Erdoğan'dan Venezuela açıklaması: 'Uluslararası hukuku çiğneyen hiçbir eylemi tasvip etmeyiz'

Kaynak, Mustafa Kamaci/Anadolu via Getty Images
- Yazan, BBC Türkçe
- Bildirdiği yer, Londra
- Okuma süresi: 3 dk
ABD'nin Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro'yu bir özel kuvvetler operasyonuyla ABD'ye götürmesi karşısında dünya başkentlerinden tepkiler gelmeye devam ediyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 5 Ocak'taki kabine toplantısı sonrası Venezuela'daki gelişmeleri değerlendirdi.
Erdoğan, "Uluslararası hukuku ihlal eden hiçbir eylemi tasvip etmeyiz" dedi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Donald Trump ile pazartesi günü yaptığı görüşmede Nicolas Maduro konusunun da gündeme geldiğini kaydetti.
Türkiye'nin "hassasiyetlerini" ilettiklerini söyleyen Erdoğan, Trump'a "Venezuela'nın istikrarsızlığa sürüklenmemesi gerektiğini" söylediğini aktardı.
Türkiye olarak uluslarası hukuku savunduklarını belirten Erdoğan, CHP Genel Başkanı Özgür Özel'in eleştirilerine de tepki gösterdi.
Erdoğan, "Türkiye ile yakın dostluk ilişkisi olan bir ülkede müessif hadise yaşanıyor. CHP Genel Başkanının aklına ilk gelen bize saldırmak oluyor" dedi.
Yeni yılın ilk CHP mitinginde konuşan Genel Başkan Özgür Özel, Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan'ı Venezuela saldırısı hakkında sessiz kalmakla suçladı:
"Maduro seçimleri adil ve güvenli yapmadığında Maduro yanlış yapıyordu. O gün Erdoğan 'Kardeşim Maduro, dostum Maduro' diyordu. Bugün, randevu alabilmek için kıymetli toprak minerallerimizi feda ettiği Trump'ın Maduro'yu alıp da ülkesinden kaçırmasına tek kelime edememiştir."
Türkiye Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan ilk açıklamada, Venezuela'nın istikrarına önem verildiği belirtilerek, taraflara "itidalli davranma" çağrısı yapılmıştı.
Açıklamada Türkiye'nin Venezuela'daki krizin uluslararası hukuk çerçevesinde çözüme kavuşturulması yönünde "her türlü yapıcı katkıyı sunmaya hazır olduğu" da kaydedildi.
Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham, 4 Ocak'ta Donald Trump'la birlikte seyahat ettiği Air Force One uçağında, Maduro'ya Türkiye'ye gitme teklifi yapıldığını iddia etti.
Trump'ın da dinlediği konuşmasında Graham, "Maduro şimdi Türkiye'de olabilirdi, ama New York'ta. Maduro sadece kendisini suçlayabilir. O [Trump] Maduro'ya bir çıkış yolu sundu. O reddetmeyi seçti ve şimdi hapiste" diye konuştu.
Çin, İran ve Rusya'dan kınama
Çin, İran ve Rusya gibi ülkelerden ABD'ye açık tepki dile getirildi.
Venezuela'nın müttefiki Rusya, ABD saldırılarının "bağımsız bir devletin egemenliğinin ihlâli" olduğunu belirtti.
Kremlin ABD'yi saldırı düzenlemek için "temelsiz bahaneler" kullanmakla suçladı.
Açıklamada, "Venezuela'ya, dışarıdan herhangi bir yıkıcı, askeri müdahale olmadan kendi kaderini belirleme hakkı tanınmalıdır" denildi.
Çin, "uluslararası hukukun açık bir ihlali" olduğunu ifade ederek operasyonu kınadı, Maduro'nun "derhal serbest bırakılmasını" istedi.
İran da müttefiki Venezuela ile ilişkilerinin değişmediğini belirterek Maduro'nun serbest bırakılması çağrısı yaptı.
İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Venezuela'da "barışçıl şekilde demokrasiye geçilmesini" görmek istediklerini söyledi.
Starmer, attığı adımların gerekçelerini ortaya koyması gerekenin ABD olduğuna işaret etti ve uluslararası hukukun dayanak noktası olması gerektiğini savundu.

Kolombiya Venezuela sınırına asker konuşlandırıyor
Latin Amerika ülkelerinden de açıklamalar geliyor.
Kolombiya Cumhurbaşkanı Gustavo Petro, ABD saldırılarının ardından Venezuela sınırına askeri güçlerin konuşlandırılması emrini verdiğini söyledi.
Petro, Washington'ın eylemlerini Latin Amerika'nın "egemenliğine saldırı" olarak nitelendirdi ve bunun insani bir krize yol açacağını söyledi.
Solcu cumhurbaşkanı durumun "diyalog" yoluyla çözülebileceğini belirtti.

Kaynak, Mario Caicedo/EPA/Shutterstock
Arjantin'in aşırı sağcı Cumhurbaşkanı Javier Milei, Trump'ın Maduro'nun "yakalanarak ülke dışına çıkarıldığı" paylaşımını alıntılayarak, bunun "özgürlüğün ilerlediğini" kanıtladığını söyledi.
Arjantin, ABD'nin müttefiki.
Şili'deki mevkidaşı, Devlet Başkanı Gabriel Boric ise bölgesel çatışmanın engellenmesi ve barış çağrısında bulundu.
Boric X paylaşımında, "Şili Hükümeti olarak, ABD'nin Venezuela'da gerçekleştirdiği askeri eylemlerle ilgili endişemizi ve kınamamızı ifade ediyor ve ülkeyi etkileyen bu ciddi krize barışçıl bir çözüm çağrısında bulunuyoruz" dedi.

Kaynak, Leonardo Fernández Viloria / Reuters
İspanya'dan arabuluculuk teklifi
İspanya, ABD ile Venezuela arasında yaşanan krizde arabuluculuk teklifinde bulundu.
İspanya Dışişleri Bakanlığı yaptığı açıklamada, "İspanya gerilimin azaltılması ve itidal çağrısında bulunuyor" dedi.
İspanya, Maduro'nun resmen kazandığı ancak muhalefetin itiraz ettiği 28 Temmuz 2024 seçimlerinin sonuçlarını tanımamıştı. Muhalefetin adayı Edmundo Gonzalez Urrutia, seçimden sonra Venezuela'dan Madrid'e kaçmıştı.









