BBCTurkish.com
NEWS
SPORT
WEATHER
Son güncelleme: 05 Haziran, 2006 - TSİ 08:49
Bu sayfayı arkadaşıma gönderYazıcı için
5 Haziran 2006 Basın Özeti
Guardian gazetesi, Hadisa'da siviller arasında katliam yapmakla suçlanan Amerikan askerlerinin, "kontrolden çıkmış" halde olduğu iddialarına yer veriyor.

İngiltere gazeteleri

Adı açıklanmayan bir çavuşun eşinin iddialarına göre, söz konusu birlik tamamen disiplinden yoksun durumdaydı ayrıca alkol ve uyuşturucu sorunu yaşanıyordu.

"Newsweek dergisinde yer alan bu iddialar büyük stres altında hırpalanmış donanma piyadeleri açısından çok olumsuz bir tablo çiziyor. Asker eşine göre, 2005 başında Felluce'den çekilen bu birlik içinde o zamandan bu yana her türlü sorun yaşanıyordu. "Hatta bence bu çocukların Hadisa'da sivilleri vururken uyuşturucu yüzünden akıllarının başlarında olmaması gayet mümkün" diyor askerin karısı..."

"Uzun süre aynı birliğe eşlik etmiş fotoğrafçı Lucian Read ise Time dergisine bu birimin Irak'ta eşlik etiği birimler içinde "en insanî olanı" olduğunu savunuyor."

Pek çok gazetede ise Irak'ta bir başka katliamın haberleri yer alıyor. Daily Telegraph, ilk sayfasından verdiği haberde yılsonu sınavlarını vermeye giden gençleri taşıyan minibüslerin Bakuba yakınlarında durdurulduğunu, kimlikleri incelendikten sonra sürüklenerek aşağı indirildiklerini, 21 Şii ve Kürt'ün kurşuna dizildiğini belirtiyor. Salıverilen dört kişi ise Sünni.

Peki, Irak'taki şiddet sarmalı nasıl kırılacak? Bosna'daki eski Birleşmiş Milletler Yüksek Temsilcisi Paddy Ashdown, bunun için Irak'ın komşularının da devreye gireceği yeni bir yaklaşım gerektiğini savunuyor. Ashdown'un Guardian'da yayımlanan makalesinden bazı satırlar şöyle:

"Irak şu anda kritik bir noktada... Savaşı kazanmıyoruz da kaybetmiyoruz da… Ancak korkarım Washington ve Londra çekilmeye o kadar kilitlenmiş durumda ki bunu fazla erken yapmaya doğru gidiyorlar."

"Çekilme Irak'ta kesin yenilgi demek olur. Ülke kanunsuz, küresel terörü besleyen bir yer haline gelir. Bu, neredeyse kesin biçimde, Kürtlerin ayrı bir devlet kurmasını beraberinde getirir- ki Türkiye buna kayıtsız kalamaz. Bu, Orta Doğu'nun tam ortasında, Suriye ve İran'ı da içine çekecek bir iktidar boşluğu demektir."

"Yani kaçmak seçenek değil. Ama olageldiği gibi devam etmek de... Çünkü bu da yenilgiyi başka bir yoldan getirir. Bu sorun siyasi ve tek çözüm de bu nedenle siyasi."

"Ancak bu mücadeleyi şimdiki koalisyon kazanamaz. Irak sorunu, artık sadece Irak içinde ve sadece koalisyon tarafından çözülemez. İngiliz hükümeti Kuzey İrlanda'da ancak Dublin'e meşru bir rol verince çözüm fırsatı yaratabildi. Bizse Irak'ı komşularından ve bölgede istikrarsızlığını bulaştırabilecek başka unsurlardan kapatmaya çalışarak hata yaptık, şimdi bunun bedelini ödüyoruz."

"Bence Londra bunu artık anladı. Washington ise hala isteksiz... Tony Blair'in George Bush'u Filistin'de adil bir çözümün Irak'ta başarıyla doğrudan bağlantılı olduğuna ikna edememesi çok yazık oldu. Şimdi Washington'da bu sav yine dile getiriliyor. Umarım bu kez dinlenir çünkü Irak'ı şerefle terk edebilmek buna bağlı olabilir."

"Amerika Irak'a demokrasi getirme vaadiyle girdi. Batı bunu destekler. Komşularının hiçbiri desteklemez. Bu nedenle Orta Doğu'da demokrasi söylemini Irak için bölgesel ölçekli bir çözüm bulmakla birleştirmemiz gerek. Koalisyon ne kadar genişlerse başarı şansı o kadar artar..."

'Diyarbakır'ın baskı çocukları'

Guardian, satırlarında Ian Traynor'ın Diyarbakır izlenimlerine de yer veriyor.

