Từ 3 Sợ đến 4 Khôn
|2011-06-13, 9:53
Tuần này, nhân Diễn đàn Kinh tế Thế giới họp ở Jakarta, BBC cũng khai trương chuyên đề Sức mạnh Á châu (Power of Asia ) để bàn về các mô hình phát triển, những vấn đề của đại đô thị, và tất nhiên là mối liên hệ giữa dân chủ và thịnh vượng.
Đài CNN sáng nay giờ London cũng giới thiệu loạt chương trình Talking Asia nhắm vào Indonesia và vùng Đông Nam Á.
Sự vươn lên của khu vực năng động về kinh tế và đông dân nhất thế giới đang là một thực tế.
Những ngày tới, bạn đọc của các trang web BBC Tiếng Trung, Tiếng Việt và Indonesia sẽ được đọc nhiều bài viết về những chủ đề này, cũng như xem các phóng sự ảnh, video từ các quốc gia đang đóng ba vai trò quan trọng khác nhau trong khu vực Đông Á.
Sức mạnh, và sự yếu kém của các mô hình phát triển chắc chắn là điều BBC muốn nêu ra, qua cách làm đa chiều truyền thống của mình.
Các bạn cũng đừng quên đóng góp cho cuộc thảo luận về Sức mạnh Á châu bằng các bài viết, ý kiến.
Công khai, không sợ và khôn ngoan
Và dù Power of Asia chủ yếu nói về kinh tế, những biến động trong vùng biển Đông Nam Á khiến câu hỏi mà dư luận đông đảo trí thức dấn thân và giới blogger Việt Nam quan tâm lại chính là Sức mạnh đến từ đâu?
Sự sôi động của giới truyền thông chính thống và truyền thông xã hội ở Việt Nam cũng như các nước xung quanh về căng thẳng Biển Đông cho thấy sức mạnh của một quốc gia được thể hiện chính là qua các lý lẽ, quan điểm.
Chính làn sóng báo chí xã hội này đã góp phần thay đổi hẳn cách đưa tin, viết bài của các báo chí có giấy phép, nhất là các báo mạng, từ Tuổi Trẻ Online,Thanh Niên, Bee, Dân Trí, VnExpress, VietnamNet.
Nói gắn gọn nhất thì sao các vụ Bình Minh 02, Viking2 và cuộc khẩu chiến công khai giữa bộ ngoại giao hai nước Trung Quốc và Việt Nam, chủ đề Trung Quốc đã bớt là "vùng cấm" của nhiều trang báo.
Nhưng giới blog còn mạnh hơn, và bình luận như trang quechoa đã nhắc lại ý kiến của nhóm chuyên gia nghiên cứu biển Đông đã đề xuất công thức 3 C để tìm hướng giải quyết nan đề biển đảo đó là: Công khai, Công luận, công pháp, thay cho 3 S tức là ba nỗi sợ.
Blogger quechoa lạc quan:
"Rất mừng cuối cùng chúng ta đã ngộ ra công thức 3C, rời bỏ 3 S: sợ mếch lòng hàng xóm, sợ dân biết và sợ nhau."
Nhưng sự giải tỏa khỏi ba nỗi sợ khiến xã hội tự khóa tay, bịt miệng mình có lẽ mới là chuyện ngắn hạn.
Và các cuộc tranh luận, kể cả biểu tình cũng chỉ là một phần của nỗ lực chung, tạo môi trường thông thoáng cho những giải pháp khả quan nhất được ló rạng.
Về dài hạn, tôi thấy một tổng kết tuần này về bài học phát triển trên thế giới có điểm rất đáng chú ý.
Báo cáo của Cơ quan Phát triển Quốc tế (Overseas Development Institute ODI) ra tại Anh Quốc ngày 13/6/2011 nói về công thức vàng để các nước đang phát triển đạt thành tựu vượt cấp.
Đó là lãnh đạo khôn ngoan, chính sách khôn ngoan, cơ chế khôn ngoan và có bè bạn khôn ngoan (smart leadership, smart policies, smart institutions and smart friends).
Tạm gọi đây là công thức 4 Khôn, và điều đáng chú ý nhất, theo tôi chính là phần Khôn bạn khôn bè.
