آذر خلیل اف بخش آذری بی بی سی

	ایستگاه رادار قبله، در دوره شوروی سابق در جمهوری آذربایجان دائر شد

این ایستگاه رادار هشدار دهنده سریع، که در شمال غرب جمهوری آذربایجان قرار دارد، در حال حاضر در اجاره روسیه است.

ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه در تلاش برای جلوگیری از اجرای نقشه آمریکا که می خواهد تسهیلات دفاع ضد موشکی خود را در لهستان و جمهوری چک قرار دهد، پیشنهاد استفاده مشترک از ایستگاه رادار قبله، در جمهوری آذربایجان، همسایه شمالی ایران را مطرح کرده است.

پس از ملاقات اخیر جورج بوش، رئیس جمهور آمریکا با ولادیمیر پوتین، در استرالیا، اعلام شد که کارشناسان سه کشور ذینفع، در باکو تشکیل جلسه می دهند تا تصمیم های سیاسی بیشتر در این باره را ارزیابی کنند.

ماه ژوئن گذشته، در جریان اجلاس سران گروه 8، در آلمان، ولادیمیر پوتین برای اولین بار پیشنهاد استفاده مشترک از ایستگاه رادار قبله، را مطرح ساخت و از آنهنگام جمهوری نفتخیز آذربایجان، مورد توجه رسانه ها قرار داشته است.

آمریکا ادعا می کند که با قرار دادن سپر دفاع موشکی خود در لهستان و جمهوری چک، که از اعضای اتحادیه اروپا هستند، با خطر ایران برای غرب، مقابله می کند ولی روسیه نگران است که اجرای این برنامه، موجب نزدیک تر شدن آمریکا به مرزهای غربی روسیه شود.

اکنون روشن شده است که رئیس جمهور آذربایجان، که می خواهد کشورش در موضوعی که مربوط به دفاع جهانی است، نقشی داشته باشد، در مورد استفاده از ایستگاه رادار قبله، با ولادیمیر پوتین قبلا صحبت کرده و رضایت خود از استفاده مشترک از این تسهیلات را اعلام داشته بود.

نقش حساس آذربایجان

ولی از آنجا که سیستم پیشنهادی دفاع ضد موشکی، ایران را هدف قرار می دهد، آذربایجان نقش بسیار حساسی را باید بازی کند.

میلیون ها آذری بومی در ایران زندگی می کنند و جمهوری آذربایجان این موضوع را روشن کرده که اجازه نخواهد داد از خاک این کشور برای حمله به ایران استفاده شود.

خزر ابراهیم، سخنگوی وزارت خارجه آذربایجان، می گوید که هدف، حفظ منافع ملی آذربایجان است همانطور که ایران هم در بیانیه هایش می گوید سیاستش حفظ منافع ملی این کشور است.

برخی از مقامات آمریکایی می گویند تسهیلات رادار قبله که ساخت روسیه است قدیمی بوده و نمی توان به عنوان سپر دفاعی از آن استفاده کرد.

ولی روسیه در صورت حصول توافق با آمریکا، حاضر به مدرنیزه کردن این تسهیلات، با مشورت با آمریکاست.

جلسه کارشناسان در روز سه شنبه، راه را برای ملاقات وزرای خارجه و دفاع آمریکا و روسیه هموار می کند.

منافع همکاری

الدار نمازف، مشاور سابق رئیس جمهور آذربایجان درباره اهمیت جلسه امروز می گوید: " در منطقه قفقاز، این اولین بار است که روسیه و آمریکا همکاری بسیار مهم در زمینه امور دفاعی را شروع می کنند و این همکاری ها با رضایت آذربایجان و در خود این کشور صورت می گیرد. این تحول موجب افزایش نفوذ آذربایجان و فرصت های سیاسی در روابط این کشور با روسیه و آمریکا می شود".

برای جمهوری آذربایجان، فوری ترین نتیجه همکاری با آمریکا و روسیه، کسب حمایت دو قدرت عمده جهان در مناقشه اش با ارمنستان بر سر محدوده ناگورنو قره باغ است.

رسیم موسی بیک اف، تحلیلگر سیاسی در تایید این مطلب می گوید باکو با امکاناتی که برای آمریکا و روسیه فراهم می کند، قادر خواهد بود فعالانه در صدد پیشبرد منافع استراتژیکی خود باشد.

جمهوری آذربایجان، هم اکنون این نکته را روشن کرده که انتظار دارد در مورد سرنوشت ایستگاه رادار قبله، حرف آخر را این کشور بزند.

تا این اواخر، شمار بسیار معدودی از جمعیت هشت و نیم میلیونی جمهوری آذربایجان تصور می کردند که کشورشان یک بازیگر مهم در صحنه جهانی خواهد بود. چند هفته آینده نشان خواهد داد که آیا آمریکایی ها و روس ها حاضر خواهند بود راه را برای کشور کوچکی که هم اکنون به صورت یک تولید کننده مهم نفت و گاز و یک متحد با ارزش در این منطقه پرآشوب جهان درآمده، باز کنند.