Cogadh BhietnamBuaidh Cogadh Bhietnam

Bha na SA an sàs ann a’ Bhietnam oir bha eagal orra mu chomannachas. Seach nach do rinn na SA a’ chùis air na Bhietcong, is barrachd an aghaidh a’ chogaidh aig an taigh, chaill iad an cogadh.

Part ofEachdraidhAn Cogadh Fuar

Buaidh Cogadh Bhietnam

Buaidh air Bhietnam

  • Chaochail mu 500,000 sìobhaltach.
  • Dh'adhbhraich Agent Orange gun robh beudan, no rudan ceàrr, air cuid de na leanaban a rugadh agus tha sin ann fhathast chun an latha an-diugh.
  • Chaidh an dùthaich ath-aonachadh an dèidh dha na comannaich an ceann a Deas a ghabhail thairis ann an 1976.
  • Ron chogadh, bha Bhietnam a' dèanamh mach-mhalairt mhòr ann an rus. Bha sgrios an fhearainn rè a' chogaidh a' ciallachadh nach b' urrainn dhan dùthaich biadh gu leòr a dhèanamh dhan t-sluagh.
  • Dh'fhàg mòran dhen luchd-obrach proifeiseanta, agus de luchd-obrach le sgilean, an dùthaich ma bha ceangal aca ri Riaghaltas Bhietnam a Deas oir bha eagal orra ro gheur-leanmhainn.
  • Stèidhich na feachdan comannach campaichean cruinneachaidh airson nàimhdean comannachd agus do luchd-taic Riaghaltas Bhietnam a Deas. Bha iad gu bhith a' dol dha na campaichean airson an 'ath-fhoghlam'.

Buaidh air na SA

Bha cliù Ameireaga air a mhilleadh air feadh an t-saoghail. Fhuair iad càineadh airson a bhith a' toirt taic do riaghaltas coirbte. Bha na meadhanan air sealltainn dhan t-saoghal cho brùideil 's a bha innleachdan Ameireaga.

Chaidh mu 58,000 saighdear Ameireaganach a mharbhadh agus 153,000 eile a leòn.

Rè Cogadh Bhietnam, chosg na SA $828 billean air armailteachd. Bho 1965, bha iad a' cosg còrr is $50 billean gach bliadhna. Tha tuairmse ann a tha a' meas gun do chosg e $111 billean de mhaoineachadh a bharrachd dha na SA a bhith an sàs ann an Bhietnam.

Buaidh air inntinn

  • Chaill còrr is 100,000 saighdear Ameireaganach buill dhem bodhaig sa chogadh agus bha iad a' cur feum air leigheas.
  • Cha robhar a' dèiligeadh gu math ri daoine a sheachain am Foireann agus theich cuid dhiubh às an dùthaich.
  • Cha mhotha a bhathar a' dèiligeadh gu math ri saighdearan nan SA a bha a' tilleadh às a' chogadh. Bha mòran shìobhaltach a' coimhead orra mar fhir a bha borb a bu chòir am peanasachadh no an seachnadh.
  • Bha e a' dì-mhisneachadh dhaoine gun do chaill Ameireaga, dùthaich a bha na mòr-chumhachd, an aghaidh dùthaich nach robh cho cumhachdach. Chaill daoine misneachd sa chomas armailteach aice.

Buaidh air a' Chogadh Fhuar

An Ceann-suidhe Richard Nixon
Figure caption,
An Ceann-suidhe Richard Nixon

Dh'fheuch Nixon ri détente a chur air bhonn cuide ris an Aonadh Shòbhieteach agus iad a' feuchainn ri sgaradh a dhèanamh eadar an dà mhòr-chumhachd chomannach a thaobh an taic a bha aca do Bhietnam a Tuath. Dh'fheuch na SA agus an USSR ri astar a chur eadar iad fhèin agus Sìona.

Teagasg Nixon

Thuirt Nixon nach robh na SA a' dol a ghabhail oirre a' chòrr uallaichean armailteach. Dh'fheumadh na caidrich aca coimhead às dèidh an tèarainteachd fhèin.

Bha dìreach pàirt dhen Teòiridh Domino air a daingneachadh

Bha comannachd air sgaoileadh a Shìona ann an 1949, a Choiria toiseach nan 1950an agus a Bhietnam sna 1950an. Chaidh Laos agus Cambodia cuideachd chun na comannaich, ach cha do sgaoil comannachd idir dhan a' chòrr de cheann an Ear-dheas Àisia.

Ged a chaidh an Roinn Eòrpa an Ear gu comannachd an dèidh a' chogaidh, cha do sgaoil e dhan Roinn Eòrpa an Iar. Ach bha pàrtaidhean mòra, comannach ann an iomadh dùthaich Eòrpach, agus mar sin, bha an cunnart ann fad na h-ùine.

Chaidh a shealltainn gum faodadh comannachd a bhith air a sgaoileadh gu dùthchannan eile ged nach robh cinnt mun sin.