Ba phần đầu có lẽ hiển nhiên, vì rằng bất cứ một tổ nhóm, gia đình, hội đoàn nào, chưa nói cả một quốc gia, có thành công hay không là tuỳ vào người lãnh đạo.
Sau đó, nếu có cách thức làm khôn ngoan, lại có cơ chế, cơ quan thực hiện khôn ngoan thì đã quá tốt.
Nhưng trong thế giới toàn cầu hóa này, chỉ tự giỏi giang chưa đủ mà muốn nên người cần phải có những bạn bè thông minh, xin chú ý là bản tiếng Anh để ở số nhiều, 'friends' .
Thực ra trước cả ODI , dân gian Việt Nam đã nói "Chọn bạn mà chơi".
Phương Tây cũng có câu "Cho tôi biết bạn của anh là ai, tôi sẽ biết anh là người thế nào".
Và làm bạn với tất cả một cách chung chung không thể hay bằng cách cần chọn xem Những Người Bạn Khôn của mình là ai, rồi học những điều khôn của họ và tạo điều kiện cho những nhà lãnh đạo phù hợp xuất hiện.
ODI đã khen Việt Nam có thành tích đánh nể về tăng trưởng, xóa đói giảm nghèo, chứng tỏ iều nguyên tắc 4 Khôn đã ít nhiều được áp dụng ở nước này.
Nay có lẽ cần làm mạnh hơn, rõ hơn chuẩn 4 Khôn, không chỉ trong lĩnh vực kinh tế, mà cho cả các chủ đề chiến lược của quốc gia.
Nhưng như blogger quechoa viết, để làm được thế phải dũng cảm, bớt ám ảnh bởi nỗi sợ.
Bình luậnĐể lại lời bình
Sinh ra và lớn lên tại quê hương Việt Nam mà Ông Giang ông phát ngôn thế ah, tôi chỉ cần đọc nhan đề thôi là tôi đã thấy ông củ chuối rồi. Dù ông có giỏi nhưng ông hãy làm gì đó vì quê hương chứ ông đừng phát biểu nhố nhăng nghe vớ vẩn lắm ông ạ.
Hai bài gần đây của anh Giang đọc rất thích. Cám ơn các anh và BBC.
Dân tộc và Tổ Quốc Việt Nam được hình thành, phát triển và đùm bọc lấy nhau từ 4000 ngàn năm trước,
Rất khác vớp các nước ĐNÁ láng giềng như Malaysia, Singapore, Indonesia, Philipines (được dựng lên cách đây chưa đầy 200 - 300 năm bởi thực dân Anh, Hà Lan và Tây Ban Nha từ những quốc đảo với nhiều bộ lạc, dân tộc khác nhau)
Việt Nam, với một lịch sử hoành tráng như vậy, với một dân tộc anh hùng, dẻo dai, thông minh, chăm chỉ và lãng mạn như người Việt thì không có lý do gì mà chúng ta phải sợ: sợ đổi mới, sợ mất đảng Cộng Sản, sợ bị trả thù ... không chúng ta là một dân tộc rất thoáng, rất thảo tâm, rất tình cảm
VN có mức GDP xếp hạng Thế Giới thứ 3, ngang hàng với những nước châu Phi, thế mà người Việt Nam vẫn sống đẹp, vẫn yêu, vẫn hát, trong bom đạn, trong nghèo túng, trong một bối cảnh chính quyền, nhà nước đang bị lạc lõng mất hướng, mất niềm tin của 90 triệu dân. Qua bao nhiêu đau khổ, mà người Việt Nam chưa bao giờ sống trong sợ hãi, một dân tộc rất đặc biệt và cực kỳ xứng đáng được tự do, dân chủ và hạnh phúc !
Những bạn nào đã từng sống chung với người nước ngoài sẽ đồng ý với cái nhìn cá nhân của tôi, một người VN yêu nước vô cùng.
Làm phiền bạn Trương Quang Trịnh cho biết nhà báo Nguyễn Giang viết "nhố nhăng", "củ chuối" chỗ nào vậy? Trong khi cái tựa đề đó và những thứ khác, thực ra hầu hết nhà báo ko bình luận gì mà chỉ đơn thuần đưa vào những thứ được chính người trong nước, và các hội thảo nước ngoài nói ra, để chúng ta tự suy nghĩ mà thôi, ông không đọc bài hay sao mà không nhận ra nổi cái điều đơn giản đến thế?
