حبس ابد برای محکومان 'فجیعترین قتلهای ناموسی' پاکستان
دادگاه متهمان پرونده قتل ناموسی در منطقه کوهستان پاکستان که سه زن عضو خانواده خود را تنها به علت آن که در یک مراسم عروسی آواز خوانده بودند به قتل رسانده بودند به حبس ابد محکوم کرد.
ویدئو منتشر شده از این واقعه واکنش گستردهای در پی داشت و از آن به عنوان "فجیعترین قتل ناموسی" در پاکستان نام برده شد.
عمر خان، صابر و ساحر، هر سه از اعضای خانواده سه زنی هستند که در فیلمی مربوط به یک مراسم عروسی در سال ۲۰۱۱ در حال آواز خواندن و دست زدن دیده میشوند.
اجساد این سه زن هرگز پیدا نشد. دو مرد دیگر که درگیر این ماجرا بودند هنوز در خفا زندگی میکنند. از سرنوشت دو زن دیگر دیده شده در ویدئو هم هنوز خبری در دست نیست.
این قتلهای ناموسی به درگیریهای قومی و خانوادگی انجامید که در پی آن ۴ نفر دیگر هم کشته شدند.
همزمان قاضی دادگاه بشام در شمالغربی پاکستان ۵ مرد متهم دیگر در این پرونده را بیگناه تشخیص داده است.
چرا کشته شدند؟
جزئیات دقیق این قتلهای ناموسی هنوز کاملا برملا نشده است.
آن چه تاکنون مشخص شده این است که در یک ویدئو که در سال ۲۰۱۱ (هشت سال پیش) تهیه شده گروه کوچکی از چند زن دیده میشوند. نام آنها شیرین جان، بیگم جان، امینه و بازغه است. زن پنجمی که نامش شهین است و کمتر از ۱۸ سال سن دارد هم گمان میرود که در این جمع حضور داشته است.
در ویدئو این زنان دیده میشوند که آواز میخوانند و کف میزنند.
در این ویدئو همچنین یک مردی در حال رقصیدن دیده میشود هر چند او و این زنان را در یک کادر نمیتوان دید. مرد دیگری هم در این محفل هست و گویا او همان کسی است که این ویدئو را تهیه کرده است.
اگر چه آنچه در این ویدئو دیده میشود خیلی شاد و فرحبخش به نظر میرسد اما در ناحیه 'کوهستان' واقع در شمال پاکستان مسایل قومی، تعصبی و خانوادگی به گونهای رقم خورد که دست کم سه نفر از زنانی که در این ویدئو دیده میشوند کمی بعد ناپدید شدند.
بنابر رسوم این منطقه مردان خانواده موظفند زنی که مظنون به داشتن رابطه "نامشروع" یا حتی رفتاری خارج از "شئونات" است را ابتدا بکشند و سپس مردی را که طرف دیگر این رابطه بوده است بیابند و از پای درآورند.
بنابر رسوم قبیلهای و تعصبات قومی، اعضای خانواده مخالفت و مقاومتی با این قتلهای ناموسی نمیکنند چرا که آن را "متضمن شرف و آبروی" خانواده میدانند.
این به آن معنا بود که هر کسی که در این ویدئو دیده میشد متهم به "رفتار خلاف شئونات" بوده و باید کشته شود.
قتلها چه طور علنی شد؟
حدود یک سال بعد از این واقعه افضل کوهستانی، برادر دو مردی که در این ویدئو بودند سکوت خود را شکست و تنها از آن زمان بود (۲۰۱۲) که مردم پاکستان و جهان از قتل دست کم سه زن و متواری بودن دو مرد دیگر اطلاع یافتند.
افضل کوهستانی با علنی کردن ماجرا کارزاری در پاکستان به راه انداخت که هدفش وادار کردن دیوان عالی کشور برای صدور دستور تحقیق و تفحص درباره این قتلها بود.
در پی این کارزار، بازپرسان به این روستای دور افتاده در قلب منطقه کوهستان رفتند و طی دو روز تحقیق اهالی سه زن را به آنها نشان دادند که بنابر ادعای آنها همان زنانی بودند که در ویدئو دیده میشوند و افضل کوهستانی مدعی به قتل رسیدن آنها شده بود.
اما کمی بعد مشخص شد سه زنی که روستاییان به بازپرسان نشان دادند بازغه، شیرین جان و بیگم جان نبودند.
این پرونده در چند سال گذشته در کانون توجه مردم پاکستان و بسیاری از فعالان حقوق زنان در سراسر جهان قرار داشته و بسیاری آن را فجیعترین پرونده قتلهای ناموسی در پاکستان نامیدند.
بالاخره در سال ۲۰۱۸ قاضی درباره مرگ این سه زن که اجساد آنها هنوز هم پیدا نشده نتیجهگیری کرد و صابر، پدر بازغه، ساحر، پدر شیرین جان و عمر خان، برادر بیگم جان را محکوم به حکم حبس ابد کرد.
با وجود این، در احکام این سه نفر هنوز مشخص نیست که اتهام اصلی آنها چیست و جزئیات جرایمی که مرتکب شدند چه بوده است.
اما افضل کوهستانی که آغازگر پرده برداشتن از این قتلهای ناموسی بود آن قدر زنده نماند تا نهایی شدن رای دادگاه و تایید حکم حبس ابد قاتلان را ببیند.
لب گشودن او موجب شد که سه برادر دیگرش به قتل برسند و خانه خود او هم در سال ۲۰۱۳ به آتش کشیده شد و با خاک یکسان شد.
۶ مرد در رابطه با قتل سه برادر افضل کوهستانی بازداشت شدند اما دادگاه آنها را مجرم نشناخت.
افضل کوهستانی در ماه مارس امسال (۲۰۱۹) در شهر ابیتآباد با شلیک گلوله کشته شد.
قتل او با اعتراض فعالان حقوق بشر روبرو شد که از مقامها به علت محافظت نکردن از افضل کوهستانی به شدت انتقاد کردند.
دو برادر دیگر او همچنان در خفا زندگی میکنند.
قتل ناموسی چیست؟
قتل ناموسی کشتن یکی از اعضای خانواده است که رفتار او موجب هتک حرمت ارزش های خانواده یا قبیله و قوم شده است.
فعالان حقوق بشر معمولا این قتل ها را در چند دسته طبقه بندی میکنند:
- دخترانی که از تن دادن به ازدواج با کسانی که خانواده برای آنها تعیین کرده سر باز میزنند
- زنانی که قربانی آزارجنسی یا تجاوزجنسی قرار گرفتهاند
- زنانی که خارج از روابط زناشویی رابطه جنسی برقرار کردهاند
با وجود این، قتل ناموسی میتواند به دلایل دیگری چون "رفتار خلاف شئونات قوم" و یا حتی رفتاری که از نافرمانی و طغیان در برابر آیینها و باورهای خانواده، مذهب، قوم یا عشیره حکایت دارد را هم شامل شود.
در پاکستان تنها در سال ۲۰۱۱ میلادی کمیسیون حقوق بشر این کشور که یک سازمان مدافع حقوق بشر است گزارش کرد طی نه ماه اول سال ۲۰۱۱، دست کم ۶۷۵ زن و دختر در نتیجه "قتل های ناموسی" به دست خویشاوندان خود کشته شدند.
در اردن دولت صدها زن و دختر را برای حفظ جانشان و با هدف در امان بودن از خطر کشته شدن به دست اعضای خانوادهشان در زندانهای زنان قرار داده است.
بیشتر بخوانید
