سقوط هواپیما و واکنش در اوکراین: غرب به ایران 'فرصت سازش' داده

مفسران اوکراینی می‌گویند اظهارات قدرت‌های غربی مبنی بر سقوط هواپیمای مسافربری اوکراینتوسط یک موشک ایرانی، جمهوری اسلامی را با مشکل جدی رو‌به‌رو خواهد کرد.

شماری از این افراد می‌گویند این خبر برای اوکراین هم خوشایند نیست و این کشور را در موقعیت بدی قرار می‌دهد.

بسیاری در باره ارتباط روسی میان سقوط هواپیمای PS۷۵۲ و هواپیمای MH۱۷ که در سال ۲۰۱۴ بر فراز اوکراین سرنگون شد سخن گفتند و پیش‌بینی کردند که روسیه تلاش خواهد کرد با استفاده از گمانه‌زنی‌ها در باره اتفاق اول به دستکاری افکار عمومی در باره اتفاق دوم بپردازد.

ایران با "معضل رو‌به‌رو است"

سرهی لیامتس در پراودا اوکراین نوشت: "این بازی ایران که من باهوش‌ترین هستم، به سرعت و به طرز بدی برای ایران به پایان رسیده. آمریکا گفته هواپیمای اوکراینی با موشک سقوط کرده و به احتمال زیاد، آنها درست می‌گویند."

"این که موشک بوده یا نه (مهم نیست)، افکار عمومی متقاعده شده که موشک در کار بوده و این که این ایران بوده که موشک را شلیک کرده یا نه مهم نیست. الان همه مطمئن هستند که موشک توسط ایران شلیک شده."

این تحلیلگر اوکراینی نسبت به تبعات بالقوه وخیم برای ایران در صورتی که دونالد ترامپ راه تحریم و گسترش تنش‌ها را پیش بگیرد، هشدار داده است.

کریلو سازونوف، تحلیلگر اوکراینی می‌گوید فرصت برای مقام‌های ایرانی برای این که به نحوی از این ماجرا خلاص شوند لحظه به لحظه در حال کاهش است. او می‌گوید غرب در ماجرای سقوط هواپیما، به ایران "فرصت نوعی سازش" را داده است.

او می‌گوید اساس چنین توافقی این است که تهران باید تقصیر خود را بپذیرد و انکار نکند که این هواپیمای غیرنظامی را زده است و جامعه جهانی هم از طرف دیگر آماده است تا بپذیرد چنین کاری "به اشتباه" بوده است. آقای سازونوف می‌گوید دولت ایران شتابی در پذیرش چنین معامله‌ای ندارد.

اشتباه بود یا نه؟

دنیس پاپوویچ در وبسایت آپاستروف، فرضیه اصابت موشک را "معتبرترین" فرضیه دانسته و دو سئوال مطرح کرده است.

او نوشت: "چرا ایرانیان چنین کاری کردند و البته اگر چنین کاری اشتباه بوده، آیا آنها شجاعت اعتراف به آن را خواهند داشت؟"

آندری گاک، وکیل دادگستری در باره موافقت با (فرضیه) "سقوط غیرعمدی هواپیما" توسط ایران هشدار داده و گفته ناتوانی در تشخیص اهداف غیرنظامی در هنگام شلیک به اهداف نظامی، به منزله "قصد حمله به غیرنظامیان" است.

"به همین جهت با آقای ترودو (نخست‌وزیر کانادا) موافق نیستم. در صورت اثبات شواهد مربوطه، این سقوط عمدی هواپیما است و اوکراین باید موضع محکمی را تدوین کند و در بیانیه منعکس کند."

اوکراین 'در بدترین موقعیت قرار گرفته'

سرهی لیامتس، تحلیلگر اوکراینی می‌گوید اوکراین و رئیس‌جمهوری‌اش در بدترین موقعیت قرار گرفته‌اند. او نوشته: "نمی‌توانیم تا زمان تکمیل شدن تحقیقات، ایران را در سقوط هواپیمای اوکراین مقصر بدانیم.، در غیر این صورت این امر به عنوان اقدامی غیرمستدل و فاقد مبنای محکم علیه ایران تلقی خواهد شد. (در صورت تائید) روابط دیپلماتیک قطع می‌شود و ادامه پروازها هم منتفی است. برای همین ما همکاری می‌کنیم."

