İspanya Futbol Federasyonu Başkanı Rubiales'in futbolcu Hermoso’yu öpmesi: ‘Milyonlarca kadın için çok tanıdık, verilen mesaj korkunç’

Fiona Nimoni

BBC News

İspanya Futbol Federasyonu Başkanı Luis Rubiales'in, Kadınlar Dünya Kupası finali sonrası ödül töreninde milli futbolcu Jenni Hermoso'yu dudaklarından öpmesi sonrası yaşananlar nedeniyle kadın futbolu için çalkantılı bir hafta geride kaldı.

Rubiales'in davranışına ilişkin televizyonlardan yayımlanan ve milyonlar tarafından izlenen tartışma, İspanya'nın ve sporun çok ötesine yayıldı, dünya çapında kadınların ilgisini çekti.

İspanya'nın en yüksek ceza mahkemesi Pazartesi günü, Rubiales'in eylemlerinin cinsel saldırı suçu teşkil edip etmediğine ilişkin ön soruşturma başlattı.

Rubiales herhangi bir yanlış yaptığını şiddetle reddediyor. Öpüşmenin rızaya dayalı olduğunu, kendisinin "toplumsal suikastın kurbanı" olduğunu defalarca dile getirdi.

Hermoso ise rızası olmadığını söyledi. Ancak İspanyol Futbol Federasyonu daha sonra, “yalan söylediği” iddiasıyla Hermoso’yu yasal işlem başlatmakla tehdit etti.

İstismarla karşı karşıya kalan kadınları ve çocukları destekleyen bir yardım kuruluşu olan Women's Aid'den Teresa Parker, olayın şimdiye kadarki gidişatının birçok kadında yankı uyandırdığını söylüyor.

Parker, "İşte tam da bu yüzden birçok kadın taciz veya istismarı bildirmiyor" diyor ve ekliyor:

"Yaşananlar, gaslightingin ötesinde görünüyor. Kayıtta görebileceğiniz şeyleri görmezden gelmemiz ve rızası olmadığını söyleyen bir kadını ciddiye almamamız isteniyor. Bu korkunç bir durum."

Gaslighting, hangi cinsiyetten olursa olsun mağdurun, olayların kendi versiyonundan şüphe etmesine neden olacak şekilde kasıtlı olarak yanlış bilgilerle beslendiği bir tür duygusal manipülasyon.

'Kadına zaten inanılmıyor, bu yüzden kazanamıyoruz'

Everyday Sexism Project’in (Gündelik Yaşamda Cinsiyetçilik Projesi) kurucusu Laura Bates, "Burada gördüğümüz şey, uluslararası ölçekte kasıtlı ve sürekli bir gaslighting ve mağduru suçlama kampanyasıyla birbirlerini korumak için safları sıkılaştıran güçlü adamlar" diyor.

Pek çok kişi için görüntülerinin varlığı, ne olduğu konusunda şüpheye yer bırakmıyor.

Bates, "İronik olan, kadınlara sıklıkla bir iddianın kanıt olmadan anlamsız olduğunun söylenmesi" diyor ve ekliyor:

"Fakat bu olaydan görebildiğimiz şey, deliller çok sağlam olsa bile kadına zaten inanılmıyor, bu yüzden kazanamıyoruz.

"Bu, uluslararası arenada milyonlarca kişinin gözü önünde gerçekleşti ancak hem Rubiales hem de futbol kurumları Hermoso'ya yanıldığını söyledi."

Bates, Hermoso'ya ve daha geniş dünyaya verilen mesajın "korkunç" olduğu görüşünde:

"Kim olduğunuz veya neyi başardığınız önemli değil. Hatta kariyerinizin zirvesindeyken bile, tüm deliller ve tanıklara rağmen, 'Güçlü bir adama karşı durmaya cesaret ederseniz sizi yine de ezeriz' mesajı veriliyor."

Bates, diğer kadınların olup bitenlere bakıp “Bana neden inansınlar?” diye soracaklarını söylüyor.

2017'de yapılan bir BBC araştırması, İngiltere’deki kadınların yarısının iş yerinde veya eğitim gördüğü yerde cinsel tacize uğradığını ortaya çıkardı. Bu kişilerin yüzde 60'dan fazlası, vakaları polise bildirmediklerini söyledi.

Bates, "Burada, Hermoso'nun dünyanın gözü önünde başına gelen şey, milyonlarca kadın için çok tanıdık" diyor:

"Bir iş etkinliğinden, bir Noel partisinden, bir el sıkışmasından, bir fotoğraftan yararlanarak çok yakına gelip, elini olması gerekenden daha aşağıya koyan bir adam.

"Ve sonra aşırı tepki verip vermediğiniz ya da yanlış yorumlayıp yorumlamadığınız konusunda kendinizden şüphe duymanız ve diğer insanların size yoktan bir şey yarattığınızı söylemesinin acısı..."

İspanya'da pek çok kişi Hermoso'nun yanında duruyor, açıklamalar yapıyor, istifa ediyor ve oynamayı reddediyor. İspanya futbolunun yönetiminde yer alan 19 yönetici de Rubiales'e istifa çağrısı yaptı.

Diğerleri Rubiales'i savunmaya devam ediyor. Rubiales'in annesi açlık grevine başladı.

Bates, “Ne kadar çok insan bir araya gelerek destek verirse bu davranışın hoş görülmediği bir dünya yaratma şansımız o kadar artar" diyor.

BBC Radio 5 Live'da konuşan futbol sunucusu ve gazeteci Semra Hunter ise İspanyol toplumunun “bu şekilde bir araya geldiğini ve bunun tamamen uygunsuz bir davranış olduğunu kabul ettiğini" hiç görmediğini söylüyor:

"Bu sadece bir öpücükle ilgili değil, çok daha fazlasıyla ilgili. Aynı zamanda daha geniş çapta toplumun da bir yansıması ve cinsel istismarın, cinsel şiddetin, kadın düşmanlığının ve maçoluğun çok uzun süredir nasıl normalleştirildiğini de gösteriyor."

Hunter, kadınların “genelde utandırılacakları, aşağılanacakları ve kendilerine inanılmayacağı” düşüncesiyle, hiçbir zaman açıkça konuşacak kadar güvende hissetmediklerini söylüyor.

Rubiales, olası bir yasal soruşturmanın yanı sıra bir iç soruşturmayla da karşı karşıya. Kariyerine ne olacağı ilerleyen günlerde belli olacak.

Hermoso ve dünyanın dört bir yanındaki kadınlar için ise İspanya'nın "MeToo" anı, zirvede olanlar için bile cinsiyet eşitsizliğinin canlı ve etkili olduğu hissini güçlendirdi.