Ekşi Sözlük'ten erişim engeliyle ilgili açıklama: 'Karara dayanak bir içerik gösterilmedi'

Salı akşamı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından erişim engeli getirilen Ekşi Sözlük, mahkeme kararına karşı "tüm hukuki yollara" başvuracakları açıklamasını yaptı.

Platformdan yapılan yazılı açıklamada, BTK ile görüşme yapıldığı kaydedildi.

Açıklamada, karara dayanak olarak herhangi bir içeriğin gösterilmediğini ifade edildi.

Ekşi Sözlük açıklamasında mahkeme kararının kendilerine ulaştığını, kararın Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı Güvenlik İşleri Genel Müdürlüğü’nün yazısı ile 5651 sayılı kanunun 8/a maddesi uyarınca verildiği de belirtiliyor.

Açıklamada ayrıca şu satırlar yer alıyor:

"Sitemizin tamamının engellenmesine gerekçe olarak, Ekşi Sözlük yazarları tarafından kamuoyuna yanlış bilgiler verildiği, toplumun yönlendirilmeye çalışıldığı,

"Her ne kadar sulh ceza hakimlikleri tarafından verilen erişim engelleme kararları Ekşi Sözlük yönetimi tarafından yerine getirilse de bu süre zarfında toplumun doğru bilgiye ulaşamadığından bahisle kamu düzeninin etkilendiği,

"Özellikle deprem sonrasında askeriye ve devlet kurumları hakkında gerçek olmayan bilgiler verildiği, toplumun yönlendirilmeye ve devletin aciz halinde gösterilmeye çalışıldığı, toplum kesimleri arasında kargaşa ortamının çıkartılmasını amaçlayan paylaşımlar olduğunun tespiti ile site yöneticileri tarafından yanlış ve iftira boyutunda olan yazılara gerekli reaksiyonun gösterilmediği,

"İç denetiminin sağlanmadığı, zararlı paylaşımların ve yorumların ekşi sözlük yönetimi tarafından engellenmediği hususları gösterilmiştir"

Ne olmuştu?

BTK, Ekşi Sözlük’e erişim engeli getirdi. BTK sorgu sayfasında "eksisozluk.com, 21/02/2023 tarihli ve 490.05.01.2023.-100029 sayılı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu kararıyla erişime engellenmiştir" açıklaması yer aldı.

Ardından Ekşi Sözlük, Twitter hesabından "merhaba, erişim engeli konusunda bir karar olduğunu gördük ancak ayrıntısı hakkında bilgi sahibi değiliz, yetkililerden bilgi almaya çalışıyoruz. bilgi aldıkça paylaşacağız" şeklinde bir açıklama yaptı.

Ekşi Sözlük CEO’su Başak Purut, "Biraz önce @sozluk hakkında bir engelleme kararı olduğunu öğrendik, konuyu araştırıyoruz, bilgi edincikçe paylaşacağız" yazdı.

Ekşi Sözlük'ten Çarşamba günü akşam saatlerde gelen açıklamada, Ekşi Sözlük yetkililerinin Ankara'ya giderek BTK yetkilileriyle görüşmeye çalıştıkları, ancak erişim engelinin sebebine dair bilgi edinemedikleri kaydedildi.

Çarşamba günü BBC Türkçe'ye konuşan Bilgi Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden Prof. Dr. Yaman Akdeniz, "Eğer 8/a maddesi üzerinden hareket edilmişse, BTK 24 saat içerisinde Ankara'daki sulh ceza hakimliklerinden bir tanesine başvurmak zorunda. O hakimlik de 48 saat içerisinde kararını vermek durumunda. O karara itiraz edildiği zaman hemen itirazın reddi söz konusu olmayacaktır. Fakat itiraz reddedildiği anda Anayasa Mahkemesi'ne gitmekten başka çaremiz yok. O süreçte erişim engeli devam edecek" demiş, "En azından seçimler sonuna kadar platform kapalı kalacaktır" sözlerini eklemişti.

BTK'nın böyle bir yetkisi var mıydı?

Prof. Dr. Yaman Akdeniz, 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’a göre, BTK'nın erişim engeli getirme yetkisi olduğunu ve bunu iki maddeye dayandırarak yapabileceğini aktardı:

"Bir tanesi gündeme Wikipedia’nın engellenmesiyle gelen 8/A maddesi. Milli güvenlik ve kamu düzeninin veya genel sağlığın korunması ve suç işlenmesinin önlenmesi gibi gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhurbaşkanlığı veya ilgili bakanlıkların talebiyle web sitelerine erişim engellenebiliyor.”

Akdeniz, BTK’nın 24 saat içerisinde Ankara'daki sulh ceza hakimliklerinden bir tanesine başvurmak zorunda olduğunu, o hakimliğin kararını vermek için de 48 saatinin olduğunu söylüyor, “Yani 72 saatlik bir süreç içerisinde kararın gerekçesini öğrenemeyebiliriz” dedi.

