شما در حال مشاهده نسخه متنی وبسایت بیبیسی هستید که از داده کمتری استفاده میکند. نسخه اصلی وبسایت را که شامل تمام تصاویر و ویدیوهاست، مشاهده کنید.
بازگشت به وبسایت یا نسخه اصلی
اطلاعات بیشتر درباره نسخه لایت که برای مصرف کمتر حجم دادههاست
نخستین سالگرد سقوط اسد؛ «گذار شکننده» و تنشهای فرقهای در سوریه
در نخستین سالگرد سقوط حکومت بشار اسد، نهادهای بینالمللی و رهبران مذهبی در سوریه تصویری متفاوت از وضعیت این کشور ارائه میکنند؛ تصویری میان امید به گذار سیاسی و نگرانی از خشونتهای تازه.
حکومت بشار اسد یکسال پیش در ۸ دسامبر ۲۰۲۴ پس از یک حمله برقآسای مخالفان که بر بستر ۱۴ سال جنگ خونین داخلی شکل گرفته بود، فروپاشید؛ جنگی که بنا بر برآورد نهادهای بینالمللی صدها هزار کشته و میلیونها آواره برجای گذاشت. با شکسته شدن خطوط دفاعی دمشق پایتخت سوریه، بشار اسد از کشور گریخت و به روسیه پناه برد.
کمیسیون مستقل تحقیق سازمان ملل در امور سوریه روز یکشنبه اعلام کرد که با وجود گذشت یک سال از فروپاشی حکومت اسد، فرایند گذار سیاسی همچنان «شکننده» است و کشور برای عبور از چرخههای «انتقام و تلافی» نیازمند «حمایت و صبر طولانیمدت» خواهد بود.
این کمیسیون گفته است: «در حالی که بسیاری در سراسر سوریه این سالگرد را جشن خواهند گرفت، دیگران نگران امنیت فعلی خود هستند و بسیاری بار دیگر در این زمستان در خیمهها خواهند خوابید. سرنوشت نامعلوم هزاران نفری که بهزور ناپدید شدهاند، هنوز زخمی باز و دردناک است.»
این کمیسیون که از سال ۲۰۱۱ موارد نقض حقوق بشر در سوریه را ثبت میکند، ضمن استقبال از برخی اقدامات دولت جدید برای رسیدگی به «جنایتهای گذشته»، هشدار داد که خشونتهای پس از سقوط حکومت باعث جابهجایی دوباره جمعیت و افزایش اختلافات شده است.
«چرخههای انتقام و تلافی باید متوقف شوند تا سوریه بتواند به سوی آیندهای حرکت کند که بهعنوان یک کشور، رعایت کامل حقوق بشر همه مردمش را تضمین کند، با برابری، حاکمیت قانون، صلح و امنیت برای همه، چه در ظاهر و چه در عمل.»
اعتراض رهبر علویان به «جشنهای اجباری»
در حالی که در بخشهایی از این کشور مراسم سالگرد سقوط حکومت پیشین برگزار میشود، یک رهبر برجسته مذهبی علویها از پیروان خود خواسته است در این مراسم شرکت نکنند.
غزال غزال، رئیس شورای اسلامی علویان در سوریه و خارج از کشور، در پیامی ویدئویی گفت که بخشی از جامعه علوی پس از سقوط بشار اسد هدف حملات قرار گرفته و «جشن گرفتن اجباری» را نوعی «تحمیل قدرتی تازه و سرکوبگر» توصیف کرد. او خواستار اعتصاب سراسری از ۸ تا ۱۲ دسامبر شد.
از زمان برکناری اسد، که خود علوی است، این گروه اقلیت هدف حملات قرار گرفته و گفته میشود صدها نفر در کشتارهای فرقهای در مناطق ساحلی این کشور در ماه مارچ کشته شدند.
به گفته ناظران حقوق بشری، بیش از ۱۷۰۰ نفر در این خشونتها جان باختند.
محدودیتهای امنیتی در مناطق کردنشین
همزمان، اداره خودمختار کردها در شمال و شمالشرق سوریه اعلام کرده است که به دلیل «افزایش فعالیت هستههای تروریستی»، هرگونه تجمع عمومی در روزهای یکشنبه و دوشنبه در مناطق تحت کنترل این اداره ممنوع است.
این اداره که در حال مذاکره برای ادغام ساختارهای خود در دولت مرکزی سوریه است، میگوید روند گفتوگوها با کندی پیش میرود.
اداره خودمختار کردها در شمال و شمالشرق سوریه، که از سال ۲۰۱۲ پس از آغاز جنگ داخلی شکل گرفت، ناحیهای با نظام خودگردان است که عمدتاً تحت کنترل نیروهای سوریه دمکراتیک، متشکل از کردهای این کشور، قرار دارد.
«تلاشها برای برهم زدن امنیت از سوی حلقه نزدیک به اسد»
در همین حال رویترز در گزارشی تازه فاش کرده است که «چهرههای برجستهای از حلقه نزدیک به بشار اسد، رئیسجمهور برکنار شده سوریه، از تبعید خود در روسیه برای تأمین مالی تلاشهایی با هدف بیثبات کردن دولت جدید سوریه و آمادهسازی برای شورشهای مسلحانه فعالیت میکنند.»
در این گزارش آمده است که «وفاداران پیشین اسد، از جمله رئیس سابق سازمان اطلاعات و یکی از بستگان ثروتمند او، میلیونها دالر را به دهها هزار جنگجوی بالقوه در داخل سوریه منتقل میکنند تا علیه دولت نوپا ناآرامی ایجاد کنند».
در این گزارش همچنین گفته شده است که «این توطئه از طریق مصاحبه با ۴۸ نفر، و نیز بررسی اسناد مالی بهدستآمده توسط رویترز کشف شده است؛ موضوعی که نشاندهنده گستردگی تلاشها توسط وفاداران سابق اسد برای بازپسگیری نفوذ خود در داخل سوریه است.»
این گزارش توضیح میدهد که این اقدامات یک «چالش بزرگ» برای دولت جدید محسوب میشود؛ دولتی که در تلاش است پس از سالها جنگ و شکاف، ثبات سیاسی و امنیتی برقرار کند.
احمد شرع، رهبر گروه هیئت تحریر الشام سوریه، پس از سرنگونی بشار اسد، رهبری قدرت را بدست گرفت و بعدا بهعنوان رییسجمهوری سوریه در دوران انتقالی معرفی شد که تاکنون رهبری دولت انتقالی سوریه را در اختیار دارد.
