Amorim ABD ve AB'yi suçladı

Taraflar dün Almanya'nın Potsdam kentinde bu konudaki anlaşmazlıkları giderme hedefiyle bir araya gelmişti.

Brezilya Dışişleri Bakanı Celso Amorim, görüşmelerin tıkanmasına tarım teşvikleri ve gümrük duvarlarının indirilmesi konusunda altı yıldır süren anlaşmazlıkların yol açtığını söyledi.

Hindistan Ticaret Bakanı Kamal Nath da, tıkanıklığa ABD'nin tarım teşviklerinde istenen ölçüde bir kısıntıya gitmemesini gerekçe gösterdi.

Potsdam'daki görüşmelerin başarısızlığa uğraması, DTÖ müzakerelerinin geleceğini de riske sokuyor.

Görüşmeler öncesinde yetkililer, çok yakında bir ilerleme sağlanmazsa, Doha Turu olarak adlandırılan müzakerelerde uzunca bir süre daha ilerleme fırsatı yakalanamayacağını söylüyorlardı.

DTÖ, 2001'de Doha görüşmelerinde tarım, sanayi ve hizmet sektörlerindeki kimi gümrük duvarlarının kaldırılması yönünde hedefler belirlemişti.

Ancak bu hedeflere ulaşılması için tanınan süre çoktan dolmuş olsa da kimin ne kadar taviz vereceği bir türlü belirlenemiyor.

Gelişmekte olan ülkeler, AB ülkeleri ile ABD'nin kendi tarım sektörlerine verdikleri desteği ve başka ülkelerin tarım ürünlerine uyguladıkları gümrük vergilerini azaltmalarını talep ediyorlar.

Washington ve Brüksel'in beklentisi ise diğer ülkelerin mamül ürün piyasalarına daha serbest girebilmek.

Taraflar da gelişmekte olan ülkeleri yabancı sanayi ürünlerine açmakta esneklik göstermemekle eleştirdi.

Bu yıl da bir anlaşma sağlanamaz ise, Amerika Birleşik Devletleri Başkanı George Bush'a, Amerikan Kongresi tarafından verilen görüşme yetkisinin süresi doluyor.

Bu tarihten sonra Bush'un Kongre'den yeni bir yetki alması zor olabilir. Bu durumda da ABD adına müzakereleri yürütenler varılan anlaşmaları yürürlüğe sokma gücüne sahip olmazsa, diğer ülkeler de, anlaşmaya varılsa bile bunu hayata geçirmekte isteksiz olacaktır.