پیروزی حقوقی فعالان محیط زیست در برابر غول نفتی رویال داچ شل

دادگاهی در هلند در یک پرونده مهم به شرکت عظیم نفتی رویال داچ شل دستور داده است از میزان تصاعد گازهای گلخانه ای خود بکاهد.

این دادگاه مدنی حکم داد که شل باید میزان دی اکسید کربن خود را تا سال ۲۰۳۰ نسبت به سال ۲۰۱۹ چهل و پنج درصد کاهش دهد.

براساس این حکم گروه شل مسئول دی اکسید کربنی است که خود و شرکت هایی که به آن قطعه می فروشند متصاعد می کنند.

به گفته گروه "دوستان زمین" (FoE) این اولین بار است که یک شرکت از لحاظ قانونی مجبور به تطبیق سیاست هایش با توافق اقلیمی پاریس می شود.

این گروه که در زمینه محیط زیست فعالیت می کند شکایت خود را در سال ۲۰۱۹ در کنار شش نهاد و بیش از ۱۷ هزار شهروند هلند تسلیم دادگاه کرده بود.

هرچند این تصمیم فقط در هلند قابل اجراست، اما تبعات آن می تواند از مرزهای این کشور فراتر رود. آنا هولیگان خبرنگار بی‌بی‌سی در هلند می گوید که این حکم "بدعت تازه ای به جا می گذارد."

یک سخنگوی شل گفت که این شرکت از تصمیم "مایوس کننده" دادگاه تجدید نظر خواهد خواست و افزود که آنها درحال تشدید تلاش های خود برای کاستن از تصاعد کربن هستند.

این سخنگو گفت: "در زمینه تغییر اقلیم به اقدامات فوری نیاز داریم، برای همین است که ما تلاش های خود برای بدل شدن به یک شرکت انرژی کربن-خنثی تا سال ۲۰۵۰ را تسریع کرده ایم."

او افزود که شل مشغول "میلیاردها دلار سرمایه گذاری در انرژی هایی کم کربن از جمله تاسیسات شارژ وسایل نقلیه الکتریکی، تولید هیدروژن، سوخت های تجدیدپذیر و زیست‌سوخت‌هاست."

دونالد پولز مدیر "دوستان زمین" در بیانیه ای گفت: "این واقعا یک خبر عالی و یک پیروزی کبیر برای زمین، برای بچه های ما و برای همه ماست. قاضی شکی باقی نمی گذارد: شل به تغییرات اقلیمی خطرناک دامن می زند و اکنون باید فورا آن را متوقف کند."

براساس مفاد توافق اقلیمی پاریس، تقریبا ۲۰۰ کشور جهان پذیرفته اند که میزان افزایش دما نسبت به دوران پیشاصنعتی را "به طور قابل توجهی زیر" دو درجه سانتیگراد نگاه دارند.

این پیمان که از نظر حقوقی الزام آور است در روز ۴ نوامبر ۲۰۱۶ به اجرا در آمد. آمریکا در دوران ریاست جمهوری دونالد ترامپ از این توافق خارج شد اما دولت جدید این کشور به آن بازگشته است.

شماری از گروه ها در اطراف جهان اکنون از طریق دادگاه برای واداشتن شرکت ها و دولت ها به پایبندی به این توافق تلاش می کنند.

شل قبلا گفته است قصد دارد هم خود و هم محصولاتش تا سال ۲۰۵۰ کربن خنثی (به صفر رساندن کل تصاعد یا جذب گازهای کربنی) شود.

با افزایش فشار افکار عمومی سایر شرکت های نفتی هم در حال اعمال تغییراتی هستند.

روز چهارشنبه سرمایه گذاران شرکت شِوران به پیشنهادی برای کاهش تصاعد محصولات این شرکت رای دادند و همزمان سهامداران شرکت اگزان دو فعال اقلیمی را به عضویت در هیات مدیره شرکت انتخاب کردند.

رویال داچ شل یک شرکت بریتانیایی-هلندی است اما چون مقر آن در لاهه قرار دارد، گروه "دوستان زمین" توانست شکایت خود را تسلیم دادگاه های هلند کند.

دادگاه قانون اساسی آلمان هم در پایان ماه گذشته رای داد که قوانین جاری این کشور برای مهار تغییر اقلیم ناکافی است و با گذاشتن بار کاهش تصاعد دی اکسید کربن بر نسل جوان، آزادی های بنیادی آنها را نقض می کند.

در حکم بلندپایه ترین دادگاه آلمان آمده بود: "این تدابیر به گونه ای غیرقابل برگشت کاهش عمده تصاعد را به بعد از ۲۰۳۰ موکول می کند."

دولت آلمان تا آخر سال آینده برای بازبینی در این قوانین وقت دارد.

حکم دادگاه بعد از آن بود که اتحادیه اروپا اهداف بلند تازه ای را برای مقابله با تغییر اقلیم اعلام کرد.

براساس این مصوبه - که مورد توافق کشورهای عضو و پارلمان اروپا قرار گرفت - اتحادیه اروپا تصاعد کربن را تا سال ۲۰۳۰ نسبت به سال ۱۹۹۰ حداقل به اندازه ۵۵ درصد کاهش خواهد داد.