Mỹ tấn công các tàu cao tốc của Iran trong khi Iran tấn công cơ sở dầu mỏ của UAE

Tổng thống Donald Trump cho biết Mỹ đã tấn công bảy "tàu cao tốc" của Iran ở Eo biển Hormuz, khi Washington tìm cách hướng dẫn các tàu bị mắc kẹt ra khỏi Vịnh Ba Tư thông qua tuyến đường thủy gần như bị đóng cửa này.

UAE và Hàn Quốc đều báo cáo các cuộc tấn công vào tàu thuyền trong tuyến đường thủy quan trọng này hôm 4/5.

UAE cũng cho biết một vụ cháy đã bùng phát tại cảng dầu Fujairah sau một cuộc tấn công của Iran.

Công ty vận tải biển Maersk nói với BBC rằng một trong những tàu mang cờ Mỹ của họ đã rời khỏi eo biển thành công với sự bảo vệ của quân đội Mỹ - theo cái mà ông Trump gọi là "Dự án Tự do".

Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi cho biết các sự kiện ở eo biển này "cho thấy rõ rằng không có giải pháp quân sự nào cho một cuộc khủng hoảng chính trị".

Ông nói thêm: "Dự án Tự do chính là Dự án Bế tắc."

Công ty Maersk cho biết việc vận chuyển một trong những tàu thương mại của họ đã "hoàn thành mà không xảy ra sự cố nào, và tất cả các thành viên thủy thủ đoàn đều an toàn và không bị thương".

Eo biển Hormuz vẫn bị phong tỏa gần như hoàn toàn kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích vào Iran hồi tháng Hai.

Tehran đã đáp trả bằng cách phong tỏa tuyến đường thủy quan trọng này, nơi thường vận chuyển 20% lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới.

Đầu tháng Tư, Mỹ và Iran tuyên bố ngừng bắn, theo đó Iran chấm dứt các cuộc tấn công bằng drone và tên lửa vào các nước vùng Vịnh, bao gồm cả UAE, nhưng kể từ đó, rất ít tàu thuyền có thể đi qua eo biển này.

Mỹ cũng áp đặt lệnh phong tỏa riêng đối với các cảng của Iran.

Ông Trump nói: "Chúng tôi đã bắn hạ bảy chiếc thuyền nhỏ, hay như họ thích gọi, là những chiếc thuyền 'tốc độ cao'. Đó là tất cả những gì họ còn lại."

Quân đội Mỹ cho biết họ đã sử dụng trực thăng để tấn công các thuyền này.

Truyền thông nhà nước Iran sau đó đã bác bỏ tuyên bố của ông Trump rằng Mỹ đã tấn công các tàu cao tốc.

Hãng thông tấn Tasnim dẫn lời một nguồn tin quân sự đưa tin rằng hai tàu chở hàng nhỏ đã bị trúng đạn, khiến năm thường dân thiệt mạng.

Trước đó, Mỹ cho biết các tàu khu trục hải quân và tàu buôn mang cờ Mỹ đã đi qua eo biển vào ngày 4/5.

Iran gọi những tuyên bố này là "hoàn toàn sai sự thật", quân đội nước này cho biết họ đã bắn cảnh cáo vào một tàu chiến của Mỹ.

Quân đội Mỹ đã phủ nhận điều này.

Sau đó cũng trong ngày 4/5, công ty Maersk cho biết tàu Alliance Fairfax mang cờ Mỹ của họ, vốn bị mắc kẹt ở Vịnh Ba Tư kể từ cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran hồi cuối tháng Hai, đã rời khỏi Eo biển Hormuz.

Công ty cho biết họ đã được Mỹ liên lạc và "được đề nghị cơ hội cho tàu rời khỏi Vịnh dưới sự bảo vệ của quân đội Mỹ".

Trong một tuyên bố, công ty cho biết thêm: "Sau đó, tàu đã rời khỏi Vịnh Ba Tư cùng với các phương tiện quân sự của Mỹ."

Trong khi đó, Bộ Ngoại giao UAE báo cáo một tàu chở dầu thuộc Adnoc, công ty dầu khí nhà nước của nước này, đã bị trúng đạn ở Eo biển Hormuz.

Hàn Quốc cũng báo cáo một vụ nổ trên một trong những tàu của họ đang neo đậu ngoài khơi UAE.

Chính quyền UAE cũng báo cáo hệ thống phòng không đã đánh chặn 12 tên lửa đạn đạo, ba tên lửa hành trình và bốn drone.

Các quan chức địa phương cho biết một cuộc tấn công đã gây ra một vụ cháy lớn và ba người bị thương tại cảng dầu quan trọng Fujairah.

Abu Dhabi gọi các cuộc tấn công là "sự leo thang nguy hiểm" và cho biết họ bảo lưu quyền đáp trả.

Đài truyền hình nhà nước Iran dẫn lời một quan chức quân sự giấu tên nói rằng Iran "không có kế hoạch nhắm mục tiêu vào UAE".

Các nhà lãnh đạo quốc tế đã lên án các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng của UAE.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho biết các cuộc tấn công là "vô lý và không thể chấp nhận được".

Thủ tướng Anh Keir Starmer cho biết Anh sẽ tiếp tục "ủng hộ việc phòng thủ các đối tác của chúng tôi ở vùng Vịnh".

Giá dầu thô Brent chuẩn đã vượt qua mốc 115 đô la một thùng ngay sau khi có báo cáo về việc Fujairah bị tấn công, tăng hơn 5% trong ngày.

Fujairah nằm trên bờ biển phía đông của UAE, thuộc Vịnh Oman, bên kia Eo biển Hormuz.

Một đường ống dẫn dầu từ các mỏ dầu của Abu Dhabi chạy đến Fujairah, cho phép một lượng dầu thô hạn chế được chất lên tàu chở dầu và vận chuyển đến thị trường thế giới bất chấp việc eo biển này bị phong tỏa trên thực tế.

Nước láng giềng Qatar của UAE lên án vụ tấn công vào tàu chở dầu thuộc Adnoc và kêu gọi "mở cửa trở lại vô điều kiện" eo biển này.

Tại Oman, hai người bị thương khi một tòa nhà dân cư bị nhắm mục tiêu ở Bukha, dọc theo bờ biển của Eo biển Hormuz, truyền thông nhà nước đưa tin hôm 4/5.

Hôm 3/5, ông Trump cho biết Mỹ sẽ bắt đầu giúp đỡ các tàu bị mắc kẹt ra khỏi Eo biển Hormuz như một phần của "Dự án Tự do".

Ước tính có khoảng 20.000 thủy thủ trên 2.000 tàu đã bị mắc kẹt kể từ khi cuộc chiến Mỹ-Iran bắt đầu vào tháng Hai.

Tổng thống cho biết Mỹ đã được các quốc gia "trên khắp thế giới" yêu cầu giúp giải phóng các tàu của họ đang "bị mắc kẹt ở Eo biển Hormuz" và "chỉ là những người ngoài cuộc trung lập và vô tội!".

Đã có những lo ngại ngày càng tăng về nguồn cung đang cạn kiệt và ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất và tinh thần của các thủy thủ.

Nhưng ông Trump không nói rõ làm thế nào họ có thể rời đi - ông chỉ đe dọa sẽ sử dụng vũ lực "nếu, bằng bất kỳ cách nào, quá trình nhân đạo này bị can thiệp".