محمد متین

	آقای شریف تهدید کرده بود که انتخابات را تحریم خواهد کرد

اعلام به شرکت در انتخابات از سوی حزب مسلم لیگ آقای شریف در تضاد با مواضع قبلی این حزب با هدف تحریم انتخابات است.

دلایل مختلفی را می توان برای این تغییر موضع حزب عنوان کرد.

احزاب مخالف در نشستی در بعد از ظهر روز یکشنبه (9 دسامبر) تلاش کردند تا بر سر تحریم انتخابات به نقطه مشترکی برسند. اما همانگونه که مقامات حزب آقای شریف که ریاست جلسه را برعهده داشت، پس از پایان جلسه اعلام کردند، احزاب در این نشست بر سر تحریم انتخاباتی نتوانستند تفاهم حاصل کنند و بنابر این تحریم انتخابات به تنهایی از سوی حزب آقای شریف و فقط شاید با همراهی چند حزب کوچک دیگر نمی توانست در عمل منفعتی سیاسی برای آقای شریف داشته باشد.

گفتگو با محمد متین -- برنامه چشم انداز بامدادی

نکته دیگری که درباره این تصمیم می توان اشاره کرد، انتقادها و نگرانی هایی است که از سوی برخی از رهبران حزب شنیده می شد. عدم شرکت در انتخابات به خصوص اگر این تحریم انتخاباتی پایه وسیعی نداشته باشد و منحصر به حزب مسلم لیگ (شاخه نواز) و چند حزب کوچک دیگر باشد، به گفته این رهبران منتقد، بطور کل به ضرر حزب خواهد بود.

این رهبران بر این عقیده هستند که با توجه به جو کنونی، عدم شرکت در انتخابات باعث دور ماندن حزب از حاکمیت خواهد شد و با توجه به اینکه حزب در 8 سال گذشته بطور فعال و شاخص در حاکمیت نبوده، تحریم انتخاباتی این حزب را بیشتر منزوی خواهد کرد و در طولانی مدت حتی ممکن است محبوبیت حزب را بطور بی سابقه ای کاهش دهد.

موضع ضعف نپیوستن خانم بوتو به برنامه تحریم انتخاباتی آقای شریف حتی در صورتی که برخی دیگر از احزاب در کشور انتخابات را تحریم می کردند، عملا حزب آقای شریف را در مقایسه با احزاب مهم رقیب خود در موضع ضعف قرار می داد

نکته سوم و مهمی که در این خصوص می توان گفت عدم همراهی حزب مردم بی نظیر بوتو با آقای شریف برای تحریم انتخابات است.

اگرچه حزب خانم بوتو در گروه احزاب مخالف موسوم به "ای پی دی ام" قرار نداشت، اما آقای شریف امیدوار بود که بتواند خانم بوتو را ترغیب به تحریم انتخابات کند. اگرچه دو حزب نشستی را با هم برگزار کردند و به تفاهمهایی هم رسیدند، اما خانم بوتو بر شرکت در انتخابات با توجه به شرایط فعلی تاکید داشت.

نپیوستن خانم بوتو به برنامه تحریم انتخاباتی آقای شریف حتی در صورتی که برخی دیگر از احزاب در کشور انتخابات را تحریم می کردند، عملا حزب آقای شریف را در مقایسه با احزاب مهم رقیب خود در موضع ضعف قرار می داد و از سوی دیگر با توجه به شرکت چند حزب مهم کشور مانند حزب خانم بوتو مشروعیت انتخاباتی نیز تا حد زیادی تامین می شد.

این عوامل بالقوه می توانست ضربات سختی به حزب آقای شریف وارد آورد، چیزی که آقای شریف و رهبران حزب او مایل به تحملش نبودند.

شکست یا عقب نشینی تاکتیکی

اعلام شرکت کردن در انتخابات حزب مسلم لیگ را البته بسیاری ممکن است شکست آقای شریف قلمداد کرده و احتجاج کنند که آقای شریف در مواضع سرسختانه مخالف خود در مقابله با پرویز مشرف، رئیس جمهور پاکستان شکست خورده و حتی با اینکه وی از سوی کمیسیون انتخاباتی برای شرکت در انتخابات ممنوع شده، مجبور به عقب نشینی شده است.

