นายกฯ บอริส จอห์นสัน ของสหราชอาณาจักร ถูกสอบ หลังใช้เงินตกแต่งบ้านพักเกือบ 9 ล้านบาท

การสอบสวนอย่างเป็นทางการได้เริ่มต้นขึ้นแล้วเพื่อหาข้อเท็จจริงเกี่ยวกับที่มาของงบประมาณที่ใช้ปรับปรุงตกแต่งบ้านพักที่ถนนดาวนิงของนายกรัฐมนตรีบอริส จอห์นสัน ของสหราชอาณาจักร

คณะกรรมการการเลือกตั้ง ซึ่งควบคุมเงินเกี่ยวกับการเลือกตั้งและการเมือง ระบุว่า "มีเหตุผลอันสมควรในการตั้งข้อสงสัยว่าอาจมีการกระทำผิดเกิดขึ้น 1 ข้อหรือหลายข้อ"

ได้มีการขอให้นายไซมอน เคส หัวหน้าสำนักงานข้าราชการพลเรือนของสหราชอาณาจักร ตรวจสอบการใช้เงินตกแต่งบ้านพักของนายกรัฐมนตรี

ปัญหาคืออะไร

นายบอริส จอห์นสัน และ น.ส.แคร์รี ไซมอนด์ส คู่หมั้นของเขา ได้ปรับปรุงตกแต่งบ้านพักส่วนตัวของพวกเขาซึ่งตั้งอยู่เหนือบ้านเลขที่ 11 ถนนดาวนิง

มีการคาดเดาว่า ค่าใช้จ่ายสำหรับการนี้สูงถึง 200,000 ปอนด์ หรือราว 8.7 ล้านบาท ทั้งที่ความจริงแล้วนายกรัฐมนตรีได้รับงบประมาณประจำปีสำหรับค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับบ้านพักอยู่ที่ 30,000 ปอนด์ หรือประมาณ 1.3 ล้านบาทเท่านั้น

นายโดมินิก คัมมิงส์ อดีตหัวหน้าที่ปรึกษาของนายจอห์นสันอ้างว่า นายกรัฐมนตรีได้วางแผนที่จะให้ผู้บริจาคหลายราย "จ่าย" ค่าตกแต่งบ้านพัก "โดยไม่เปิดเผย"

นายคัมมิงส์กล่าวว่า เรื่องนี้เป็น "การขัดต่อจริยธรรม เบาปัญญา อาจผิดกฎหมายและน่าจะละเมิดกฎเกี่ยวกับการเปิดเผยเงินบริจาคทางการเมืองถ้ามีการรับบริจาคในแบบที่เขาตั้งใจไว้"

พรรคแรงงานต้องการให้นายกรัฐมนตรีสหราชอาณาจักรเปิดเผยจำนวนเงินทั้งหมดที่ใช้ไปในการตกแต่งบ้านพักและใครเป็นคนจ่ายเงินจำนวนนี้ให้

รัฐบาลบอกว่าอย่างไร

ลอร์ด ทรู รัฐมนตรี กล่าวเมื่อวันศุกร์ที่ 23 เม.ย. ว่า "ค่าใช้จ่ายใด ๆ ของการปรับปรุงตกแต่งในปีนี้ นายกรัฐนตรีชำระเองเป็นการส่วนตัว"

แต่มีรายงานว่า มีการสำรองจ่ายเงินเพื่อการนี้ให้นายกฯ ก่อน ทั้งในรูปของเงินบริจาคหรือเงินกู้ ซึ่งเขาได้ชำระเงินคืนในเวลาต่อมา

เมื่อถูกถามว่า เขาได้หารือเรื่องการใช้เงินบริจาคในการจ่ายค่าตกแต่งบ้านพักหรือไม่ นายจอห์นสันตอบว่า "ถ้ามีอะไรที่จะต้องพูดเกี่ยวกับเรื่องนั้น ก็ได้มีการสำแดงข้อมูลต่าง ๆ แล้ว ซึ่งแน่นอนว่าเป็นไปตามกำหนดเวลา"

ถ้านายบอริส จอห์นสัน รับเงิน ทำไมเรื่องนี้จึงเป็นที่วิพากษ์วิจารณ์

ถ้านายกฯ สหราชอาณาจักรรับเงินเพื่อใช้เป็นค่าตกแต่งบ้านพัก ประชาชนก็คาดหมายว่าเขาจะต้องเปิดเผยต่อสาธารณะ

นายโจนาธาน แอชเวิร์ธ รัฐมนตรีเงากระทรวงสาธารณสุข เคยกล่าวว่า การบริจาคต่าง ๆ "ควรมีการเปิดเผยในตอนนี้"

เขากล่าวเพิ่มเติมว่า "ถ้าคนทำธุรกิจได้ให้เงินสนับสนุนในการปรับปรุงบ้านพักของเขา...เราจำเป็นต้องรู้ว่า นักธุรกิจเหล่านั้นมีผลประโยชน์ในนโยบายของรัฐบาลหรือไม่ พวกเขามีผลประโยชน์ในการได้รับสัญญาต่าง ๆ จากรัฐบาลหรือไม่"

