BBCTurkish.com
NEWS
SPORT
WEATHER
Son güncelleme: 31 Ağustos, 2005 - TSİ 13:48
Bu sayfayı arkadaşıma gönderYazıcı için
Dayanışma hareketi 25 yaşında
Yakın tarihin en büyük işçi hareketi olan Polonya'nın Solidarnosc - Dayanışma adlı hareketi bugün 25'inci yıldönümünü kutluyor.

Lech Walesa
Lech Walesa, Dayanışma'nın 25'inci yıldönümünde konuşma yapacak

Hareketin, dönemin komünist yetkilileri tarafından tanınmasının 25'inci yılı için yapılan törenlere dünyanın dört bir yanından siyasi liderler katılıyor.

Dayanışma hareketinin doğduğu kent olan Gdansk'ta düzenlenen konferansta konuşan Avrupa Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso, hareketin Doğu Avrupa'nın özgürleştirilmesi sürecinde tersine döndürülemeyecek bir süreci başlattığını söyledi.

Törene katılan konuşmacılardan birisi de tersane grevleri ve Dayanışma hareketiyle adı duyulan, o yılların işsiz elektrikçisiyken daha sonra ülkenin cumhurbaşkanı olan Lech Walesa'ydı.

Walesa konuşmasında, komünist rejimin sona erdirilmesinde oynadıkları rolden dolayı Papa İkinci Jean Paul ve Sovyetler Birliği'nin son lideri Mihail Gorbaçov'a teşekkür etti.

Ancak kutlamalar devam ederken, kendilerini 'günümüzün Dayanışma hereketi üyeleri' olarak adlandıran bir grup iş kayıplarına karşı Gdansk'ta bir gösteri düzenledi.

Dayanışma'nın tarihi

Dayanışma sendikasının bir mitingi
Dayanışma, 10 milyon üyesiyle siyasi bir harekete dönüşmüştü

"Sizin ve bizim özgürlüğümüz için" sloganıyla yola çıkan Dayanışma sendikası,
1980'de Polonya’nın Gdansk şehrindeki tersanelerde birkaç muhalif işçinin öncülüğünde kurulmuştu.

3 genç işçinin ve rejim muhalifi faaliyetleri nedeniyle yıllar önce tersaneden çıkarılan Lech Walesa’nın girişimiyle kurulan sendika bir anda çığ gibi büyümüş,
Komünist yönetimle grevdeki tersane işçileri arasında yapılan Gdansk Anlaşması'ndan sadece birkaç ay sonra da, 10 milyon üyesiyle ulusal bir siyasî harekete dönüşmüştü.

Polonya'da Dayanışma hareketi ve komünist yönetimin birlikte varoluşu 16 ay sürdü.

Bir yandan Dayanışma Sendikası'nın içerden gösterdiği derin direniş ve öte yandan yine Polonya asıllı olan Papa 2. Jean Paul’un uluslararası faaliyetleri, Polonya'da rejimi köşeye sıkıştırdı.

Sıkıyönetim ilan edildi, tanklar sokakları doldurdu, Dayanışma yandaşları toplu olarak tutuklandı.

Dayanışma Sendikası'nın Polonya’da açtığı yol, dönemin diğer sosyalist

Orta ve Doğu Avrupa ülkelerinde cesaretlenen muhalefetin direnişi Sovyetler Birliği'nde Gorbaçov’un liderliğinde demokrasiyi hedefleyen Perestroika hareketini başlattı.

1989 yılı Dayanışma için yeniden doğuş oldu.

O yıl Polonya'da Komünizm sona erdi, bundan birkaç ay sonra da Berlin Duvarı yıkıldı.

Doğu Avrupa ülkeleri artık piyasa ekonomileriyle ve çoğulcu demokrasiyle tanışmaya başladı.

Polonya’da, Dayanışma hareketi tek başına iktidara geldi. Lech Walesa da cumhurbaşkanı oldu, hatta Nobel barış ödülüne layık görüldü.

Ancak ilk seçimlerde dayanışma hareketini tek başına iktidara taşıyan Polonyalı seçmenler, ikinci serbest seçimlerde kendini yenileyen Sosyalist Parti'ye tekrar şans tanıdılar. Dayanışma hareketi de zamanla kendi içinde parçalandı.

İlgili haberler
BAŞLICA HABERLER
Bu sayfayı arkadaşıma gönderYazıcı için
Programlarımız|Frekanslarımız|Türkçe Bölümü hakkında|İşbirliği|Bize ulaşın
BBC Copyright Logo^^ Başa dön
Haberler | Basın Özeti | Dünyaya Açılan Pencere | Özel Dosyalar | Haberlerle İngilizce
BBC News >> | BBC Sport >> | BBC Weather >> | BBC World Service >> | BBC Languages >>
Yardım|Görüşleriniz|Gizlilik