Bechtel'in 52 çalışanı öldürüldü

Irak'ın işgalinin ardından üç yıldır Irak'ta Amerikan hükümetinin açtığı çok sayıda inşaat ihalesini alan Bechtel'e bu işler için şimdiye kadar 2 milyar 300 milyon dolar ödendi.

Fakat Irak'ta çalışmak Bechtel için kolay olmadı. 52 çalışanı öldürüldü, 49 'u yaralandı.

Şirket Irak'ta üstlendiği 99 projeden ikisi hariç tümünü tamamladığını söylüyor.

Irak Kalkınma ve Demokrasi Vakfı'ndan Doktor Hasan Atiye, bunun Irak hükümeti için kötü bir haber olduğu görüşünde.

Doktor Hasan Atiye'ye göre, "Bechtel'in çekilmesi isyancılara, "başarılı" oldukları mesajını verecek. Öte yandan Irak'a yabancı sermaye çekmeye çalışan Irak hükümetini de büyük hayal kırıklığına uğratacak. Oysa şimdi Bechtel'in çekilme kararı ardından bütün Batılı şirketler tereddüt edecek. Ne de olsa Bechtel, neredeyse bir ordu boyutlarında özel güvenlik örgütüne sahip dev bir şirketti. Onun bile tutunamamış olması birçok şirketi Irak'ta çalışmaktan vazgeçirebilir" diyor Doktor Hasan Atiye.

Peki, Ama Bechtel niçin, şimdi çekilme kararı aldı?

İngiltere'deki Birmingham üniversitesinden, Irak ekonomisi konusunda uzman Doktor Colin Rowat'a göre, bu sürpriz değil. Bechtel Irak'tan çekiliyor, çünkü ABD'nin Irak'a yardım için ayırdığı dolarlar tükenmek üzere.

Rowat, Bechtel'in bu karardan bile önce sonun başlangıcına geldiğini belirterek "Dev Amerikan şirketlerinin Irak'ta bulunmalarının tek sebebi, Amerikan hükümetinin Irak için ayırdığı fonlardan pay alabilmekti. Bu fonlar önümüzdeki bir yıla varmadan tükeniyor. Bu nedenle çekilme kararı almaları sürpriz değil. Ama altı ila sekiz ay sonra çekilmelerini beklerdim. Bu da herhalde şiddetin dozunun iyice artmış olmasıyla ilintili olabilir." diye konuştu.

Peki, Bechtel gibi dev bir firmanın çekilmesi, Irak'ta iş yapan ya da yapmaya niyetli şirketleri etkiler mi?

Doktor Colin Rowat'a göre, şirketler, Amerikan hükümetinden aldıkları ihaleler nedeniyle Irak'talar ve tüm ihaleler verildiğinden, yeni şirketlere ihale verilmesi olasılığı da ortadan kalkmış durumda.

Öte yandan Bechtel'in Irak'ta açılan Amerikan ihalelerinin çoğunu alması, sonradan aldığı işleri hakkınca yapıp yapmadığı epey tartışma yaratmıştı.

İngiltere'deki Birmingham Üniversitesi'nden, Irak ekonomisi konusunda uzman Doktor Colin Rowat, yine bu noktada müteahhit şirketlerin çoğunun yaptıkları işi hakkınca yapıp yapmadığı konusunda kuşkular olduğuna dikkat çekti.

Rowat, "Bechtel'in taşeron şirketlerinden birinin hastane ve klinik inşaatları konusunda çok şikâyet vardı. Geçen mayıs ayında bu nedenle bir kontratları Amerikan ordusu tarafından feshedildi. Amerikan ordusu, bu işi doğrudan Irak'lı inşaat şirketlerine vermenin çok daha iyi olacağına karar verdi.

"Ayrıca bu projelerin çoğunun bir işlerliği de yok. Bir tesisi yapıyorlar diyelim. Tamam. Fakat Irak'lıları eğitmeden, bu tesisi tamamlayacak diğer altyapı ve eğitim olmadan işi teslim ediyorlar. Dolayısıyla çok paralar ödendi ama sonunda Irak'lılar bundan faydalanabildi mi, bu pek açık değil." diye konuştu.