AKP'nin anayasa komisyonu nasıl çalışacak? CHP ve DEM Parti sürece nasıl bakıyor?

Kaynak, Turkish Presidency/Murat Cetinmuhurdar/Anadolu/Getty Images
- Yazan, Ayşe Sayın
- Unvan, Ankara
- Okuma süresi: 3 dk
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın talebi doğrultusunda AKP içinde oluşturulan "yeni anayasa" çalışma komisyonu ilk toplantısını, 11 Haziran Çarşamba günü yaptı.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın başkanlığında cumhurbaşkanlığında yapılan toplantıda, komisyonun çalışma usulü belirlendi.
İktidar partisinin hedefinde, anayasa konusunu TBMM'nin yeni yasama yılında gündeme getirmek var.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Mayıs ayı sonunda partisinin il başkanları toplantısında yeni anayasa konusunda hazırlık yapmak üzere hukukçulardan 10 kişilik bir komisyon kurulduğunu açıklamıştı.
Yılmaz'ın başkanlığında kurulan komisyonda şu isimler yer alıyor:
- AKP Genel Başkanvekilleri Efkan Ala ve Mustafa Elitaş
- Genel Başkan Yardımcıları Hayati Yazıcı, Ali İhsan Yavuz, Ömer Çelik
- Grup Başkanı Abdullah Güler
- Grup başkanvekilleri Özlem Zengin, Muhammet Emin Akbaşoğlu ve Bahadır Yenişehirlioğlu
- 2007'de AKP'nin ilk anayasa taslağını hazırlayan komisyonda yer alan Antalya Milletvekili Serap Yazıcı Özbudun
Anayasa komisyonu her hafta toplanacak
İlk toplantıda alınan kararlara göre komisyon her hafta toplanacak.
İlk aşamada partinin daha önce yeni anayasa konusunda yaptığı çalıştaylar, yapılan taslak çalışmalar derlenecek.
Arkasından da sivil toplum ve akademisyenlerin yeni anayasa konusundaki görüşleri alınacak.
Partinin anayasa taslağı tamamlandıktan sonra, TBMM Başkanı'nın başkanlığında Meclis'teki siyasi partilerle görüşmeler yapılarak, "yeni anayasa masası kurulması" için uzlaşma sağlanması hedefleniyor.
AKP, yeni anayasanın 2028 seçimleri öncesinde hayata geçirilmesini hedefliyor.
Peki o zaman neden şimdiden bir komisyon kuruldu?
AKP kurmayları, "Yeni anayasa önümüzdeki günlerde gündeme gelecek. Biz de bu konuda tam hazırlıklı olmak istiyoruz. Elbette komisyon madde madde bir metin yazacak değil ama konu gündeme geldiğinde elimizde hazır bir taslak olmalı" diyor.
DEM Parti, anayasa denklemini değiştirebilir mi?
Parlamento aritmetiği, AKP ve MHP'nin başını çektiği Cumhur İttifakı'nın oylarıyla anayasa değişikliğine izin vermiyor.
Ana muhalefet konumundaki CHP ise AKP'ye "öncelikle mevcut anayasaya uyması" koşulunu getirmişti.
Erdoğan'ın geçen mayıs ayı sonunda yaptığı yeni anayasa çağrısına da CHP Genel Başkanı Özgür Özel, "Seninle menemen bile yapmam, Anayasa mı yapacağım!" sözleriyle kapıları kapatmıştı.

Kaynak, DEM Parti
Siyasi kulislerde bir süredir, CHP olmasa da iktidarla "Terörsüz Türkiye" olarak nitelendirilen süreçte ortaklaşan DEM Parti'nin desteğiyle yeni anayasa sürecinin başlatılabileceği konuşuluyor.
Hatta, Erdoğan'ın parti içi komisyon kurdurması da bu niyete bağlanıyor.
Çünkü AKP-MHP ve DEM Parti'nin sandalye sayısı 375'e ulaşıyor ve bu referandum koşullu anayasa değişikliği için yeterli oluyor.
DEM Parti: Yeni anayasaya evet, Erdoğan'ın görev süresini uzatmaya hayır
CHP'nin tersine, DEM Parti yeni anayasa konusunda masanın kurulmasına karşı çıkmıyor.
Bu konudaki tutumlarının AKP'den bağımsız olarak baştan dile getirdikleri bir talep olduğunu anımsatan DEM Parti yöneticileri, parti içinde bu konuda bir komisyonun çok önceden oluşturulduğuna da dikkat çekiyorlar.
DEM Partililer, yeni anayasanın, PKK'nın silah bırakması sonrasında Türkiye'nin "demokratikleşmesi"ne hizmet edici nitelikte olması gerektiğini savunuyor.
Erdoğan'ın "siyasi ömrünü uzatmaya dönük" bir düzenlemeye izin vermeyeceklerini belirten DEM Parti kurmayları, "Bizi bir al-ver pazarlığı içinde göstermek isteyenler, bu siyasi anlayışı tanımıyor" ifadeleriyle tepki gösteriyor.
DEM Partililer, yeni anayasanın en geniş uzlaşmayla meclisten geçirilmesi gerektiğini ve bu nedenle CHP'nin de içinde yer alacağı bir anayasa masası kurulması gerektiğini savunuyor.
CHP'siz anayasa masası kurulabilir mi?
İktidar partisi de yeni anayasanın en geniş katılımla hazırlanması gerektiği görüşünde.
Ancak CHP'nin masaya oturmaması halinde ne yapılacağı konusunda AKP'de iki farklı görüş dile getiriliyor.
Anayasa çalışmalarına meclis başkanının başkanlık edeceğini belirten bazı AKP kurmayları, CHP'nin de mutlaka katılımını sağlayacak formülün bulunması gerektiğini savunuyor.
Ancak AKP kulislerinde, "Terörsüz Türkiye süreci" nedeniyle yaşanan yakınlaşmanın rüzgarıyla, bu partinin desteğiyle yeni anayasa masasının kurulabileceği konuşuluyor.
Bazı iktidar partisi yöneticileri, "Elbette, geniş mutabakatla anayasa geçmeli. Ama eğer CHP toptan reddediyorsa, DEM Parti ve meclisteki diğer siyasi partilerin katılımıyla yeni anayasa masası kurulabilir. Böyle bir tabloda, CHP de denklemin dışında kalmak istemeyecektir" yorumunu yapıyorlar.











