ده‌ها هزار نفر در مراسم سالگرد میدان تیانانمن شرکت کردند

ده‌ها هزار نفر برای یادبود سی‌امین سالگرد قربانیان تیانانمن در هنگ کنگ به خیابان‌ها آمده‌اند.

هنگ کنگ و ماکائو تنها مناطقی در قلمرو چین هستند که برگزاری مراسم برای یادبود این سرکوب گسترده در سال ۱۹۸۹ در آنها ممکن است.

چین هرگز آمار رسمی را از تعداد کشته‌شدگان در سرکوب اعتراضات تیانانمن ارائه نکرده اما یکی از اسناد دیپلماتیک بریتانیا که از طبقه‌بندی محرمانه خارج شده تعداد قربانیان را بیش از ده هزار نفر عنوان کرده است.

اسناد محرمانه آرشیو بریتانیا: کشته‌های تیان‌آنمن ده هزار نفر است

اعتراضات در میدان تیانانمن در سال چهارم ژوئن سال ۱۹۸۹ نقطه اوج هفته‌ها تظاهرات مسالمت‌آمیز بود که نزدیک به یک میلیون نفر در آن شرکت کردند.

در این روز دولت چین سربازان و تانک‌ها را برای سرکوب اعتراض‌های آزادی‌خواهانه به میدان مشهور پکن فرستاد و این اعتراض‌ها پس از کشته و زخمی شدن ده‌ها هزار نفر پایان یافت.

اعتراضات دموکراسی خواهان از ماه آوریل ۱۹۸۹ آغاز شد و شش هفته طول کشید. این اعتراضات بزرگترین تظاهرات سیاسی در تاریخ چین کمونیستی بود.

دانش‌آموزان، دانشجویان و کارگران، در میان معترضانی بودند که برای رسیدن به آزادی بیشتر، دموکراسی و پایان دادن به "دیکتاتوری"، در میدان تیان‌آنمن تظاهرات کرده بودند. برخی از تظاهرکنندگان به میزان تورم، حقوق پایین و وضعیت مسکن اعتراض داشتند.

رسانه‌های رسمی چین از این تظاهرات و بانیان آن به شدت انتقاد کردند و سرانجام تانک‌های ارتش چین، وارد پکن شدند و سربازان ارتش هم از نواحی مختلف به سوی مرکز شهر رفتند و معترضان را به شدت سرکوب کردند.

سازماندهنگان مراسم یادبود امسال در پارک ویکتوریا در هنگ‌کنگ می‌گویند نزدیک به ۱۸۰هزار نفر در این مراسم شرکت کرده‌اند.

پلیس می‌گوید تعداد حاضران کمتر از ۴۰هزار نفر بوده است.

در سایر مناطق چین مقام‌های محلی و مرکزی حتی اشاره مبهم به آنچه در این سرکوب گذشته و یا یادآوری از آن را ممنوع کرده‌اند.

در پکن در میدان تیانانمن صدها نیروی امنیتی و پلیس مستقر شده‌اند و حرکات شهروندان را زیر نظر دارند.

-----------------------

"نه به فراموشی"

گریس تسوای، بخش جهانی بی‌بی‌سی، هنگ‌کنگ

پارک ویکتوریا در هنگ‌کنگ به دریایی از شعله‌های شمع روان تبدیل شده است.

جمعیت که اغلب سیاه برتن دارند شمع‌هایی روشن را به نشانه سوگواری به دست گرفته‌اند. برخی گریه می‌کنند و در میانه ترانه‌های اعتراضی که سر می‌دهند فریاد می‌زنند "مردم هرگز از یاد نخواهند برد".

در پاسخ به لیان لی یکی از شرکت کنندگان در اعتراضات سال ۱۹۸۹ که فریاد می‌زند "ما به فراموشی می‌گوییم نه، ما به باور دروغ نه می‌گوییم" کف می‌زنند و فریاد تایید سر می‌دهند.

ترزا چن یکی از شرکت کنندگان در مراسم امسال به جز یک بار به دلیل بیماری از سال ۱۹۹۰ تا کنون هر سال در این مراسم شرکت کرده است.

او می‌گوید: "روز اعتراضات می‌خواستم به پکن بروم. اصلا فکر نمی‌کردم اعتراضات به آن شکل سرکوب شود. فراموش کردنش بسیار دشوار است."

تازه واردان هم در مراسم امسال زیادند.

خانم لئونگ که در ده سوم عمرش است می‌گوید به دلیل نگرانی برای آینده هنگ‌کنگ تصمیم گرفته در مراسم امسال شرکت کند.

او می‌گوید از آنچه دولت چین در هنگ‌کنگ انجام می‌دهد خشمگین است.

در میان کسانی که یاد قربانیان سرکوب را گرامی می‌دارند کسانی هم هستند که به تبصره‌های مطرح برای الحاق هنگ‌کنگ به چین اعتراض دارند. بسیاری نگرانند که این تغییر به محو آزادی‎‌های مدنی در هنگ‌کنگ بیانجامد.

برخی برای شرکت در این مراسم از چین آمده‌اند.

آقای ژنگ همراه با همسر و دختر یازده ساله‌اش در همین گروه است. دختر او می‌گوید این تجربه برای او بسیار آموزنده بوده: "من آمده‌ام که تاریخ واقعی چین را یاد بگیرم. حالا حس می‌کنم چین هیچ برتری بر کشورهای دیگر ندارد.

این اعتراضات در هنگ کنگ در زمانی حساس برگزار می‌شود.

افکار عمومی برسر طرح پیشنهادی برای بازداشت و استرداد فراریان به چین بسیار خشمگین است.

پیشتر مراسم یادبود برای قربانیان تیانانمن به جنگ لفظی میان واشنگتن و پکن منجر شد.

مایک پومپئو، وزیر امور خارجه آمریکا، در سی‌امین سالگرد سرکوب تظاهرات اعتراضی میدان تیان‌آنمن در پکن، از ساختار سیاسی این کشور انتفاد کرده است.

وزیر خارجه آمریکا در اظهاراتی گفته که آمریکا امیدواربود که بازگشت چین به نظم بین‌المللی، این کشور را بسوی جامعه‌ای بازتر و شکیباتر سوق دهد. اما به گفته آقای پومپئو امیدواریهای آمریکا در این رابطه از بین رفته است.

اظهارات آقای پومپئو نشانگر رفتار سرسختانه‌تر دولت دونالد ترامپ، در قبال چین است.

در واکنش به این سخنان، چین آقای پومپئو، را به تعصب و تکبر متهم کرده است.

روز سه‌شنبه چین با انتشار هشداری به شهروندان خود گفت به دلیل آزار و جنایت از سفر به آمریکا پرهیز کنند.

در این اطلاعیه وزارت خارجه چین نیروهای دولتی آمریکا را به آزار شهروندان چینی از طریق بازرسی‌های گمرکی و شیوه‌های دیگر متهم کرده است.