Traynor, "baskı çocukları" manşetiyle, gençlerin uzun yıllar sonra yeniden PKK'ya yöneldiğini belirtiyor.

Traynor, "17 yaşındaki, Ronaldinho tişörtlü genç" diye tanıttığı Sevder'in anlattıklarını şöyle aktarıyor:

"Yoksulluk içinde büyüyen, okul arkadaşlarının Türk güvenlik güçlerince vurulduğuna, polislerin annesi ve kız kardeşine kaba alaylarına hedef olduğuna tanık olan, dağlardaki köylerin nasıl yakıldığı hikâyeleriyle büyüyen Sevder, 'artık yeter' diyor."

"O ve arkadaşları genç Türk-Kürtler arasında yükselen yeni militan akımın temsilcileri. Diyarbakır Barosu'ndan Sezgin Tanrıkulu "Bu gençler 14-20 yaş arasında… Burada, buraya ait olmadıklarını düşünerek büyüdüler. Onlarla iletişim kuramıyoruz" diyor. Yedi yıl önce sönen şiddet şimdi yeni ve tehditkar bir aşamaya giriyor. Sevder ve arkadaşları ilk kez iki ay önce Diyarbakır'da yaşanan çatışmalar sırasında sahneye çıktılar. Olaylar ve Türk güvenlik güçlerinin buna sert yanıtı PKK'nın etkin şekilde adam toplamasına yaradı."

"Bu gençleri "serhildan" çocukları diye tanımlayan antropolog Hisyar Özsoy'a göre, en az 100 genç daha geçen ay dağa çıktı."

"Bölgede işsizlik yüzde 70, 28 bin çocuk hayatını sokaklarda geçiriyor. Bu kriz karşısında Recep Tayyip Erdoğan'ın hükümeti ne yapacağını bilmez durumda. Son bir yılda iki kez Diyarbakır’a giderek övgü toplayan Erdoğan, sözlerinin arkasını getirmedi ve Kürt siyasetçilerini hayal kırıklığına uğrattı."

Gazete Kuzey İrlanda'daki cumhuriyetçilerin siyasi kolu Sinn Fein'e benzettiği DTP'nin yüksek oy oranına rağmen ülke barajını aşamamasını siyasi kanalların tıkanmasında önemli unsur olarak görüyor. Bu ortamda, "her iki tarafta da şiddeti savunanlar hâkim oluyor" diyor.

Suriyeli muhaliflerin Londra buluşması

Times, Suriyeli muhaliflerin Londra'da yaptığı toplantıya yer ayırıyor.

"Eski Cumhurbaşkanı yardımcısı Abdulhalim Haddam'ın başını çektiği muhalifler, Suriye'deki Baas rejimini devirmenin yollarını dün başlayan iki günlük konferansta tartışıyorlar. İngiliz Dışişleri Bakanlığı'nın İngiliz yetkililerle koordineli olarak yapılmadığını vurguladığı toplantıda Haddam, Beşar Esad yönetiminin halk ayaklanmasıyla devrileceğini öne sürüyor."

"Haddam'ın kurduğu Ulusal Kurtuluş Cephesi, hepsi de sürgünde yaşayan ve siyasi yelpazenin her yerinden geldikleri söylenen 75 önde gelen taraftarı olduğunu savunuyor. Bu toplantıda konuşulanlara rağmen, Suriye yönetimi geçen yıla göre durumunu pekiştirmiş görünüyor."

FT: Kanada'da göçmenlik tartışması yoğunlaşabilir

Kanada'da Cuma günü gübre üretiminde kullanılan kimyasal maddelerden yapılmış bombalarla saldırılar düzenleme hazırlığında oldukları iddiasıyla yakalanan 17 zanlı bugün mahkemeye çıkacak.

Financial Times, polisin zanlılara hammadde olarak kullanılan amonyum nitrat maddesini satmaya çalışarak yaklaştığı haberlerine yer verdikten sonra, operasyonun ülkede göçmenlik tartışmalarını yoğunlaştıracağı yorumunu yapıyor.

"Ontario'da yakalanan zanlılar Kanada vatandaşlığı ya da oturma izni sahibi olsa da çoğu Mısır, Somali ve Trinidad gibi ülkelerden gelen Müslümanlar. Ülkenin daha hoşgörülü yapısının etkisiyle Kanadalı Müslümanlar şimdiye dek Avrupa veya Amerika'daki gibi tepkilerle yüz yüze kalmamıştı. Muhafazakar hükümet de Amerika'nın aksi yöndeki çağrılarına rağmen, şimdiye dek göçmenlik yasalarını sıkılaştırmaya yanaşmamıştı. Ancak şimdi bu baskı yoğunlaşacaktır."

