حکومت طالبان از چه پهپادهای انتحاری علیه پاکستان استفاده می‌کند؟

حکومت طالبان برای نخستین‌بار از پهپاد برای حمله به پاکستان استفاده کرده است.

یک‌شنبه این هفته وزارت دفاع طالبان اعلام کرد که در سه شهر پاکستان به چند نقطه حمله هوایی کردند؛ اقدامی که در پاسخ به حملات جنگنده‌ها و پهپادهای پاکستانی رخ داد. از آن‌جا که حکومت طالبان نیروی هوایی متعارف ندارد، سراغ پهپادهای انتحاری رفته و توانسته است که با شماری از آن‌ها به مناطقی در داخل پاکستان حمله کند.

بررسی‌های بخش راستی‌آزمایی بی‌بی‌سی افغانستان نشان می‌دهد که وزارت دفاع حکومت طالبان از دو نوع پهپاد انتحاری و کوادکوپتر در جنگ جاری‌اش با پاکستان استفاده کرده است.

یک کارشناس نظامی از اوکراین که خواست نامش در این گزارش ذکر نشود، به بی‌بی‌سی گفت:« باتوجه به این‌که بعید است طالبان توانایی تولید قطعات پهپاد را داشته باشد، بسیار محتمل است که این قطعات را از چین خریداری و در افغانستان مونتاژ کند.»

پهپادهای انتحاری

در چند سال اخیر هواپیماهای بی‌سرنشین و پهپادها که پایشان به میدان نبرد کشیده شده است، تصویر جنگ سنتی را بسیار متغیر ساخته است؛ بویژه در جنگ‌های روسیه و اوکراین، ایران و اسرائیل-امریکا و همچنین پاکستان و هند و حالا هم پاکستان و افغانستان

مهم‌ترین ویژگی این پهپادها، انتحاری بودن آن‌هاست. به همین دلیل از آن‌ها به نام پهپادهای کامیکازی هم یاد می‌شود.

کامیکازی (Kamikaze) اصطلاحی جاپانی به معنی «باد الهی» است. اما این واژه در جنگ جهانی دوم به پیلوت‌های جاپانی گفته می‌شد که عمداً هواپیمای خود، حاوی مواد انفجاری را به کشتی‌های دشمن می‌کوبیدند. بر اساس گزارش‌ها در این جنگ حدود ۳۸۰۰ پیلوت علیه کشتی‌های امریکایی عملیات کامیکازی انجام دادند. این رویکرد به حدی گسترده بود که جاپان واحد عملیات کامیکازی تشکیل داده بود.

پهپادهای حکومت طالبان از چه نوع است؟

یک کارشناس تکنالوجی افغان به بی‌بی‌سی گفت که از پهپادهای کامیکازی به دو شیوه می‌توان استفاد کرد.

«در روش اول که توسط ریموت‌کنترل هدایت می‌شود، برد آن تا حدود ۲۰ کیلومتر است و توانایی حمل بین ۶ تا ۸ کیلوگرم مواد انفجاری را دارد. اما در شیوه دوم، با کدگذاری، نقطه جغرافیایی هدف برای پهپاد تعریف می‌شود.»

طول پرواز این پهپادها به چند موضوع بستگی دارد. از جمله، وزن مواد انفجاری که حمل می‌کند، مقدار سوخت و وضعیت آب‌وهوا. وزن خود این پهپادها هم دور و بر ۱۵ کیلوگرم است.

روی گاردنر، مدیر اطلاعات فن‌آوری و دفاعی برای اوکراین، به بی‌بی‌سی گفت که این پهپادها بستگی به وزن سر جنگی آن به راحتی می‌توانند به اهدافی در فاصله ۱۵۰ تا ۴۰۰ کیلومتر حمله کنند.

در یک مورد حمله تأییدشده، پهپاد طالبان به نقطه‌ای در منطقه «سوابی» برخورد کرد که حدود ۱۴۰ کیلومتر با مرز افغانستان فاصله داشت.

مورد دیگر حمله به منطقه فتح‌جنگ، نزدیک اسلام‌آباد است که با مرز افغانستان حدود ۱۶۰ کیلومتر فاصله دارد.

بر اساس بررسی عکس‌های یکی از پهپادهایی که در پاکستان رهگیری شده و به دست نیروهای این کشور افتاده است، طول دو بال‌ این پهپاد در حدود سه متر و بدنه آن نزدیک به دو متر است.

