سردرآوردن از آنچه در بالاترین ردههای نیروهای مسلح چین میگذرد دشوار است
در حالی که حزب کمونیست چین خود را برای انتقال قدرت به نسل جدیدی از رهبران آماده میکرد، ناظران امور چین، تغییرات در عالیترین ردههای نیروهای مسلح چین را هم به دقت تحت نظر داشتند.
هو جینتائو، رهبر حزب کمونیست چین قدرت را به جانشینش، شی جینپینگ، واگذار کرده و گروه جدیدی رهبری نیروهای مسلح این کشور را در دست خواهد گرفت.
حزب کمونیست چین شی جین پینگ را به عنوان رهبر جدید این کشور برگزیده است. آقای شی علاوه بر این به عنوان رئیس جدید کمیسیون مرکزی ارتش چین هم انتخاب شده است.
عده زیادی از مقامات ارشد بازنشسته خواهند شد و دستکم هفت نفر از یازده عضو کمیسیون نظامی مرکزی تغییر خواهند کرد. این کمیسیون بر کار همه نیروهای مسلح چین، و از جمله بزرگترین ارتش منظم جهان، نظارت دارد.
فرماندهان جدید در حالی زمام امور را در دست میگیرند که ارتش چین یکی از حساسترین دورانها را پشت سر میگذارد. نیروهای مسلح چین سوگند میخورند که به حزب کمونیست وفادار باشند، نه به کشور.
کمیسیون نظامی مرکزی حق ندارد رأسا تصمیم به انجام اقدامات نظامی بگیرد. اما ژنرالهای عضو این کمیسیون از طریق رساندن نظراتشان به گوش رهبران کشور، اعمال قدرت میکنند.
پروفسور دنی روی، از مرکز تحقیقاتی شرق-غرب در هاوایی، میگوید: "جهتگیری اعضای کمیسیون نظامی مرکزی عامل مهمی در برقراری صلح یا ایجاد درگیری در منطقه است. این مسأله حالا بیش از هر زمان دیگر اهمیت دارد، زیرا مسائل منطقهای بسیاری هستند که درست در مرز بین ثبات و دشمنی قرار دارند. برای مثال میتوان به مسائل دریای چین جنوبی، دریای چین شرقی، تنشهای موجود در شبه جزیره کره، آینده تایوان، و احتمال بروز درگیریهای موردی میان نیروهای هوایی و دریایی چین و آمریکا اشاره کرد."
جعبه سیاه
هو جینتائو، رهبر حزب کمونیست چین قدرت را به جانشینش، شی جینپینگ، واگذار کرد
تا پیش از نشست اخیر حزب کمونیست، این که هو جینتائو مثل سلفش، جیانگ زمین، برای دو سال دیگر به ریاست کمیسیون نظامی مرکزی ادامه می داد، به یکی از سوالات سرگرمکننده در محافل سیاسی پکن تبدیل شده بود.
اگر آقای هو تصمیم به ماندن در این سمت میگرفت، ممکن بود میان او و آقای شی تنش ایجاد شود، و حتی در میان عالیرتبهترین مقامات نظامی رقابت شکل بگیرد.
اما آنطور که ژو فنگ، مدیر دانشکده مطالعات بینالملل دانشگاه پکن میگوید، حدس زدن اینکه در پشت صحنه انتقال قدرت نظامی در چین چه میگذرد، "مثل نگاه کردن به داخل یک جعبه سیاه" است.
اما بو ژییوئه، دانشیار در موسسه آسیای شرقی دانشگاه ملی سنگاپور، میگوید صرفنظر از اینکه نهایتا چه افرادی به این کمیسیون راه پیدا کردهاند، نسل جدید اعضای کمیسیون از نظر تجربه نظامی و زندگی با نسل قبلی تفاوت خواهند داشت. این اعضای جدید، برخلاف اعضای قبلی، در انقلاب چین شرکت نداشته اند، و به عنوان سربازان حرفهای جذب ارتش شده اند. پروفسور روی میگوید: "هدف اصلی آنها افزایش کارآیی نظامی است، و مسائل سیاسی و ایدئولوژیک دغدغه اصلی آنها نیست."
تجربه ویتنام
حزب کمونیست چین
• از سال ۱۹۴۹ بر چین حکومت میکند
• ۸۳ میلیون عضو دارد
• ۷۷ درصد اعضای آن مرد هستند
• کشاورزان یکسوم اعضای آن را تشکیل میدهند
• ۶ میلیون و ۸۰۰ هزار نفر برای موسسات وابسته به دولت و حزب کار میکنند
• هزینههای حزب از محل کمکهای دولتی و حق عضویت اعضا تأمین میشود
• صاحبان کسب و کارهای خصوصی از سال ۲۰۱۱ اجازه عضویت در حزب را یافته اند
• هفت نفر از ثروتمندترین افراد کشور در کنگره حزب شرکت میکنند
با توجه به دستورالعملهای کمیسیون نظامی مرکزی در مورد سن اعضا، کلیه اعضای جدید احتمالا متولد دهه ۱۹۵۰ خواهند بود، و قاعدتا در اواخر دهه ۱۹۶۰، یعنی در سالهای پرآشوب انقلاب فرهنگی چین، به ارتش پیوسته اند.
اما ژنرالهای تازه وارد جوانتر از آن هستند که تجربه هر گونه درگیری نظامی مستقیم را داشته باشند. ژنرال ژانگ یوشیا، تنها کسی است در سال ۱۹۷۹ در جنگ چین و ویتنام شرکت داشته است، که البته او هم در آن زمان سرباز ساده بوده است. نداشتن تجربه جنگ واقعی ممکن است تأثیر زیادی روی دیدگاههای کمیسیون نظامی مرکزی داشته باشد.
پروفسور روی میگوید: "برخی تحلیلگران معتقدند نداشتن تجربه جنگی ممکن است باعث اعتماد به نفس بیش از حد فرماندهان شود، و این مسأله ممکن است باعث شود چین اقدامات مخاطرهآمیزتر و تقابلجویانهتری انجام دهد، و طرفهای دیگر را بر سر دوراهی رویارویی یا کوتاه آمدن قرار دهد."
بو ژییوئه میگوید کمیسیون نظامی مرکزی مسلما باید روند نوسازی نیروهای مسلح چین را شدت ببخشد، و ارتش منظم ۲ میلیون و ۳۰۰ هزار نفری این کشور را به پیشرفتهترین تجهیزات دریایی و هوایی مجهز کند، و از جمله دستکم یک ناو هواپیمابر ساخت داخل، هواپیماهای جنگنده و زیردریاییهای اتمی تدارک ببیند.
علاوه بر تجهیزات و فناوری پرزرق و برق، فرماندهان عضو کمیسیون باید با ملزومات دیپلماسی نظامی مدرن هم آشنا شوند. به گفته بو ژییوئه، در میان اعضای جدید احتمالی، تنها ژنرال ما شیائوتیان تجربه قابل توجهی در دیپلماسی نظامی دارد. سایر اعضا اگر مایل به حفظ صلح در منطقه هستند، باید نحوه تعامل با همتایان خارجی را بیاموزند.
بو ژییوئه میگوید: "در نهایت، ارتش برای جنگ آماده است. اما حل اختلافات با همسایگان یا رقبای بالقوه از روشهای دیپلماتیک قطعا بهتر است."
