Afghanistan – Kabul: Igitero cy'ibisasu hafi y'ishuri ryisumbuye cyishe abarenga 60

People carry an injured man into a hospital after an explosion in downtown Kabul, Afghanistan, 08 May 2021.

Ahavuye isanamu, EPA

Insiguro y'isanamu, Imodoka z'imbangukiragutabara (ambulances) zihutishije abakomeretse zibajyana ku bitaro

Ibisasu byaturikiye hafi y'ishuri ryisumbuye ryo mu murwa mukuru Kabul wa Afghanistan byahitanye abantu barenga 60, bikomeretsa abarenga 150, nkuko abategetsi babivuga.

Ibyo bisasu byaturitse ku wa gatandatu ubwo abanyeshuri bari barimo bava mu nyubako y'ishuri.

Amafoto yashyizwe ku mbuga nkoranyambaga agaragaza ibikapu by'abanyeshuri byasigaye bidafite ba nyirabyo.

Umuvugizi wa minisiteri y'uburezi yavuze ko benshi mu bapfuye bari abakobwa.

Nta muntu n'umwe wari wigamba icyo gitero cyabereye mu karere ka Dasht-e-Barchi mu burengerazuba bwa Kabul - akarere gakunze kwibasirwa n'intagondwa ziyitirira idini ya Islam y'aba Sunni.

Abategetsi bo muri leta ya Afghanistan begetse icyo gitero ku ntagondwa z'aba Taliban, ariko zo zahakanye zivuga ko nta ruhare zakigizemo.

Bicyekwa ko ibyo biturika byatejwe n'imodoka yari irimo ibisasu ndetse n'ibiturika bibiri byo mu buryo butateguje byari byatabitswe muri ako gace.

Ako karere ko mu burengerazuba bwa Kabul gatuwe na benshi bo muri ba nyamucye b'aba Hazara, bakomoka muri Mongolia no muri Aziya yo hagati, biganjemo abayisilamu b'aba Shia.

Mu mwaka hafi umwe ushize, ibitaro abagore babyariramo by'aha ngaha byagabweho igitero, hapfira abagore 24 n'abana n'impinja.

Ntabwo biramenyekana uwari ugambiriwe nyirizina muri icyo gitero cyo ku wa gatandatu.

Ibi bisasu bituritse mu gihe harimo kwiyongera ibikorwa by'urugomo, muri iki gihe Amerika yitegura gucyura ingabo zayo zose ziri muri Afghanistan, bitarenze ku itariki ya 11 y'ukwezi kwa cyenda uyu mwaka.

People carry an injured girl into a hospital after an explosion in downtown Kabul, Afghanistan, 08 May 2021.

Ahavuye isanamu, EPA

Insiguro y'isanamu, Umugore ajyanwa mu bitaro nyuma y'icyo gitero

Zahra, umwe mu barokotse, yabwiye abanyamakuru ko yari arimo kuva ku ishuri ubwo ibyo byaturikaga.

Uyu mukobwa Zahra yagize ati: "Abo twiganaga bapfuye. Iminota micye nyuma yaho haturitse ikindi gisasu, ubundi haturika n'ikindi. Buri muntu wese yari arimo kuboroga kandi hari hari amaraso ahantu hose".

'Agakapu k'umukobwa we kuzuyeho amaraso'

Benshi babibonye biba, bavuze ukuntu bumvise ibiturika bitatu bitandukanye, mu gihe umugore umwe witwa Reza yabwiye ibiro ntaramakuru AFP ko yabonye "imirambo myinshi iriho amaraso iri mu mukungu no mu mwotsi".

Reza yagize ati: "Nabonye umugore agenzura iyo mirambo anahamagara umukobwa we".

"Nuko aza kubona agakapu k'umukobwa we kuzuyeho amaraso, nyuma yaho araraba yitura hasi".

Amakuru ava i Kabul avuga ko uwo mujyi wari urimo urujya n'uruza rwinshi rw'abajya guhaha mbere y'umunsi mukuru wa Eid al-Fitr uzaba mu cyumweru gitaha, wo gusoza igisibo gitagatifu cy'abayisilamu cyo muri uyu mwaka.

Najiba Arian, umuvugizi wa minisiteri y'uburezi ya Afghanistan, yabwiye ibiro ntaramakuru Reuters ko iryo shuri rya leta ryigamo abahungu n'abakobwa. Madamu Arian yavuze ko benshi mu bapfuye bari abakobwa.

Ibiro by'ububanyi n'amahanga by'Amerika byamaganye icyo "gitero cya kinyamaswa".

Byagize biti: "Turasaba isozwa aka kanya ry'urugomo no kwibasira abasivile b'inzirakarengane birenze kwiyumvisha [birenze ubwenge]".

Ibiro bihagarariye umuryango w'Ubumwe bw'Uburayi (EU/UE) muri Afghanistan, byatangaje kuri Twitter ko "kwibasira ahanini abanyeshuri mu ishuri ry'abakobwa, bituma iki kiba igitero cyagabwe kuri ejo hazaza ha Afghanistan".