Cuma günü Londra'da "terörle mücadele" amacıyla düzenlenen baskın ise İngiliz gazetelerinin en fazla tartıştığı konu... Bu baskında muhtemelen kimyasal madde kullanarak saldırı düzenleme planı yaptıkları iddiasıyla 20'li yaşlarda iki kardeş gözaltına alınmıştı.

Independent, ilk sayfasında "yanıttan çok soru getiren baskın" manşetini kullanıyor.

Polis yaralanan bir zanlının kardeşi tarafından vurulduğunu iddia ederken zanlılar, "polis uyarmadan vurdu" diyor. Evde kimyasal madde bulunduğu iddia edilirken, buna dair kanıt ortaya çıkmadığı vurgulanıyor.

Independent terörle savaşın rejimlere karşı ordularla yürütülen bir savaş değil, iyi istihbarata dayalı polis operasyonu olması gerektiğini savunuyor, "Ama polisin de her zamankinden fazla sağduyu ve hassasiyet ile hareket etmesi gerekli..." diyor.

Gazetenin başyazısına göre "eğer Temmuz'da Brezilyalı Charles de Menezes'in öldürülmesi ardından polisin bu kez de yanlışlıkla bir sivili yaraladığı ortaya çıkarsa, bunun polise etkileri felaket olur."

Independent yazarı Andreas Whittam Smith ise "baskından sonra neden daha güvende hissedemiyorum?" sorusunu soruyor.

"İki kişiyi yakalamak için 250 polis kullanılması çılgınlık gibi geliyor. İngiltere'de polis baskın yapıyor ve bir şey bulamıyor. Kanada'da da baskın yapılıyor, polis aradığını buluyor, çünkü onu oraya koyan kendileri. Tüm bunlar bana kendimi iyice güvensiz hissettiriyor."

Kalp naklinde yeni umut

Times kalp naklinde kullanılan yeni bir yönteme yer veriyor.

İngiltere'de ilk kez nakil için hazırlanan bir kalp ameliyata dek çarpmaya devam ettirildi. Bu uygulama vericiden alınan kalbin çok daha uzun süre genç ve sağlıklı tutulabilmesini sağlıyor. Üstelik kalbin ömrünün uzaması uygun doku bekleyenlerin şansını da artırıyor. Şu anda başarılı nakil için dört saat içinde naklin yapılması öngörülüyor. Şimdi ise süre 12 saate çıkıyor.

Dünya Kupası'nı kim kazansın?

Financial Times herkesin merak ettiği soruyu tartışıyor: Dünya Kupası'nı kim kazanmalı?

Soru "Dünya ekonomisi için 'iyi olan' kazanmalı" şeklinde sorulursa gazeteye göre yanıt İtalya:

Hollanda merkezli ABN Amro bankası, Dünya Kupası'nı kazanan ülkenin ekonomisinde büyümenin yüzde 0,7 arttığını hesaplamış. Bu hesaba göre, dünya ticaret dengeleri açısından kazanması tüm dünyaya en olumlu yansıyacak takım İtalya... Çünkü Avrupa ekonomilerinde büyümeye ihtiyaç var. İtalya ile birlikte en geride yer alan Almanya'nın en azından ev sahibi olarak avantaj yakalayacağı ise kesin görülüyor. Ekonomistlere sorarsanız, dünya ekonomisi için ideal senaryo, "Almanya İtalya arasında oynanacak bir final".

Ekonomistler, Dünya Kupası sırasında işe gitmeyen çalışanların ekonomiye zararının ise işin karanlık yönü olduğunu, bundan en çok zararlı çıkacakların ise maç saatleri mesailerle örtüşen futbol delisi Güney Amerikalılar olacağını söylüyor.

İlgili haberler
4 Haziran 2006 Basın Özeti
04 Haziran, 2006 | Basın Özeti
2 Haziran 2006 Basın Özeti
02 Haziran, 2006 | Basın Özeti
1 Haziran 2006 Basın Özeti
01 Haziran, 2006 | Basın Özeti
BAŞLICA HABERLER
Bu sayfayı arkadaşıma gönderYazıcı için
Programlarımız|Frekanslarımız|Türkçe Bölümü hakkında|İşbirliği|Bize ulaşın
BBC Copyright Logo^^ Başa dön
Haberler | Basın Özeti | Dünyaya Açılan Pencere | Özel Dosyalar | Haberlerle İngilizce
BBC News >> | BBC Sport >> | BBC Weather >> | BBC World Service >> | BBC Languages >>
Yardım|Görüşleriniz|Gizlilik