Kosova troykasını oluşturan Amerika Birleşik Devletleri, Avrupa Birliği ve Rusya'nın bir sonuca ulaşılamadığı yönündeki raporu önümüzdeki günlerde Birleşmiş Milletler'e sunması ardından, Kosova'nın tek taraflı bağımsızlık ilan etmesi ihtimali, gazetelerde dile getirilen ortak kaygı.

Guardian yazarlarından Timothy Garton Ash, bunun olası sonuçlarını şöyle özetliyor:

"Böyle bir adım, aşırı Sırp milliyetçilerinin öfkeli tepkisine neden olabilir. Özellikle yaklaşan cumhurbaşkanlığı seçimleri nedeniyle, Belgrad'daki yetkililerin tepkisi de benzer olacaktır. Bunu muhtemelen, Kosova'nın enerji ve ticarette bloke edilmesi izleyecektir."

"İzlenebilecek en iyi yol ise, üst düzey müzakerecilerin koordineli bağımsızlık ilanı adını verdikleri formül. Yeni Kosova hükümeti, hedefine önümüzdeki üç ay içinde ulaşır, ancak bunu Avrupa Birliği ve diğer uluslararası aktörlerle koordineli bir şekilde gerçekleştirir. Yani bağımsızlığın zamanlaması ve biçimi üzerinde bir anlaşmaya varılır."

"Böylece Kosovalı Arnavutlar bu tarihi ilanı, Birleşmiş Milletler'in Kosova özel temsilcisi Martti Ahtisaari'nin, bölgeye uluslararası denetim altında bağımsızlık tanıyan planını kabul ederek yapmış olur."

Guardian yazarı Timothy Garton Ash, Kosovalıları buna ikna etmekte en önemli rolün Avrupa Birliği'ne düştüğü görüşünde. Brüksel'in Kosova'ya üyelik perspektifi sunmasının işe yarayacağını düşünen yazar, aynı elin, tepkilerini dindirmek için Sırplar'a da uzatılması gerektiği inancında.

"Avrupa Birliği Bosna ile, Avrupa Birliği üyesi olma yönünde önemli bir adım olarak görülen istikrar ve işbirliği anlaşmasını imzaladı. Avrupa Birliği benzer bir anlaşmayı Sırbistan ile de yapmak istediğini Sırp halkına göstermeli."

"Buna ek olarak, Kosovalılar, bağımsızlık ilanı için Sırbistan'da 3 Şubat'ta yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimlerine kadar beklemeye ikna edilmeli. Böylece bağımsızlık ilanının yaratacağı duygusal spazmın, Belgrad'da bir aşırı milliyetçiyi cumhurbaşkanlığı makamına getirmesi engellenmiş olur."

"Ama aynı zamanda Sırpların da, seçimi ileri atarak Kosova'nın bağımsızlığını ertelemesi engellenmeli."

"Dolayısıyla, Kosova'nın en geç 2008 Şubat'ında koordineli bağımsızlık ilan etmesi ile Avrupa Birliği'nin Sırplara birlik içinde bir gelecek önerisi eş zamanlı yapılabilir. Birçok Sırp buna 'Hayır' diyecektir. Ancak içlerinden birçoğu da 'Evet' demeye başlayacaktır."

Kosova'nın tek taraflı bağımsızlık ilan etmesi durumunda olabilecekleri, Times gazetesinden Bronwen Maddox da ele alıyor. Maddox'un, Kosova konusundaki uluslararası aktörlerin olası tepkilerine ilişkin değerlendirmesi şöyle:

"Eğer Kosova tek taraflı bağımsızlık ilan ederse, Amerika Birleşik Devletleri büyük ihtimalle bunu tanımak isteyecektir. Avrupa Birliği de öyle. Tabii eğer üyeler bu konuda anlaşabilirse."

"Kendi azınlıklarının da Kosova'yı örnek alabileceğinden korkan İspanya ve Yunanistan geçmişte buna karşı çıktı. Ancak ikna edilebilirler."

