รัฐประหารเมียนมา: ศิลปะการประท้วงต้านการปกครองของทหาร

นับแต่กองทัพเมียนมายึดอำนาจจากรัฐบาลพลเรือนเมื่อวันที่ 1 ก.พ. ประชาชนต่างออกมาชุมนุมประท้วงอย่างต่อเนื่อง และใช้ความคิดสร้างสรรค์ในการแสดงออกเชิงสัญลักษณ์เพื่อต่อต้านการปกครองของทหาร

ในการประท้วงที่เกิดขึ้นทั่วเมียนมามักมีภาพของเยาวชนคนรุ่นใหม่ หรือที่เรียกว่ากลุ่มคน "เจนแซด" (Gen Z) ซึ่งหมายถึงคนที่เกิดช่วงกลางทศวรรษ 90 จนถึงต้น ๆ ช่วงปี 2010 ร่วมการชุมนุมอยู่ด้วย

แม้บรรดาผู้นำกองทัพข่มขู่ว่าจะขังยาวผู้ออกมาชุมนุม แต่พวกเขากลับไม่หวาดหวั่น และแสดงอารยะขัดขืนด้วยวิธีการที่สร้างสรรค์ต่าง ๆ เช่น การแต่งกายเลียนแบบนางออง ซาน ซู จี ผู้นำรัฐบาลที่กำลังถูกควบคุมตัวในบ้านพัก เพื่อเรียกร้องให้ปล่อยตัวเธอ และแสดงการไม่ยอมรับการยึดอำนาจของทหาร

ขณะเดียวกันเหล่าศิลปินนักแสดงต่างก็ร่วมแสดงพลังต่อต้านรัฐหารเช่นกัน ทั้งการขับขานบทเพลงแห่งการขัดขืน ไปจนถึงการร่วมชุมนุมประท้วงตามท้องถนน

ลู มิน ผู้กำกับและนักแสดงชื่อดัง กล่าวว่า "เราได้เห็นเหตุการณ์ซ้ำ ๆ เช่นนี้ในประเทศ แม้เป็นช่วงสั้น ๆ ในชีวิตพวกเรา...เราต้องการถอนรากถอนโคนประเพณีที่ผู้มีอาวุธในมือสามารถขับไล่รัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้งเมื่อไรก็ได้"

ด้านกองทัพเมียนมาเกรงว่าเหล่าดารานักแสดงจะใช้ชื่อเสียงของพวกเขาชักจูงใจผู้คน และทำให้การประท้วงยืดเยื้อขึ้น จึงตอบโต้ด้วยวิธีการต่าง ๆ รวมถึงการกล่าวหา ลู มิน และศิลปินชื่อดังอีก 5 คนว่ายุยงปลุกปั่นให้ข้าราชการพลเรือนหยุดงาน

ขณะเดียวกันทหารและตำรวจก็พยายามปราบปรามกลุ่มผู้ประท้วงด้วยการบุกค้นและจับกุม การฉีดน้ำแรงดันสูง การใช้แก๊สน้ำตา กระสุนยาง หรือแม้แต่ลูกกระสุนจริง ซึ่งในวันนี้ (20 ก.พ.) มีผู้เสียชีวิตอย่างน้อย 2 ราย และบาดเจ็บอีกหลายราย หลังจากตำรวจใช้กระสุนจริงสลายการประท้วงในเมืองมัณฑะเลย์

นอกจากนี้กองทัพยังให้คำมั่นว่าจะคืนอำนาจและจัดการเลือกตั้งครั้งใหม่ ทว่ากลุ่มผู้ประท้วงไม่เชื่อคำมั่นสัญญาเหล่านี้และเดินหน้าต่อต้านการปกครองของทหารต่อไป โดยชี้ว่านี่คือการต่อสู้เพื่อเสรีภาพของพวกเขา