Damian Grammaticas BBC Moskova Muhabiri

Rusya ve Çin işbirliği enerji boyutuna taşınıyor

Hızla gelişmekte olan ekonomisiyle Çin'in petrol gereksinimi hızla artıyor ve Pekin yönetimi bir süredir Rusya'nın zengin enerji kaynaklarından yararlanmaya çalışıyordu.

Moskova ise, uzun dönemdir eski bir siyasi takibi olan Çin'in bu isteklerine soğuk yaklaşıyordu.

Çin şimdi, 6 milyar dolar ödemeyi kabul ederek, 5 yıl içinde 50 milyon tonu bulan petrolü satın almayı garantilemiş oldu.

Rusya için ise, anlaşma, yasal ve finansal sorunlarla uğraştığı Yukos sorunundan bir çeşit çıkış yolu sağlayacak.

Çin'in ödemeleri Rusya'da devletin sahip olduğu Rosneft adlı petrol şirketine ödenecek.

Rosneft, bir anlamda yeniden kamulaştırılan Yukos'u alarak petrol yataklarına sahip olmuştu.

Rosneft'in karşısındaki sorun ise, Yukos'un varlıkları için ödemesi gereken 9 milyar doları sağlamak zorunda olması.

Yukos, Amerika Birleşik Devletleri'nde bir mahkemeden, hisselerinin satışıyla ilgili yasal bir koruma kararı çıkartmıştı.

Şirket, satıştan fayda sağlayan taraflar hakkında dava açma tehdidinde de bulunmuştu.

Sonuç olarak hiçbir banka Yukos'un satışında kullanılmak üzere Rosneft'e finansman sağlayamayacak.

Rosneft, Çin'den gelecek olan paranın satınalma işleminde kullanılmayacağında ısrarcı ve Yukos'un eskiden sahip olduğu petrol kaynaklarından değil, başka kaynaklardan sağlanacağını savunuyor.

Rosneft, ayrıca Yukos'un 5 milyar doları bulan vergi borcu ile batı bankalarından Yukos'un sahip olduğu petrol yatakları teminat gösterilerek alınan 40 milton doları geri ödemekle yükümlü.

Rosneft'in Hindistan'ın petrol şirketi O-N-G-C'yle de bir petrol anlaşması arayışında olduğu iddia ediliyor.

Haberler, Hindistan'ın da Çin'inkine benzer bir anlaşmayla, Rus petrolleri için 6 milyar dolar harcamaya hazır olduğuna işaret ediyor.