علیرغم آنکه این دلایل همگی وزن خود را دارند، بدون شک حزب آقای شریف و رهبران آن خواهند گفت که لغو وضعیت فوق العاده در کشور که از سوی آقای مشرف برای 15 دسامبر اعلام شده، از خواستهای اصلی حزب برای عدم تحریم بوده که برآورده شده است و ضمنا آنکه با توجه به شرایط و عدم همراهی احزاب برای تحریم انتخاباتی، عدم شرکت در انتخابات مغایر مصالح حزب و هواداران آن است و برای تحکیم دموکراسی در کشور که حزب خواهان آن است کمکی نخواهد کرد و حضور حزب در پارلمان می تواند به اعتلای دموکراسی در پاکستان و مخالفت با نظامیان کمک کند؛ بدین ترتیب این رهبران این اقدام را عقب نشینی تاکتیکی و نه شکست عنوان کنند.

تصمیم مسلم لیگ و تاثیر آن بر بوتو و مشرف

شرکت حزب مسلم لیگ در انتخابات از سویی می تواند برای خانم بوتو خوب باشد. عدم شرکت این حزب باعث می شد که عملا بسیاری از حامیان این حزب که مخالف تحریم انتخاباتی بودند به حزب مسلم لیگ (شاخه قائد اعظم) – حزب حاکم - رای دهند.

اکنون و با شرکت حزب آقای شریف در انتخابات، تقسیم آرا بین این دو شاخه حزب از قدرت حزب حاکم کنونی در پارلمان آتی خواهد کاست که بالقوه برای حزب مردم خانم بوتو و قدرت پارلمانی آن مناسب خواهد بود.

پیروزی مشرف آقای مشرف در انتخابات شش اکتبر ریاست جمهوری پیروز شد - گرچه از طریق قوانین وضعیت فوق العاده - اما توانست مخالفان سیاسی را رام کند، قوه قضاییه را در کنترل بگیرد، ریاست جمهوری خود را قانونی کند و از طریق ارتش مخالفین تندرو اسلامی را در بطور مثال دره سوات (در شمال پیشاور) سرکوب کند

از سوی دیگر شرکت حزب مسلم لیگ برای انتخابات ماه ژانویه مشروعیت بیشتری به همراه خواهد آورد. چیزی که آقای مشرف بشدت به آن نیاز دارد.

همچنین شرکت این حزب در انتخابات باعث خواهد شد تا از قدرت حزب خانم بوتو در پارلمان آینده کاسته شود و با توجه به اختلاف نظرهای اساسی بین حزب خانم بوتو و حزب آقای شریف، گسل حزبی در پارلمان بیشتر شود که این امر می تواند خطر یک بلوک قدرتمند مخالف در پارلمان را خنثی کند؛ چیزی که پیروزی برای آقای مشرف محسوب می شود.

بازی سیاسی اصولا برنده همیشگی و دایمی ندارد بخصوص در بازی قدرت در کشوری مانند پاکستان با توجه به وجود متغیرهای بسیار زیاد. اما در این مقطع اگر بخواهیم برنده ای برای این بازی پیدا کنیم بدون شک آن برنده آقای مشرف است.

آقای مشرف در انتخابات شش اکتبر ریاست جمهوری پیروز شد - گرچه از طریق قوانین وضعیت فوق العاده - اما توانست مخالفان سیاسی را رام کند، قوه قضاییه را در کنترل بگیرد، ریاست جمهوری خود را قانونی کند و از طریق ارتش مخالفین تندرو اسلامی را در بطور مثال دره سوات (در شمال پیشاور) سرکوب کند.

اکنون این منطقه در کنترل کامل ارتش قرار دارد. و مهمتر از همه آنکه او توانست شرایطی ایجاد کند که احزاب مخالف بدون عرض اندامی جدی مجبور به شرکت در انتخابات شوند و در عمل به اعمال آقای مشرف صحه بگذارند.

اگرچه علیرغم این نکات، تحولات در پاکستان می تواند بشدت برندگان و بازندگان را تغییر دهد.