کمک ۱۴۴ میلیارد دالری امریکا به افغانستان «بیش از هزینه‌ای است که برای بازسازی اروپا بعد از جنگ جهانی دوم» اختصاص داد

اداره بازرس ویژه امریکا برای بازسازی افغانستان یا سیگار، در آخرین گزارش خود نوشته که کمک امریکا برای بازسازی افغانستان از سال ۲۰۰۲ تا اواسط سال ۲۰۲۱، به ۱۴۴.۷ میلیارد دالر می‌رسد که خیلی بیشتر از آنچه است که برای بازسازی اروپا بعد از جنگ جهانی دوم کمک کرد.

به گفته این نهاد هدف از مصرف این پول، ایجاد ثبات وبرقراری دموکراسی در افغانستان بود که در نهایت هیج یک از آنها «محقق نشد.»

در گزارش این نهاد آمده که تا پایان سال ۲۰۱۴، امریکا بیشتر از آنچه برای بازسازی ۱۷ کشور اروپایی تحت عنوان طرح مارشال بعد از جنگ جهانی دوم هزینه کرده بود، به افغانستان کمک کرد.

سیگار می‌گوید که تا سال ۲۰۱۴ امریکا ۱۰۴ میلیارد دالر را برای بازسازی افغانستان اختصاص داد و پس از آن تا سال ۲۰۲۵، که امریکا تصمیم گرفت کمک‌های خود به افغانستان متوقف کند، کنگره ۴۴ میلیارد دالر دیگر را هم برای کمک به افغانستان تصویب کرد.

«از سال ۲۰۰۲ تا نیمهٔ ۲۰۲۱، کنگرهٔ ایالات متحده حدود ۱۴۴٫۷ میلیارد دالر برای بازسازی افغانستان اختصاص داد که از هزینه‌های طرح مارشال پس از جنگ جهانی دوم -با در نظر گرفتن میزان تورم- به‌مراتب بیشتر است.»

به گفتهٔ این نهاد، کمک‌های امریکا بعد از خروج این کشور در سال ۲۰۲۱ به افغانستان تحت حاکمیت طالبان تا جنوری ۲۰۲۵ هم ادامه یافت و در مجموع تاکنون ۳٫۸۳ میلیارد دالر برای اهداف بشردوستانه و بازسازی کمک کرده است.

تنها در سه ماه اول سال ۲۰۲۵، امریکا ۱۲۰ میلیون دالر از طریق نهادهای ملل متحد و بانک جهانی به افغانستان کمک کرده است.

در گزارش سال ۲۰۱۴ سیگار درباره طرح مارشال آمده است که کمک امریکا به بریتانیا، یعنی دریافت‌کنندهٔ بیشترین کمک در چارچوب این طرح، دو میلیارد و ۷۰۰ میلیون دالر بود که ارزش آن زمان این مقدار پول، امروز به ۲۴ میلیارد و ٧٠٠ میلیون دالر می‌رسد. سیگار گفته بود که تنها در سال ٢٠١٤، امریکا اندکی کمتر از یک چهارم این مبلغ را به افغانستان کمک کرد.

سیگار افزوده که تنها تفاوت بین طرح مارشال و کمک به بازسازی افغانستان این بوده که بودجه طرح مارشال برای ساختمان سازی، بازسازی ارتش و پولیس کشورهای اروپایی به مصرف نرسید ولی در افغانستان این طرح‌ها اولویت داشتند.

طرح مارشال چه بود؟

جورج مارشال وزیر خارجه امریکا در دوران ریاست جمهوری هاری ترومن در ۱۹۴۸ بعد از پایان جنگ جهانی دوم پیشنهاد کرد که امریکا برای بازگرداندن ثبات اقتصادی به اروپای بعد از جنگ و بازسازی اقتصاد رو به نابودی آنها، برنامه‎ چند جانبه‌ای را با موافقت دولت‌های اروپایی تهیه و اجرا کند.

در سال ۱۹۴۸ نمایندگان ۱۶ دولت (اتریش، انگلستان، ایتالیا، ایرلند، ایسلند، بلجیم، پرتغال، ترکیه، دنمارک، سویدن، سوئیس، فرانسه، لوکزامبورگ، ناروی، هالند، یونان) برای تشکیل کنفرانس همکاری اقتصادی اروپا در پاریس گردآمدند.

این کشورها سپس برنامه‌ه‎ای اقتصادی برای سال‌های ۱۹۴۸-۱۹۵۲ریختند که طرح بازسازی اروپا نام گرفت و پس از آن سازمان همکاری اقتصادی اروپا برای اجرای آن طرح به‌وجود آمد.

طرح مارشال یکی از طرح‌های موفق طولانی‌مدت امریکا در تاریخ سیاست خارجی این کشور قلمداد می شود.