ADIM ADIM NÜKLEER KRİZ 2002 Eylül: Buşehr'de nükleer reaktör inşası başladı 2002 Aralık: İran UAEK'nin denetimlerini kabul etti 2003 Ekim: Tahran zenginleştirilmiş uranyum faaliyetini askıya aldı 2004 Mart: İran'a programının tüm ayrıntılarını açıklaması için 1 Haziran'a dek süre verildi 2005 Ağustos: İran nükleer faaliyetlerine yeniden başladı 2005 Eylül: UAEK İran'ın BM'ye sevki için ilk kararı aldı 2006 Nisan: İran uranyum zenginleştirdiğini ilan etti

İngiltere Büyükelçiliği'nde düzenlenen toplantıda, uranyum zenginleştirme programını askıya alması karşılığında Tahran'a önerilecek teşvikler ve caydırıcı unsurları içeren pakete son şekli verildi.

Anlaşmanın sağlanması ardından bir basın toplantısı düzenleyen İngiltere Dışişleri Bakanı Margaret Beckett, İran'a, uranyum zenginleştirmekten vazgeçtiği takdirde teşvikler önerileceğini doğruladı.

Beckett, bunu kabul etmenin İran'ın da çıkarına olacağını, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nde başlatılan sürecin bu durumda askıya alınacağını söyledi.

Buna karşılık Beckett, İran'ın önerileri kabul etmemesi halinde Güvenlik Konseyi sürecinin devam edeceğini kaydetti.

Toplantıya Avrupa Birliği'nin dış ilişkiler sorumlusu Javier Solana da katıldı.

Paketin bütün ayrıntıları henüz bilinmiyor. Ancak, İran'a yakıt için alternatif formüller, Dünya Ticaret Örgütü'ne üyelik gibi ticaret ayrıcalıkları ve güvenlik teminatları önerilmesi öngörülüyor.

Öneriler önümüzdeki günlerde Tahran yönetimine resmen sunulacak.

Amerikalı yetkililer, paketi kabul etmek için İran'a birkaç hafta süre verileceğini dile getirdi.

Viyana'daki toplantıyı izleyen BBC muhabiri, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi daimi üyesi 5 ülke ve Almanya'nın, kamuoyu önünde ortak bir duruş sergilediğini, ancak Tahran'ın paketi reddetmesi durumunda, bu görüntünün bozulabileceğini dile getiriyor.

Bu durumda Çin ve Rusya'nın, ABD'nin İran'a yönelik olarak gündeme getirmek isteyeceği yaptırımlara direneceği belirtiliyor.

ABD: İran 10 yıl içinde nükleer güç

Diplomatik çabalar sürerken, Washington yönetimi İran'ın nükleer programının yarattığı kaygılara vurgu yapmayı sürdürüyor.

	Negroponte Washington'un kaygılarını yineledi

Amerika Birleşik Devletleri Ulusal İstihbarat Direktörü John Negroponte, BBC'ye yaptığı açıklamada, İran'ın önümüzdeki 10 yıl içinde nükleer silaha sahip olabileceğine inandığını dile getirdi.

Amerikan istihbaratının en tepesindeki isim olan Negroponte, teşkilatının topladığı verilere göre, İran'ın nükleer silaha sahip olabilmek için yoğun çaba sarf ettiğini söyledi.

Irak'ın nükleer kapasitesinin değerlendirilmesi konusunda hatalar yapıldığını da kabul eden Negroponte, ancak geçmişten ders çıkarıldığını ve gerekli tedbirlerin alındığını vurguladı.

Negroponte ayrıca İran'ı, teröre destek veren bir numaralı devlet olarak niteledi.

Viyana'daki toplantı öncesinde Amerika Birleşik Devletleri, İran ile yürütülen üçlü müzakerelere uranyum zenginleştirme faaliyetinin askıya alınması şartıyla katılabileceğini ilan etmişti.

Gözlemciler, ABD'nin bu adımının süreci hızlandırdığına dikkat çekiyorlar.

Ancak Tahran daha paket üzerinde nihai anlaşma sağlanmadan, ABD'den gelen önerileri cazip bulmadığını belli etmişti.

İran Dışişleri Bakanı Manuçehr Muttaki, "Müzakereye hazırız, ama uranyum zenginleştirme hakkımızdan vazgeçmeyiz." diye konuşmuştu.

Muttaki, ayrıca uranyum zenginleştirmenin ülkesinin doğal hakkı olduğunu ve bu konuda müzakere etmeyeceklerini, ancak karşılıklı kaygılar konusunda görüşmelere hazır olduklarını da söylemişti.

İran'a sunulan tüm önerilerde, konu uranyum zenginleştirme faaliyetinde düğümleniyor. Bu faaliyet nükleer yakıtın yanı sıra, silah üretiminde de kullanılabildiği için şüphe çekiyor.