ซัลมาน รัชดี นักเขียนชื่อดังอาการดีขึ้นแล้ว หลังถูกแทงกลางเวทีในนิวยอร์ก

หลังจากซัลมาน รัชดี นักเขียนชื่อดังถูกลอบทำร้ายเมื่อวันศุกร์ (12 ส.ค.) ระหว่างขึ้นเวทีบรรยายในนครนิวยอร์กของสหรัฐฯ ล่าสุดวันนี้ (14 ส.ค.) เขาอาการดีขึ้นแล้ว

นักเขียนวัย 75 ปีถูกโจมตีกลางเวที ก่อนส่งตัวไปรักษาที่โรงพยาบาลเป็นการเร่งด่วน

แถลงการณ์ ของ แอนดูรว์ แวลี ตัวแทนของรัชดี ระบุเมื่อวันที่ 13 ส.ค.ว่า ขณะนี้เขาต้องสวมเครื่องช่วยหายใจ และไม่สามารถพูดคุยได้

“ซัลมาน รัชดี อาจสูญเสียดวงตาข้างหนึ่ง เส้นประสาทที่แขนของเขาถูกตัด และตับของเขาถูกแทงจนได้รับความเสียหาย” ตัวแทนของนักเขียนคนดังกล่าว

อย่างไรก็ตาม ล่าสุด 14 ส.ค. มีรายงานว่าเขาถอดท่อช่วยหายใจและสามารถพูดคุยได้แล้ว ซึ่งประธานสถาบันด้านศิลปะและวรรณกรรมเชาทากัว (Chautauqua) ซึ่งเป็นเจ้าของสถานที่เกิดเหตุก็ทวีตข้อความแจ้งถึงความคืบหน้าของอาการของนักเขียนรายนี้เช่นกัน

เจ้าหน้าที่ตำรวจระบุชื่อผู้ต้องสงสัยในการก่อเหตุคือ ฮาดี มาทาร์ วัย 24 ปี มีภูมิลำเนาอยู่ที่เมืองแฟร์วิลล์ รัฐนิวเจอร์ซีย์

รัชดีต้องทนทุกทรมานจากการซ่อนเร้นตัวตนนาน 9 ปีหลังได้รับคำขู่ฆ่าและตั้งค่าหัว ภายหลังเขียนนวนิยายเรื่อง The Satanic Verses หรือโองการปิศาจ ในปี 1988 ซึ่งชาวมุสลิมจำนวนมากมองว่าเป็นการดูหมิ่น และนำไปสู่การประท้วงไปทั่วโลก

แคธี โฮคูล ผู้ว่าการรัฐนิวยอร์ก เปิดเผยว่า รัชดียังมีชีวิตอยู่ พร้อมยกย่องเขาว่าเป็นบุคคลที่ใช้เวลาหลายสิบปีในการพูดความจริงโดยไม่เกรงกลัวอิทธิพล

“เราขอประณามความรุนแรงทุกรูปแบบ และต้องการให้ผู้คนสามารถรับรู้ถึงเสรีภาพในการพูดและเขียนในสิ่งที่เป็นความจริง” ผู้ว่าการรัฐนิวยอร์กกล่าว

เกิดอะไรขึ้นบนเวที

เหตุการณ์ระทึกขวัญเกิดขึ้นกลางเวทีเสวนาของสถาบันเชาทากัว รัฐนิวยอร์ก ประเทศสหรัฐอเมริกา เมื่อวันศุกร์ (12 ส.ค.) ในระหว่างที่ผู้ดำเนินรายการกำลังกล่าวแนะนำนักเขียนคนดังให้ขึ้นมาบรรยาย ปรากฏว่าชายคนหนึ่งได้เดินปรี่ไปหารัชดีซึ่งยืนอยู่บนเวที ก่อนระดมหมัดเข้าใส่หรือแทงเขาราว 10-15 ครั้ง จนรัชดีทรุดลงไปกองกับพื้น ท่ามกลางความแตกตื่นของผู้เห็นเหตุการณ์ 2,500 คน ขณะที่ชายผู้ก่อเหตุถูกเจ้าหน้าที่รวบตัวได้ทันควัน

ราบบี ชาร์ลส ซาเวเนอร์ หนึ่งในผู้เห็นเหตุการณ์ เล่าว่า เหตุโจมตีเกิดขึ้นเพียง 20 วินาทีเท่านั้น ผู้คนราว 2,500 ชีวิตต่างตกใจ และพยายามวิ่งหนีออกมาจากตัวอาคาร

