افزایش ارزش پول ملی افغانستان در پی دستورالعمل اخیر وزارت دارایی آمریکا

سه روز پس از آنکه وزارت دارایی آمریکا دستورالعملی برای نقل و انتقالات پولی با بانک‌های خصوصی و دولتی به افغانستان را صادر کرد، ارزش افغانی، پول ملی افغانستان افزایش قابل توجهی یافته است.

امروز (شنبه، ۱۶ دلو/بهمن) در بازار "سرای شهزاده"، مرکز اصلی خرید و فروش ارز در کابل، یک دلار آمریکا به پایین‌تر از ۸۸ افغانی معامله می‌شده است.

پس از معافیت‌های صادر شده از سوی آمریکا در ماه‌های نوامبر و دسامبر ۲۰۲۱ در مورد انتقال پول به اهداف بشردوستانه به افغانستان پیچیدگی‌هایی در آن وجود داشت که به همین دلیل وزارت خزانه‌داری آمریکا دستورالعمل اخیر را صادر کرده است.

در این دستور العمل تازه که روز چهارشنبه (۱۳ دلو/بهمن) به صورت چند سوال و جواب در سایت وزارت دارایی آمریکا منتشر شده به بانک‌های خصوصی و دولتی تحت کنترل طالبان مجوز نقل و انتقال پول‌ برای مصارف بشردوستانه و پرداخت حقوق معلمان و کارکنان بهداشت داده شده است.

بانک مرکزی افغانستان از دستور العمل تازه وزارت خزانه داری آمریکا استقبال کرده و "خواستار همکاری‌های بیشتر" شده است.

در این راهنما آمده که به عنوان مثال، اگر یک سازمان غیردولتی برای حمایت از بیمارستان‌های افغانستان یا کارکنان بهداشتی نیاز به امضای یادداشت تفاهم با مقام‌های طالبان یا شبکه حقانی داشته باشد در چارچوب مجوزهای صادر شده قبلی می‌توانند انجام دهند.

در میانه ماه دسامبر ۲۰۲۱، ارزش افغانی سقوط آزاد را تجربه کرد و تا ۱۳۰ افغانی در برابر یک دلار رسید که سبب افزایش بی‌رویه قیمت مواد اولیه غذایی در بازار شد.

پیچیدگی‌های انتقال پول به افغانستان تحت حاکمیت طالبان

این در حالی است که اخیرا سازمان ملل گفته است که ۱۳۵ میلیون دلار را در بانک افغانستان دارد اما نمی‌تواند از آن استفاده کند، چراکه بانک مرکزی افغانستان (د افغانستان بانک) تحت کنترل طالبان اجازه تبدیل آن به افغانی را نمی‌دهد.

به گزارش رویترز، عبدالله درداری، رئیس برنامه توسعه سازمان ملل در افغانستان روز پنج‌شنبه (۱۴ دلو/بهمن) گفت که سازمان ملل دلار را به بانک بین المللی افغانستان واریز کرده است، با این قول بانک مرکزی که پول نقد تازه به صورت خودکار تبدیل به افغانی می‌شود که به گفته او، این امر "اتفاق نیفتاد"، او افزود که "دلار این نهاد در بانک بین المللی افغانستان گیر کرده، چنان که می‌دانید بدون افغانی ما نمی‌توانیم تمام برنامه‌های خود را در افغانستان اجرا کنیم."

بانک مرکزی افغانستان (د افغانستان بانک) تحت کنترل طالبان در بیانیه‌ای اظهارات آقای درداری را رد کرد و نوشته که این پول تا هنوز به این بانک نرسیده است.

در بیانیه آمده که بانک مرکزی افغانستان "با استفاده از سیستم بانکی اسعار وارده ایشان را به افغانی مبادله می‌کند"، که از طریق حراج ارز در بازار صورت می‌گیرد.

در حالی که نهادهای بین‌المللی در تلاشند تا پول کافی برای تأمین مالی فعالیت‌های خود را به افغانستان وارد کنند بانک‌های بین‌المللی در مورد انتقال پول به افغانستان با احتیاط عمل می‌کردند.

گروه طالبان سال‌‌ها در فهرست سیاه و تحریم‌های آمریکا قرار داشت. پس از آنکه این گروه در ماه آگوست/اوت قدرت را بدست گرفت، آمریکا و بانک جهانی میلیاردها دلار از ذخایر بانک مرکزی افغانستان و کمک‌های توسعه بین المللی به این کشور را برای جلوگیری از افتادن پول به دست طالبان مسدود کردند.

پس از روی کار آمدن طالبان بانک‌های خصوصی در افغانستان با کمبود شدید نقدینگی مواجه هستند، بی‌کاری و قیمت مواد اولیه در حال افزایش است.

دولت پیشین افغانستان، متکی به کمک‌های خارجی بود که به یکباره پس از روی کار آمدن طالبان قطع شده است.

از طرف دیگر، بانک مرکزی افغانستان قبلا هر ماه، چند میلیون دلار را برای تثبیت ارزش افغانی به حراج می‌گذاشت، روندی که دولت طالبان قادر به انجام نبوده است.

دولت طالبان هرگونه معاملات اقتصادی در داخل افغانستان به ارزهای خارجی را ممنوع کرده است.

بانک مرکزی افغانستان امروز اعلام کرد که "از روش‌های مختلف برای تثبیت پول استفاده می‌کند"، و جلسات متعددی با صرافان، نمایندگان بانک‌های خصوصی و تاجران داشته است.