Darfur'da iki milyonu aşkın mülteci var

Merkezi Hollanda'nın Lahey kentinde bulunan Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM), Sudan'ın Darfur bölgesinde işlendiği iddia edilen savaş suçlarına ilişkin resmi soruşturma açtığını duyurdu.

Nisan ayında, Birleşmiş Milletler bu bölgedeki cinayet, tecavüz, ve yağma iddialarını yeni kurulan Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne havale etmişti.

UCM'ye yaklaşık 50 zanlının bulunduğu bir de liste verildi.

Sudan'ın Londra'daki Büyükelçisi Hasan Abidin, hükümetinin Sudan'da suç işlemekle suçlanan hiç bir vatandaşının ülke sınırları dışında yargılanmasına izin vermeyeceğini söyledi.

Abidin bu amaçla Sudan'da bir mahkeme kurulmasının tamamen ihtimal dışı olmadığını söyledi.

UCM'nin ilk büyük sınavı

Darfur dünyanın en büyük insanlık krizinin yaşandığı ve belki de en acil müdahalenin gerektiği yer olarak görülüyor.

Bu konuda siyasi baskı sağlamaya yönelik pek çok girişim daha önce sonuçsuz kaldı.

UCM başsavcısı Luis Moreno Ocampo, dosyanın mahkemenin şimdiye kadarki en büyük soruşturma hazırlığı olduğunu söylüyor.

Mahkeme savcıları bu konudaki kararın ilanı ardından, delil toplamaya girişecek. Bunu sorumlular hakkındaki suçlamaların ilanı izleyecek.

Bu süreçte Sudan hükümetinden ne kadar işbirliği görebilecekleri merak konusu.

Darfur'da hükümet yanlısı milislerin saldırıları sonucu, 180 bin kişi ölmüş, iki milyondan fazla kişi de evlerini terk etmek zorunda kalmıştı.

Sudan hükümeti suçluların cezalandırılması için harekete geçmemekle suçlanıyordu.

Dosyanın UCM'ye sevki, Sudan'a bu konuda en ağır suçlamaları yönelten Amerika Birleşik Devletleri'nin bu yöndeki kararı veto etmemesi sayesinde sağlandı.

ABD, küresel yargı yetkisi bulunan mahkemenin kendi vatandaşlarını zor durumda bırakabileceği kaygısıyla UCM'ye karşı çıkıyor ve ikili anlaşmalarla ülke dışında görev yapan Amerikalılara muafiyet sağlamaya çalışıyor.

ABD'nin muhalefetine rağmen, şu ana dek 99 ülke UCM'nin kurucu anlaşmasını onayladı.