"En büyük engel ise, Sırpların kadim müttefiki Rusya. Moskova, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararını veto edeceğini dile getiriyor. Ancak Amerika Birleşik Devletleri ve Avrupa Birliği, Rusya'dan veto yemiş bir kararı, ortada hiçbir karar olmamasına tercih edebilir."

OPEC'te bölünme fiyat istikrarını tehdit ediyor

Financial Times, petrol ihraç eden ülkeler birliği OPEC'in, uluslararası baskılara rağmen üretimi arttırmama kararını yorumluyor başyazısında.

"OPEC'in üretimi mevcut seviyesinde sürdürme kararı, petrol fiyatlarını kısa vadede yükseltebilir. Ancak asıl kaygı uyandıran, OPEC içindeki bölünmenin fiyat istikrarsızlığına neden olması."

"OPEC'in fiili lideri konumundaki Suudi Arabistan, arz ve talebin dengede olduğunu, dolayısıyla üretimi arttırmaya gerek olmadığını savunuyor. Ancak gerçek şu ki, örgüt içindeki şahinler bir süredir pozisyonlarını güçlendiriyor."

"Petrolün varil başına fiyatını 100 dolar ya da daha üzerinde görmek isteyen Cezayir ve Venezuela'nın etkisi giderek artıyor."

"100 doların üzerinde bir fiyatın sorun yaratacağı ortada. Ancak fiyat istikrarsızlığı da aynı derecede ciddi bir sorun. Fiyatlar sabit olduğu sürece, tüketici, talebi azaltarak pozisyonunu ayarlayabilir. Merkez bankaları da enflasyon riskini hesaplama şansına kavuşur."

"İstikrarsızlık ise merkez bankalarını zora sokar. Üretime dönük yatırımlar gecikir. Eğer OPEC istikrarı sağlayıcı bir güç olma konusunda samimi ise, bunu şimdi göstermelidir."

Çin'e İran baskısı sonuç veriyor

Financial Times'ta dikkat çeken bir başka haber ise İran ile ilgili. Gazete, Amerika Birleşik Devletleri'nin Çin'e, en büyük ticari ortağı olan İran'a mali yaptırım uygulaması yönündeki baskısının sonuç vermeye başladığını yazıyor.

"Çin'den mal ithal eden İranlı işadamları, Pekin'in getirdiği bazı ticaret sınırlamalarından şikayet ediyor. Financial Times'a bilgi veren İranlı bir işadamı, İranlı bankaların kredi teminat mektuplarını daha önce kabul eden Çin bankalarının, artık bunları kabul etmediğini belirtti."

"Bir başka işadamı ise, bankaların İranlılar ile işbirliği konusunda çok gönülsüz davrandığını dile getirdi. İran Çin'den ithalat yapmakta sorun yaşarken, Amerikan baskısının İran'dan Çin'e ihracata, özellikle de petrol ve petro kimya ürünleri ihracatına pek bir etkisinin olmadığı görülüyor."

Guantanamo tutsaklarının hukuk mücadelesi

Independent, Guantanamo Üssü'ndeki 300 tutsağın, davalarının sivil mahkemelerde görülebilmesi için yasal mücadele başlattığını, bu sürecin Guantanamo'nun kapatılması ile sonuçlanabileceğini belirtiyor.

"Hukukçular ve insan hakları savunucularına göre, eğer Amerikalı yargıçlar tutsaklar lehine karar verirse, Bush yönetimi, Afganistan'ın işgali sırasında ele geçirilen ve 'düşman savaşçı' kabul edilen kişilerin tutulması için 2002 yılında Küba'da kurulan Amerikan üssünü kapatmak zorunda kalabilir."

"Yüksek Mahkeme daha önce de iki kez, Guantanamo'daki tutsakların hukuki statülerinin gözden geçirilmesini talep eden başvuruları görüşmüştü. Her ikisinde de mahkeme yönetimden yana karar verdi."