Finland irinjira muri OTAN kuri uyu wa kabiri

Ahavuye isanamu, EPA
Kuri uyu wa kabiri Finland iraba umunyamuryango wa 31 mu muryango w'ubwirinzi bwa gisirikare bw'Uburayi n'Amerika (OTAN/NATO), nkuko byatangajwe n'umunyamabanga mukuru wawo.
Ubusabe bwa Finland bwatewe n'igitero cy'Uburusiya kuri Ukraine, Finland ikaba ihana umupaka muremure n'Uburusiya.
Turukiya yatindije ubusabe bwa Finland, yinubira ko Finland ifasha "abakora iterabwoba".
Suède (Sweden) na yo yatanze ubusabe bwo kwinjira muri OTAN mu gihe kimwe na Finland muri Gicurasi (5) mu 2022, ariko Turukiya irimo gutambamira ubusabe bwayo mu kwinubira ibintu bimwe nk'ibyo yinubiye ku busabe bwa Finland.
Perezida wa Turukiya Recep Tayyip Erdogan yashinje Suède kwemera intagondwa z'aba Kurds (Kurdes) no kuzemerera kwigaragambya mu mihanda yo mu murwa mukuru Stockholm.
Ukwaguka kwa OTAN uko ari ko kose gusaba ko kuba gushyigikiwe n'ibihugu binyamuryango byose.
Ku wa mbere, umunyamabanga mukuru wa OTAN Jens Stoltenberg, ari i Buruseli mu Bubiligi, yagize ati: "Tuzazamura ibendera rya Finland ku nshuro ya mbere hano ku cyicaro gikuru cya NATO.
"Uzaba ari umunsi mwiza ku mutekano wa Finland, ku mutekano w'Uburayi bw'amajyaruguru ndetse no kuri NATO muri rusange".
Yagize ati: "Sweden na yo izarushaho gutekana kubera ibi".
Kuba umunyamuryango kwa Finland ni kimwe mu bihe by'ingenzi cyane mu mateka ya vuba aha ya OTAN.
Finland, igihugu gihana umupaka wa kilometero 1,340 n'Uburusiya ndetse ikaba ari kimwe mu bihugu bifite intwaro za rutura zikomeye cyane mu Burayi bw'uburengerazuba, yahisemo kureka kutagira uruhande ibogamiyeho, isaba kwinjira muri OTAN kubera igitero gisesuye cy'Uburusiya kuri Ukraine.
Suède na yo yaretse kutagira uruhande ibogamiyeho kwari kumaze igihe, isaba kwinjira muri OTAN, ariko, bitandukanye n'umuturanyi wayo, yo ntabwo ihana umupaka n'Uburusiya.
Rimwe mu mahame-shingiro ya OTAN ni ubwirinzi buhuriweho - bivuze ko igitero ku gihugu kinyamuryango gifatwa nk'igitero kigabwe ku bihugu binyamuryango byose.
Kuri Perezida w'Uburusiya Vladimir Putin, kuba Finland igiye kwinjira muri OTAN ni ingorane ikomeye mu rwego rw'igenamigambi.
Mu mwaka ushize yohereje igisirikare cye muri Ukraine, yiteze ko cyari gutuma kwaguka kwa OTAN guhagarara ndetse kigaca intege gushyira hamwe kw'Uburayi n'Amerika. Ariko ibyabaye ni ikinyuranyo neza neza cy'ibyo yari yiteze.
Mu gusubiza ku byo Stoltenberg yavuze, Minisitiri wungirije w'ububanyi n'amahanga w'Uburusiya Alexander Grushko yagize ati:
"Mu gihe ingabo n'ibikoresho by'abandi banyamuryango ba NATO byakoherezwa muri Finland, tuzafata ingamba z'inyongera mu kurinda mu buryo bwizewe umutekano w'igisirikare cy'Uburusiya". Nta bisobanuro yatanze.
Finland iraba igihugu cya karindwi cy'ikinyamuryango cya OTAN gikora ku nyanja ya Baltic (Baltic Sea), ibi bikaba birushijeho gushyira mu kato kugera ku nkombe y'inyanja kw'Uburusiya ku ruhande rw'umujyi wa St Petersburg no ku gace kabwo ko kuri Kaliningrad.
Ibitekerezo by'Abanya-Finland byahinduwe cyane n'igitero cy'Uburusiya kuri Ukraine.
Mu kanya nk'ako guhumbya mu gihe cy'urugaryi (printemps/spring) rwo mu mwaka ushize, gushyigikira kwinjira muri OTAN byaratumbagiye biva ku kigero cyo hasi cya kimwe cya gatatu (1/3) cy'Abanya-Finland, bigera hafi kuri 80%.