Sự "nhố nhăng" đến dớ dẩn trong cách suy nghĩ, cách đọc của những kẻ như Trương Quang Trịnh chính là 1 lý do giải thích tại sao chúng ta được "xưng nền văn hiến đã lâu" nhưng đi đâu, đụng đến chỗ nào cũng bị thế giới chê là yếu kém, thiếu sáng tạo, không có khả năng phát huy, và dĩ nhiên, không thể theo kịp những thành tựu chung của nhân loại. Chỉ có 1 số người vừa thiên tài, lại vừa có môi trường tốt để vượt qua được tư duy đó như Ngô Bảo Châu là để lại dấu ấn, nhưng tiếc thay cái cách người ta đánh giá ông ở chính nước mình thì lại không hơn cái thói "chuột nhắt" ấy: khi đạt vinh quang thì tung hô "làm rạng danh đất nước", khi mạnh dạn bày tỏ chính kiến thì lại bảo là "ngộ nhận", "rồi đất nước này sẽ quên ông"...
Kính gởi Ông Nguyễn GIANG,
Tôi thấy hình vệ tinh mà ông đăng trong bài này cây cối đi đâu sạch trơn, không lẽ họp để trồng cây?
anh nói như thế! thử hỏi anh đã làm được gì giúp ích cho TQ??? hay chỉ ngồi rồi nói xuông thế thôi?
Kính gởi ông Nguyễn GIANG,
Trong 4 khiếp sợ có Vietnam vì nhiệm vụ của họ là đánh chiếm phần trên Philippine ngay khi kế hoạch tiến công ở Tây Thái Bình Dương.
Lần sau ông đừng nói mấy chiếc ghế nhựa nữa nhé.
Ông xem ở Kiên Giang,phóng lớn xem mấy cái lổ ở trên những cánh đồng- Lổ đạn đạo.
Dear Nam, TQT,
Mấy người có phải là công an mạng hay việt gian theo phe bán nước cho TQ không đấy ? mà vào đây nói đểu kiểu ít học !
Không tham ô, không ăn cắp tiền nhà nước, không làm khó người khác, không khạc nhổ, nói bậy, chen ngang, nhìn đểu...là đã là một người Việt tốt rồi, đã là một đại diện tốt cho Dân Tộc Việt Nam khi đáp may bay ra môi trường Quốc Tế
Còn một lũ quan chức nhân viên nhà nước, công an, cán bộ xã đến quan bụng to trung ương...đa số là đểu khi hành xử với người dân
Cũng may mà người Việt có hơn 3.5 triệu dân trốn thoát khỏi cái chuồng Cộng Sản VN, nay đang rất thành đạt trên toàn Thế Giới, hàng năm bơm vào kinh tế VN $6 tỷ USD, công này to lắm chứ, lịch sử sẽ ghi lại những thành tích mà Việt Kiều góp phần xây dựng Tổ Quốc và lịch sử cũng sẽ không cho bọn quan tham, bọn Việt gian bán nước chạy thoát khỏi cái tội tầy trời của các ngươi đang cướp phá Mẹ Việt Nam đâu !
Việc Trung Quốc thời gian gần đây đang ngày càng leo thang trong việc lấn chiếm tiếp các vùng biển đặc quyền kinh tế thuộc chủ quyền biển đảo của Việt Nam là việc làm vi phạm vào Công ước Luật biển của Liên Hiệp Quốc. cụ thể theo Điều 55 chế độ pháp lý riêng của vùng đặc quyền kinh tế. Trong đó, theo quy ước vùng đặc quyền kinh tế được hiểu như sau:
Cách hiểu Vùng đặc quyền kinh tế
Rộng 200 hải lý tính từ đường cơ sở. Trong vùng này, quốc gia ven biển được hưởng độc quyền trong việc khai thác đối với tất cả các tài nguyên thiên nhiên. Khái niệm vùng đặc quyền kinh tế được đưa ra để ngừng các cuộc xung đột về quyền đánh cá, tuy rằng khai thác dầu mỏ cũng đã trở nên một vấn đề quan trọng. Trong vùng đặc quyền kinh tế, nước ngoài có quyền tự do đi lại bằng đường thủy và đường không, tuân theo sự kiểm soát của quốc gia ven biển. Nước ngoài cũng có thể đặt các đường ống ngầm và cáp ngầm.
