مورينيو سومين مربى تاريخ ساز منچستر يونايتد

منبع تصویر، Getty Images
- نویسنده, محمد تقوی
- شغل, بازیکن سابق تیم ملی ایران و باشگاه استقلال
آژاکس ٠- منچستر یونایتد ٢
ژوزه مورینیو پس از مت بازبى و آلکس فرگوسن سومین مربى تاریخ یونایتد است که با این تیم موفق به کسب مقام قهرمانى اروپا میشود. سال گذشته و پس از نتایج ناامید کننده مورینیو در چلسى بنظر مى رسید که دوران درخشش این مربى عملگرا در فوتبال بسر رسیده است. در دنیاى فوتبال، بخصوص در اروپا کمتر مربى دیده مىشود که بتواند بیش از یک دهه با موفقیت به کار خود ادامه دهد. بیشتر کارشناسان فوتبال اعتقاد دارند که پس از ده سال تاکتیکهاى مربى براى حریفان تکرارى میشود و تیمهاى دیگر راه تقابل با آن را بخوبى فرا مى گیرند. اما مورینیو این فرضیه را کاملا باطل کرد. مورینیو پس از قهرمانى با پورتو در سال ٢٠٠۴ و پس از سیزده سال یکبار دیگر به همراه یونایتد قهرمان لیگ اروپا شد تا پس از جیووانى تراپاتونى پرافتخارترین مربى باشگاهاى اروپا لقب گیرد.
مورینیو مربى با تجربه اى است که شرایط بازیهاى حساس و خصوصا فینالهاى اروپایى را درک میکند و راه کنترل آن را بخوبى مى داند.
پیتر بوز سرمربى آژاکس مربى نسبتا جوانى است که اولین فینال اروپایى خود را تجربه مىکرد و به مانند تمامى مربیان تاریخ آژاکس و برخلاف مورینیو، مربى کمال گرایى است که تحت هر شرایطى به سبک بازى آژاکس وفادار است. بوز بازیکن سابق فاینورد به دلیل علاقه به سبک بازى آژاکس و در زمانى که لویس ون خال سرمربى این تیم بود در تمامى تمرینات شرکت مىکرد تا هر چه بیشتر با این نوع فوتبال و سبک باشکاه آژاکس آشنا شود.
بیشتر بخوانید:

منبع تصویر، EPA
در سبک فوتبال آژاکس که الگوى اصلى باشکاه بارسلون نیز محسوب مىشود، در سیستم ٣-٣-۴ حفظ توپ و استفاده از پاسهاى کوتاه براى رسیدن به گل و پرسینگ سنگین به حریف در زمانى که توپ را از دست مىدهید غیر قابل تغییر است.
با نگاهى به درصد مالکیت دو تیم (یونایتد ٣١٪ و آژاکس ۶٩٪) میتوان این موضوع را بخوبى دید.
مورینیو در زمان مربیگری رئال مادرید و هنگامی که بارسلون به همراه پپ گواردیولا فوتبالى کاملا مشابه آژاکس اما بمراتب باکیفیتتر را به نمایش مى گذاشت، راه تقابل با چنین تاکتیکى را بخوبى فرا گرفته بود.
مورینیو اعتقاد دارد در تقابل با چنین سیستمى، نیازى به توپ ندارد.عقب نشینى کامل به یک سوم دفاعى و بستن تمامى فضاهاى منتهى به دروازه و گل نخوردن در اولویت قرار دارد. در چنین بازیهایى ضد حملات و استفاده از ضربات ایستگاهى ابزار اصلى گلزنى است.
آژاکس تیم کاملا جوانى است که در تمامى دقایق و بدون در نظر گرفتن نتیجه بازى به دنبال اجراى سبک باشگاه بود. جوانان آیندهدار این تیم فوتبالى زیبا و با کیفیت را بنمایش گذاشتند، اما در فوتبال به تیمى که فقط زیبا بازى کند جایزه نمىدهند.
بوز به منظور ایجاد تعادل در تیم خود لاس شون، حکیم زیچ و داوى کلاسون سه بازیکن با تجربه خود را در میانه میدان به خدمت گرفت. گذشته از شون سى ساله، زیچ و کلاسون با بیست چهار سال سن با تجربه ترین بازیکنان آژاکس هستند.