ริตา แลนด์แมน หญิงผู้เห็นเหตุการณ์อีกราย บอกว่า ดูเหมือนรัชดีจะมีชีวิตอยู่หลังจากถูกโจมตี มีคนตะโกนว่า “เขามีชีพจร ๆ”

ลินดา แอบรามส์ ชาวเมืองบัฟฟาโล กล่าวกับนิวยอร์กไทมส์ ว่า ผู้ก่อเหตุพยายามหลบหนีหลังจากถูกควบคุมตัวได้ จนต้องใช้ชายฉกรรจ์ 5 คนในการตรึงตัวเขาเอาไว้

ข้อมูลจากเจ้าหน้าที่ระบุว่า รัชดีถูกแทงเข้าที่ลำคออย่างน้อย 1 จุด และหน้าท้อง 1 จุด ก่อนถูกส่งตัวไปรักษาอย่างเร่งด่วนด้วยเฮลิคอปเตอร์ ปัจจุบันเขาอยู่ในการดูแลของคณะแพทย์ที่โรงพยาบาลเอรี รัฐเพนซิลวาเนีย

ขณะที่ เฮนรี รีส ผู้ร่วมก่อตั้งองค์กรช่วยหาที่พำนักสำหรับนักเขียนที่ถูกข่มขู่เอาชีวิต ซึ่งรับหน้าที่ผู้ดำเนินรายการบนเวที ได้บาดเจ็บเล็กน้อยที่ศีรษะ และถูกส่งตัวไปรักษาในโรงพยาบาลท้องถิ่น

สำหรับ เชาทากัว (Chautauqua) เป็นสถาบันด้านศิลปะและวรรณกรรม

เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นทำให้ผู้คนพากันตั้งคำถามเรื่องมาตรการรักษาความปลอดภัยที่ไม่รัดกุมพอของผู้จัดงาน ทั้งที่รัชดีเป็นบุคคลที่เคยถูกขู่ฆ่าและตั้งค่าหัว

ใครคือผู้ก่อเหตุ

เจ้าหน้าที่จับกุมชายผู้ก่อเหตุได้ทันที ทราบชื่อในภายหลังคือ ฮาดี มาทาร์ วัย 24 ปี มีภูมิลำเนาอยู่ที่เมืองแฟร์วิลล์ รัฐนิวเจอร์ซีย์ มีบัตรเข้างานอย่างถูกต้อง

พนักงานสอบสวนยังไม่ได้เปิดเผยรายละเอียดเกี่ยวกับอาวุธที่เขาใช้ เช่นเดียวกับแรงจูงใจในการก่อเหตุ

ขณะนี้ตำรวจอยู่ระหว่างการสอบปากคำผู้ก่อเหตุ และขอหมายค้นเพื่อตรวจสอบกระเป๋าสะพายหลังและอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ที่ตรวจพบในที่เกิดเหตุ รวมถึงตรวจค้นสถานที่เพิ่มเติมอีกหลายจุด

ตัวตน-ผลงาน ซัลมาน รัชดี

ซัลมาน รัชดี นักเขียนชาวสหราชอาณาจักร-อเมริกัน เชื้อสายอินเดีย โลดแล่นอยู่ในแวดวงวรรณกรรมมาเกือบ 5 ทศวรรษ และถูกขู่อาฆาตมาดร้ายจากงานเขียนของเขา

นักเขียนวัย 75 ปี โด่งดังจากนวนิยายเรื่อง Midnight’s Children ตีพิมพ์ในปี 1981 ซึ่งเป็นการตีแผ่ชะตากรรมของประเทศอินเดียและผู้คนภายหลังได้รับเอกราชจากอังกฤษ งานเขียนนี้ได้รับการยกย่องจากนานาชาติ และได้รับรางวัลวรรณกรรม Booker Prize ของสหราชอาณาจักร

ทว่าผลงานที่เปลี่ยนชีวิตของนักเขียนคนดังไปตลอดกาล หนีไม่พ้น นวนิยายเรื่อง The Satanic Verses ตีพิมพ์ในปี 1988 ซึ่งชาวมุสลิมจำนวนมากมองว่าเป็นการดูหมิ่นศาสนาและศาสดา และนำไปสู่การประท้วงต่อต้านอย่างรุนแรงทั่วโลก มีผู้เสียชีวิตในเหตุจลาจลตามสถานที่ต่าง ๆ อย่างน้อย 45 ราย