Vùng biển này có chiều rộng 200 hải lý (khoảng 370,4 km) tính từ đường cơ sở, ngoại trừ những chỗ mà các điểm tạo ra đó gần với các quốc gia khác. Trong khu vực đặc quyền kinh tế, quốc gia có đặc quyền khai thác và sử dụng các tài nguyên biển. Nó là một trong các vùng mà quốc gia có quyền chủ quyền.
Về chế độ pháp lý: Vùng đặc quyền kinh tế là một vùng biển đặc thù, trong đó có sự cân bằng về các quyền và quyền tài phán của quốc gia ven biển với các quyền và các quyền tự do của các quốc gia khác.
Theo các điều khoản của Công ước luật biển 1982 thì quốc gia ven biển có các quyền sau:
• Các quyền thuộc chủ quyền về thăm dò, khai thác, bảo tồn và quản lý các tài nguyên thiên nhiên của vùng nước trên đáy biển cũng như của đáy biển và lòng đất dưới đáy biển. Các quyền này bao gồm: Các hoạt động thăm dò, khai thác vì mục tiêu kinh tế cũng như việc sản xuất năng lượng từ nước, dòng hải lưu và gió.
• Quyền tài phán về:
o Việc lắp đặt, sử dụng các đảo nhân tạo, các thiết bị và công trình nghiên cứu khoa học về biển.
o Bảo vệ và giữ gìn môi trường biển.
o Các quyền và nghĩa vụ khác theo các điều khoản của Công ước.
Điều này có nghĩa là quốc gia ven biển có toàn quyền trong đánh giá tiềm năng của các nguồn tài nguyên cũng như thi hành các biện pháp thích hợp để bảo tồn, quản lý các nguồn tài nguyên này. Các tổ chức quốc tế có thẩm quyền chỉ có thể tham gia vào việc duy trì các nguồn lợi này ở "mức độ thích hợp". Tuy nhiên, nếu tổng khối lượng đánh bắt các nguồn tài nguyên sinh vật lớn hơn khả năng khai thác của quốc gia đó thì quốc gia này có nghĩa vụ "tạo điều kiện thuận lợi cho việc khai thác tối ưu các tài nguyên sinh vật của vùng đặc quyền kinh tế".
• Trong vùng đặc quyền kinh tế, tất cả các quốc gia khác đều được hưởng các quyền sau (phải tuân thủ theo các điều khoản của Công ước này):
o Tự do hàng hải
o Tự do hàng không
o Tự do đặt ống dẫn ngầm và dây cáp.
Như vậy, theo quy ước của công ước về Luật Biển của Liên Hợp Quốc quy định thì rõ ràng sau hai lần gây hấn với Việt Nam Tàu Trung Quốc đã xâm phạm vào vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam mà không báo trước cho Việt Nam là hành động đơn phương xâm phạm chủ quyền của Việt Nam. Việt Nam là thành viên của công ước nói trên, Trung Quốc cũng là thành viên của công ước nói trên, Việt Nam lên án hành động xâm phạm chủ quyền trên của Trung Quốc, yêu cầu phía Trung Quốc phải chấm dứt ngay những hành động đơn phương tương tự nêu trên và đồng thời yêu cầu phía Trung Quốc phải chịu trách nhiệm bồi thường những tổn thất cho Việt Nam. Nếu phía Trung Quốc không thiện chí trong việc này thì Việt Nam có thể áp dụng Điều 287 Luật Biện 1982 về việc lựa chọn thủ tục để kiện Trung Quốc ra Toà án quốc tế can thiệp giải quyết.
ôi trong comments này toàn mấy ông dân tộc cực đoan chủ nghĩa. VN có mấy ông này sao muh ngốc đầu lên được?
ông Giang không sống ở việt nam thì sao có thể trải nghiệm được cuộc sống ở quê hương như thế nào , đừng tỏ ra tinh vi nữa .
Cảm ơn Anh Nguyễn Giang. Tôi rất thích những bài viết của anh trên BBCV, chỉ tiếc là những người viết như anh Giang còn ít quá nên báo chí tiếng Việt tuy nhiều nhưng rất ít cái để đọc.
các bác nói về tổ quốc cực đoan quá, vn không ghê gớm quá mà cũng chẳng hèn kém quá như mọi người nói đâu