با توجه به این‌که این پهپادها قابلیت حمل مواد انفجاری زیادی را ندارند، به همان اندازه قدرت تخریبی آن‌ها کاهش می‌یابد.

در یک مورد که یکی از این پهپادها به نزدیک دیواری در منطقه سوابی برخورد کرده بود، تخریب آن به حدی نبود که به آن دیوار آسیب رسانده باشد. با وجود این، اگر این پهپادها با مواد منفجره کم به مکانی که در آن جمعیت حضور دارد، اصابت کند، بدون تلفات نخواهد بود.

ما عکس بقایای یکی از پهپادهایی که توسط نیروهای حکومت طالبان به منطقه سوابی در شمال پاکستان حمله شده بود را در اختیار روی گاردنر، مدیر اطلاعات فن‌آوری و دفاعی برای اوکراین قرار دادیم. او گفت: «این پهپاد از نمونه‌های شناخته‌شده نیست و به نظر می‌رسد که بدنه آن به‌صورت محلی ساخته شده باشد.»

از نظر شکلی پهپادهایی که طالبان به سمت پاکستان پرتاب کرده‌اند، بسیار نزدیک به یک پهپاد ترکیه‌ای به اسم دلی (Deli) ساخت شرکت تکنالوجی تیترا است. این پهپاد می‌تواند به مدت ۷۵ دقیقه و با سرعت حداکثری ۱۸۰ کیلومتر بر ساعت به اهدافی در ۸۵ کیلومتری حمله کند. وزن آن ۱۳ کیلوگرم و وزن سرجنگی‌اش بیش از سه کیلو است.

به گفته روی گاردنر: «پهپادهای طالبان از نمونه ثابت‌بال است که از یک اینجن تک‌سیلندر تیلی استفاده می‌کند و یک ملخ چوبی را به حرکت درمی‌آورد. این اینجن از نوعی است که در بازار برای علاقه‌مندان هواپیماهای تفریحی در دسترس است و به احتمال زیاد در چین تولید شده است، زیرا شرکت‌های چینی بر این بازار تسلط دارند.»

اینجن باقیمانده یک پهپادی که طالبان با آن به پاکستان حمله کرده‌اند، نشان می‌دهد که اینجن مشابه آن در بازار در حدود ۲۵۰ دالر (دور و بر ۱۵هزار افغانی) قیمت دارد.

روی گاردنر همچنین گفت که به‌طور معمول هزینه تولید پهپادهای کاماکازی حدود ۷۰۰ دالر امریکایی (معادل ۴۵هزار افغانی) است.

یک کارشناس تکنالوجی افغان که خواست نامش در این گزارش ذکر نشود، به بی‌بی‌سی گفت که این پهپادها به سه دلیل رادارگریز هستند؛ یکی به خاطر اندازه کوچک، ارتفاع پایین پرواز و بدنه فایبری.

او همچنین گفت که این پهپادها به دو نوع ساخته می‌شود. یکی نوع آن از تیل و دیگری از باطری لیتومی استفاده می‌کند.

بر اساس تصاویری که وزارت دفاع حکومت طالبان نشر کرده است، مشخص است که در چند مورد حمله از پهپادهای کوادکوپتر هم استفاده کرده‌اند. این پهپادها در واقع کارکرد جنگی و نظامی ندارند، اما با تغییر کاربری و اضافه‌کردن بمب به آن‌ها برای حمله به کار برده می‌شود. علاوه بر حمله، قابلیت بازگشت به محل پرواز و تصویربرداری از حمله ویژگی‌های دیگر کوادکوپترها است.

این پهپادها اما نمی‌توانند به اهداف دور حمله کنند، چرا که توسط ریموت، هدایت می‌شوند و بیشتر از ۲۵ کیلومتر نمی‌توانند از نقطه پرواز، دور بروند.

در تصویری که وزارت دفاع طالبان نشر کرده است هم دیده می‌شود که از این پهپادها برای حمله به پوسته‌های مرزی پاکستان استفاده شده است.

تاکنون آمار تلفات جدی‌ ناشی از حمله پهپادی طالبان به مناطقی در پاکستان گزارش نشده است. اما اگر تعداد این حملات افزایش یابد احتمال این‌که برای پاکستان بیش از پیش نگرانی ایجاد کند، زیاد است.