ควรจะมีการแสดงเงินนี้อย่างไร

ปกติแล้ว สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรต้องแจ้งข้อมูลภายใน 28 วัน หลังจากได้รับเงินบริจาคหรือเงินกู้ที่อาจมีอิทธิพลต่อการกระทำของพวกเขา

อย่างไรก็ตาม กฎเกณฑ์การรายงานหรือกำหนดเวลาที่รัฐมนตรีต้องเปิดเผยรายรับต่อสาธารณชนก็แตกต่างออกไป

ไม่เป็นที่แน่ชัดว่า ควรจะมีการสำแดงการช่วยเหลือทางการเงินใด ๆ สำหรับการตกแต่งนี้หรือไม่

คณะกรรมการการเลือกตั้งระบุว่า คณะกรรมการจะ "ตรวจสอบว่าธุรกรรมใด ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการปรับปรุงบ้านพักเลขที่ 11 ถนนดาวนิง ที่เกิดขึ้นในช่วงที่ทางคณะกรรมการการเลือกตั้งกำกับดูแล ได้มีการแจ้งตามที่กำหนดไว้หรือไม่"

มีการรายงานอะไรบ้างเกี่ยวกับเงินที่อาจมาจากการบริจาคนี้

รัฐบาลได้พิจารณาคำถามต่าง ๆ เกี่ยวกับเงินสนับสนุนของกองทุนการกุศลแห่งหนึ่งที่ให้กับอาคารบนถนนดาวนิง ซึ่งมีการจัดการที่คล้ายคลึงกันกับบ้านพักทางการแห่งอื่น ๆ อย่าง เชกเกอร์สและดอร์นีย์วูด

เดลีเมล (Daily Mail) อ้างว่ามีรายงานว่าลอร์ด บราวน์โลว์ สมาชิกสภาขุนนาง เคยพูดเมื่อเดือน ต.ค. ปีที่แล้วว่า เขากำลังบริจาคเงิน 58,000 ปอนด์ หรือประมาณ 2.5 ล้านบาท ให้แก่พรรคคอนเซอร์เวทีฟ "เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายที่ทางพรรคได้ชำระไปในนาม 'กองทุนดาวนิงสตรีต' (Downing Street Trust) ที่กำลังจะตั้งขึ้นในอีกไม่นาน"

ในการแถลงต่อสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรเมื่อวันที่ 26 เม.ย. นายไซมอน เคส หัวหน้าสำนักงานข้าราชการพลเรือน ยังยืนยันด้วยว่า ลอร์ด บราวน์โลว์ ได้ถูกขอให้เป็นประธานกองทุนนั้น และหาผู้ดูแลกองทุนจากพรรคอื่นด้วย

ปัจจุบันยังไม่มีการตั้งกองทุนนี้ขึ้น

นายเคสกล่าวว่านี่เป็นปัญหา "ที่ซับซ้อนอย่างแท้จริง" มีคำถามเกิดขึ้นมากมายต่อรัฐบาลและคณะกรรมาธิการการกุศลถึงการกำกับดูแลเรื่องนี้

อย่างไรก็ตาม เขากล่าวว่ากองทุนการกุศลไม่อาจปกปิดเรื่องส่วนตัวที่เกิดขึ้นที่ทำเนียบรัฐบาลได้

ทำไมนายกรัฐมนตรีอาศัยอยู่ติดกับบ้านเลขที่ 10

เช่นเดียวกับนายกรัฐมนตรีก่อนหน้านี้หลายคน นายจอห์นสันและ น.ส.ไซมอนด์ส พักอาศัยอยู่ที่เลขที่ 11 เพราะบ้านพักขนาด 4 ห้องนอนที่นั่นมีขนาดใหญ่กว่าบ้านพักเลขที่ 10 มาก

นายโทนี แบลร์ เป็นนายกรัฐมนตรีคนแรกที่อาศัยอยู่ที่บ้านเลขที่ 11 เขาและนางเชอรี ภริยา ได้เปลี่ยนแปลงพื้นที่นี้ให้กลายเป็นบ้านของครอบครัว ซึ่งประกอบด้วยเขา ภริยาและลูก ๆ 4 คน

นายเดวิดและนางซาแมนธา คาเมรอน ได้ปรับปรุงตกแต่งบ้านพักที่ได้รับการขึ้นทะเบียนระดับที่ 1 ในสมัยนั้นหลายอย่าง ในปี 2011 โดยใช้เงินไป 30,000 ปอนด์ หรือประมาณ 1.3 ล้านบาท

แหล่งข่าวคนหนึ่งเปิดเผยกับบีบีซีว่า การปรับปรุงบ้านพักหลังนี้ล่าสุดเป็นฝีมือของ ลูลู ลิเทิล นักออกแบบภายใน

นิตยสารสังคมชื่อว่าแทตเลอร์ (Tatler) ระบุว่า นายกรัฐมนตรีสหราชอาณาจักรและคู่หมั้นของเขา ต้องการที่จะพลิกโฉม "ฝันร้ายเฟอร์นิเจอร์ จอห์น ลูอิส" (ชื่อห้างสรรพสินค้าในสหราชอาณาจักร) ให้กลายเป็น "ที่พำนักสังคมชั้นสูง"