منتقدان ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهوری اوکراین به دلیل آنچه واکنش‌های کند او نسبت به تحولات مربوط به هواپیما می‌خوانند به او حمله کرده‌اند.

ایرینا هراشچنکو، نماینده مجلس اوکراین، واکنش زلنسکی را با واکنش جاستین ترودو، نخست‌وزیر کانادا مقایسه کرده که ۶۳ نفر از اتباعش (بیشترشان ایرانیان دو تابعیتی) در این سانحه کشته شدند.

این نماینده مجلس در فیسبوکش نوشت: "یک بیانیه خوب، جدی و محکم توسط ترودو خطاب به ملت و جهان. هیچ چیز نمایشی یا خودنمایی مثل نوجوانان. بیانیه یک دولتمرد مبتنی بر حقایق و اطلاعات." "بیانیه ما کجاست؟ ساختارهای امنیتی ما کجا هستند؟ وزیران مربوطه ما کجا هستند؟ آیا آنها زیاده از حد در تعطیلات نبوده‌اند؟"

ولودیمیر زلنسکی روز ده ژانویه بیانیه محتاطانه‌ای در باره سقوط هواپیما صادر کرد. کستیانتین اسکورکین، روزنامه‌نگار می‌گوید زلنسکی با احتیاط خود "کار درستی انجام داده است." او می‌گوید اوکراین خود را "درگیر یک پرونده جهانی" کرده است.

ارتباط با پرواز MH۱۷

کریلو دانیلچنکو، تحلیلگر مسایل نظامی هم می‌گوید جای تعجب نیست که ایران موشک مورد اشاره را از روسیه دریافت کرده است. برای زدن بوئینگ مالزی در دنباس، برای زدن هواگرد شناسایی روسیه در سوریه، برای هدف قرار دادن هواپیمای اوکراین در ایران. این تجهیزات روسی است که در دست وحشی‌ها و قاتلان، تنها دوستان حکومت پوتین قرار دارد.

برخی تحلیلگران هشدار داده‌اند که شاید روسیه از گمانه‌زنی‌ها در باره "موشک روسی که هواپیمای اوکراین را سرنگون کرده" استفاده کند تا افکار عمومی در مورد نقش روسیه در سقوط MH۱۷ را دستکاری کند.

ایوان مهدا، روزنامه‌نگار در فیسبوک خود نوشت: "کرملین سعی خواهد کرد از وضعیت هواپیمای سرنگون شده در ایران استفاده کند تا نقش خود را در ماجرای هواپیمای مالزیایی ماست‌مالی کند."

او می‌گوید "موضوع خدمه روسی که پدافندهای هوایی ایران را اداره می‌کنند، ارتباط چندانی با واقعیت ندارد." "کاملا می‌فهمم که ما می‌خواهیم جامعه بین‌المللی روسیه را به خاطر تجاوز به اوکراین مجازات کند و چنین چیزی باید اتفاق بیفتد، اما ارزش ندارد که در این شرایط خاص به آن امیدوار باشیم."

اولکسی آستروویچ، کارشناس مسایل نظامی پیش‌بینی می‌کند که رسانه‌های روسی از سقوط هواپیمای اوکراینی در ایران برای پخش اطلاعات نادرست استفاده خواهند کرد، مانند: "به MH۱۷ نیز به اشتباه شلیک شد"،"MH۱۷ توسط موشک غیر روسی سرنگون شد"، "غرب در حال توطئه علیه ایران است و آن را به اشتباه سرزنش می‌کند"، "اوکراین واکنش خود به بحران را سمبل کرد"، "اوکراین در مورد موشک‌های روسی دقیقا مانند هواپیمای MH۱۷ دروغ گفت"، "اوکراین در توطئه با غرب است"،"اوکراین در جریان توطئه با غرب بر سر دو هواپیمای سرنگون شده در تهران و MH۱۷ است."