แม้แต่คนแปลหนังสือเล่มนี้เป็นภาษาญี่ปุ่นก็ถูกแทงเสียชีวิตในปี 1991 จากนั้นไม่กี่เดือนต่อมา คนแปลหนังสือที่ประเทศอิตาลีถูกแทง ส่วนผู้พิมพ์หนังสือนี้เป็นภาษานอร์เวย์ถูกยิง 3 นัด แต่ 2 รายหลังรอดชีวิตมาได้

หนังสือ The Satanic Verses ถูกสั่งห้ามนำเข้าและเผยแพร่ในอินเดียเป็นประเทศแรก ตามด้วยปากีสถาน รวมถึงหลายประเทศมุสลิม และแอฟริกาใต้

นอกจากนี้ อยาตอลเลาะห์ โคไมนี ผู้นำทางจิตวิญญาณของการปฏิวัติอิสลามในอิหร่าน ซึ่งเป็นผู้นำสูงสุดของชาติในเวลานั้น ได้ออกฟัตวา หรือคำวินิจฉัยทางกฎหมายเรียกร้องให้ลอบสังหารนักเขียนนวนิยายรายนี้ ในปี 1989 หรือ 1 ปีหลังการตีพิมพ์หนังสือ และยังมีการตั้งค่าหัวเขาเอาไว้ถึง 3 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ราว 105 ล้านบาท)

การไล่ล่าและตั้งค่าหัวนักเขียนคนดังยังดำเนินต่อไปแม้สิ้นสุดยุคสมัยของโคไมนีแล้วก็ตาม ในปี 2012 มูลนิธิศาสนากึ่งทางการของอิหร่านประกาศเพิ่มเงินรางวัลค่าหัวของรัชดีอีก 5 แสนดอลลาร์ (ราว 17.6 ล้านบาท)

รัชดีอยู่ภายใต้การคุ้มครองของรัฐบาลอังกฤษ โดยจัดหาที่อยู่ให้และมีเจ้าหน้าที่ตำรวจคอยคุ้มกันเขาตลอดเวลา

สหราชอาณาจักรและอิหร่านยุติความสัมพันธ์ทางการทูต แต่นักเขียนและปัญญาชนในชาติตะวันตกได้ประณามการคุกคามเสรีภาพในการแสดงออกที่เกิดจากปฏิกิริยาของชาวมุสลิมที่มีต่อหนังสือเล่มนี้

ตลอดระยะเวลา 9 ปี รัชดีต้องหลบซ่อนตัว เปลี่ยนที่อยู่ไปมาหลายครั้ง และไม่สามารถบอกลูก ๆ ได้ว่าเขาพักอาศัยอยู่ที่ไหนเพื่อความปลอดภัยจากความพยายามลอบสังหารเขาหลายต่อหลายครั้ง ก่อนที่ทางการอิหร่านจะออกมาประกาศเลิกไล่ล่านักเขียนรายนี้

แต่ถึงกระนั้น การคุกคามและการคว่ำบาตรเพื่อต่อต้านงานวรรณกรรมที่รัชดีมีส่วนร่วมก็ยังเกิดขึ้นต่อเนื่อง และเมื่อรัชดีได้รับพระราชทานชั้นยศอัศวิน หรือที่เรียกว่า เซอร์ จากสมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2 แห่งสหราชอาณาจักร ในปี 2007 ก็กลายเป็นตัวจุดชนวนให้เกิดการประท้วงอย่างหนักในอิหร่านและปากีสถาน

นอกจากผลงานด้านวรรณกรรม รัชดียังรณรงค์เรื่องการแสดงออกอย่างเสรี และเคยดำรงตำแหน่งประธานองค์กรเสรีภาพสื่อ PEN America มาแล้ว

เขาภาคภูมิใจในการต่อสู้เพื่อเสรีภาพในการแสดงออก โดยเขาเคยขึ้นกล่าวที่นิวยอร์กเมื่อปี 2012 ว่า “การก่อการร้ายคือศิลปะของความกลัว และหนทางในการเอาชนะมัน คือการเลือกที่จะไม่กลัว”

ประวัติฉบับย่อ

ที่มา : บีบีซีรวบรวม