Akdeniz, aynı yasanın 8. maddesine göre, BTK'nın fuhuş, çocuk pornosu, intihara teşvik, Atatürk'e hakaret, kumar sebebiyle de erişim engeli getirebildiğini söyledi ve Ekim ayında buna MİT Kanunu'ndaki bazı devlet sırlarıyla ilgili suçların da eklendiğini belirtti.

“Hakaret” söz konusu olduğunda Kanun’un 9. maddesinin devreye girdiğini belirten Akdeniz, "Bu kararlar ise BTK üzerinden uygulanmıyor. Erişim Sağlayıcıları Birliği üzerinden uygulanıyor” dedi ve şu bilgileri verdi:

"Sulh Ceza hakimliklerine hakaret iddiasıyla gittiğiniz zaman topyekün erişim engelleme kararı vermiyorlar. Genelde içerik bazında veya Ekşi Sözlük özelinde konuşursak başlık bazında diyebiliriz, bir engelleme kararı geliyor. O başlıkla ilgili bir karar geldiği zaman, Ekşi Sözlük yöneticileri o başlık altındaki yazıları kadırıyor. Tabii bu tekrar aynı veya benzer başlık açılmasına engel değil.

"Fakat karara uyduğu için platform, sitenin toptan engellenmesini gerektirecek bir durum söz konusu olmuyor. Yasada da belirtiliyor ki eğer ihlali URL bazında, yani haber veya içerik bazında gideremiyorsan, ancak o zaman bir web sitesini toptan engelleyebilirsin.”

"Seçim sonuna kadar kapalı kalabilir"

Akdeniz, erişim engelinin Kanun’un 8/A maddesi üzerinden getirilmiş olması halinde, karara yapılan itiraz reddedilirse Anayasa Mahkemesi'ne gidilmesi gerektiğini, o süreçte de erişim engelinin süreceğini söylüyor, “Wikipedia'ya çok benzer bir süreç olacak. En azından seçimler sonuna kadar kapalı kalacaktır” sözlerini ekliyor.

Erişim engelinin 8. madde üzerinden getirilmiş olması halinde kararın kaldırılması için idari yargıya başvurulması gerektiğini söyleyen Akdeniz, “O da aylar sürecek bir şey. Aylarca erişim engeli kalabilir. Çünkü idari yargıda dava açıp yürütmeyi durdurma talep edeceksiniz. Çok çabuk da hareket edebilir idari yargı. Ancak yargının bağımsız olmadığı bir Türkiye'de yargı yoluyla da mücadele etmek çok kolay değil” diyor.

Avukat Gönenç Gürkaynak ise, "Ekşi Sözlük'e getirilen erişim engeli hukuksuzdur. Zamanında YouTube, Twitter ve Wikipedia için Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru dosyalarımızda karar verildiği gibi, belirli içerikler için tüm platforma erişim engeli getirilmesi, ifade özgürlüğünün özüne ölçüsüz müdahaledir" dedi.

AKP MKYK üyesi Mücahit Birinci: Mecra kapalı kalacaktır

AK Parti MKYK Üyesi Mücahit Bilinci, Ekşi Sözlük'e erişim engeli getirilmesiyle ilgili Twitter’dan yaptığı paylaşımda, site için "Ekşimiş mecranın temel hedefi milletimizin maneviyatıdır, mecra kapalı kalacaktır" dedi.

Tepkiler ne oldu?

CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, Twitter üzerinden "Twitter’ı en kritik saatlerde kapadılar, yardım çağırılanı duyamadım. Şimdi de @sozluk’ün sesini kıstılar. Ürettiği yalanlardan başka hiçbir şeye tahammülü olmayan İletişim Başkanlığı, elini Ekşi Sözlük’ten hemen çek!" yazdı.

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu, Ekşi Sözlük'e erişim engeli getirilmesine, "Gün gelecek, devran dönecek, bu yasaklar bitecek!" diyerek tepki gösterdi.

CHP Ankara Milletvekili Yıldırım Kaya, "Ekşi Sözlük de engellendi! Depremde insanlar enkaz altındayken, Twitter'a bant daraltması getirilmişti. Telefonlar çekmemiş, internet yavaşlatılmıştı. Hala da keyfi kısıtlamalar devam ediyor... İmdat çığlıkları duyulmadı, insanlar ölüme terk edildi. İktidar insanlık suçu işledi" yorumunda bulundu.

Memleket Partisi Genel Başkanı Muharrem İnce'nin kararla ilgili yorumu ise şöyle oldu:

Zafer Partisi Genel Başkanı Ümit Özdağ da BTK'ya tepki gösterdi.