منبع تصویر، Huw Evans picture agency
در خط حمله برتراند ترائوره بازیکن باشگاه چلسى که به صورت قرضى در این تیم بازى مىکند در کنار امین یونس سعى داشتند با بازى ترکیبى کاسپر دولبرگ مهاجم جوان و دانمارکى خود را صاحب موقعیت کنند، اما دفاع فشرده یونایتد تمامى فضاها را بسته بود.
مورینیو در سیستم ١-٣-٢-۴ و همیشگى خود یکبار دیگر با تغییر وظایف بازیکنان و جابجا کردن آنان نبوغ سرشار خود را نشان داد.
استفاده از مروان فلینى در نقش بازیکن شماره ١٠ یکى دیگر از تاکتیکهاى غافلگیر کننده مورینیو بود. فلینى با جنگندگى و بازى تخریبى خود وظیفه داشت مانع از بازیسازى سه هافبک خلاق آژاکس در جلو خط دفاعى اول یونایتد شود.
هنریک مخیتاریان و خوان ماتا با بازگشت به خط دفاعى و قرار گرفتن در کنار آندره هررا و پل پوگبا اولین خط دفاعى را در جلو دفاع چهار نفره تشکیل مى دادند. در این صورت فلینى با قرار گرفتن در جلو این چهار نفر و پرس به بازیکن صاحب توپ مانع از این مى شد که هافبکهاى آژاکس بتوانند با پاسهاى دقیق خود بازیکنان خط حمله را در موقعیت گل زدن قرار دهند.
فلینى بدون تردید بهتربن بازیکن میدان بود. دوندگى بى امان حضور بموقع در دفاع و ضد حملات و بازى تخریبى او یکى از دلایل اصلى پیروزى یونایتد بود.

منبع تصویر، Reuters
در گل اول یونایتد اشاره او به هم تیمى هاىش براى پرس به بازیکنان آژاکس در یک سوم دفاعى این تیم در زمان پرتاب اوت نشان مى داد که مورینیو بى دلیل او را در این پست بکار نگرفته است.
یونایتد در دقیقه ١٨ و با پرس سنگین و استفاده از حمله سریع و بازى ترکیبى ماتا- فلینى و شوت پوگبا به گل رسید.
موضوعى که در طول جریان بازى یکى از بهترین اتفاقات ممکن براى مورینیو است. مورینیو متخصص کنترل جریان بازى و در اصطلاح کشتن بازى در زمانهایى است که با یک گل از حریف پیش میافتد.
یونایتد با عقبنشینى کامل در یک سوم دفاعى به دفاع مطلق روى آورد و با استفاده از سرعت مارکوس رشفورد و حمایت ماتا، فلینى و مخیتاریان و تنها با حضور دو و یا سه بازیکن در ضد حملات به دروازه آژاکس حمله ور مى شد.
در دقیقه ۴۹ یونایتد از روى نقطه کرنر و با ضربه سر کریس اسمالینگ و با هوشیارى مختیاریان که توپ را از بالاى دستان دروازه بان آژاکس به تور چسباند، تیر خلاص را شلیک کرد.
در حالیکه جوانان آژاکس به رغم عقب افتادن همچنان به دنبال اجراى فوتبالى با کیفیت بودند، یونایتد در ضد حملات و با سد دفاعى غیر قابل نفوذ به پیروزى نزدیکتر مى شد.
سرعت انتقال منچستر یونایتد از دفاع به حمله غیر قابل تصور بود. در ضد حملات رسیدن از یک سوم دفاعى خودى به دروازه حریف که در نهایت منجر به گل زدن مى شود معمولا بین ١٢-٨ ثانیه طول مى کشد. اما در دقایقى خصوصا زمانیکه جسى لینگارد در یکى از صحنههاى بازى با دروازه بان آژاکس تک به تک شد، زمان انتقال یونایتد از دفاع به حمله کمتر از ٨ ثانیه بود که نشان دهنده استراتژى تاثیر گذار مورینیو در این بازى حساس بود.
منچستر یونایتد با این پیروزى نه تنها قهرمان لیگ اروپا شد، بلکه با کسب سهمیه لیگ قهرمانان اروپا فصل موفقى را پشت سر گذاشت.
مورینیو در اولین فصل حضورش با قهرمانى در جام حذفى انگلستان و لیگ اروپا دوره ای جدید را در تاریخ فوتبال باشگاه منچستر یونایتد رقم زده است.











