با ناکامی انتخاباتی فتح محمود عباس ناگزير برای تشکيل دولت به حماس روی می آورد

سخنگوی دولت اسرائيل گفته است که تصميم به برقراری و ادامه تماس روزمره با دولت جديد فلسطينی به صورت مورد به مورد بررسی و در باره آن تصميم گيری خواهد شد اما موضع دولت اسرائيل در زمينه خودداری از مذاکره با گروه حماس را مورد تاکيد قرار داد.

وی گفت که شرط اسرائيل برای گفتگو با کابينه ای که حماس در آن عضويت داشته باشد اين است که اين گروه توسل به خشونت را محکوم کند و هدف اعلام شده خود برای نابودی اسرائيل را کنار بگذارد.

به گفته خبرنگار بی بی سی در بيت المقدس، حماس تا کنون از پذيرش چنين شرايطی خودداری ورزيده و در نتيجه، انتظار نمی رود مذاکرات صلح بين اسرائيل و فلسطينيان در آينده نزديک از سر گرفته شود.

در اين زمينه نظر دهيد

در عين حال، مذاکرات صلح بين اسرائيل و فلسطينيان در ماه های اخير برگزار نشده است و در نتيجه، پيروزی حماس تاثير عملی فوری بر روند صلح بين دو طرف ندارد.

در تحولی ديگر، منابع ارتش اسرائيل اعلام داشته اند که در عملياتی که در خلال شب گذشته در الخليل، واقع در کرانه باختری رود اردن به اجرا گذاشته شد، 8 عضو حماس و 4 عضو جنبش فتح به ظن برنامه ريزی برای دست زدن به حملاتی عليه اسرائيل بازداشت شدند.

در شهر نابلس نيز سه فلسطينی ديگر به همين دليل توسط نيروهای اسرائيلی دستگير شدند.

تعيين دولت جديد فلسطينی

محمود عباس، رييس تشکيلات خودگردان فلسطينی گفته است مشورت های خود را برای انتصاب يک دولت جديد شروع کرده است در حاليکه جنبش فتح، به رهبری آقای عباس، در دوره گذشته اکثريت کرسی های پارلمان، کابينه فلسطينی و سمت های مهم در تشکيلات خودگردان را در دست داشت.

بر اساس نتايج رای گيری که تا کنون انتشار يافته، نامزدهای جنبش حماس، که موجوديت اسرائيل را به رسميت نشناخته و از عمليات مسلحانه عليه اسرائيل حمايت کرده است، توانسته اند 76 کرسی از مجموع 132 کرسی پارلمان را به دست آورند در حاليکه 4 نماينده مستقل نيز از اين گروه حمايت خواهند کرد اما فتح تنها 43 کرسی را کسب کرده است.

آقای عباس پايبندی فلسطينيان به پيشبرد صلح با اسرائيل را مورد تاکيد قرار داده و گفته است که دولت آينده با وظيفه دشوار عمل به تعهدات بين المللی فلسطينيان مواجه است که به منزله اشاره وی به توافقنامه اسلو، شناسايی موجوديت اسرائيل و ادامه مذاکرات در چارچوب طرح مورد حمايت آمريکا موسوم به نقشه راه صلح خاورميانه است.

پس از پيروزی در انتخابات اخير، رهبران جنبش حماس، که گفته می شود خود نيز انتظار کسب اکثريت مطلق کرسی های پارلمان را نداشتند، از گروه فتح برای تشکيل دولت وحدت ملی دعوت به عمل آورند اما فتح اين درخواست را رد کرد و صائب عريقات، نماينده شورای قانونگذاری و از مقامات ارشد جنبش فتح، گفت که اين گروه ترجيح می دهد وظيفه حزب مخالف را در پارلمان بر عهده بگيرد.

تعهد عباس رييس تشکيلات خودگردان فلسطينی پايبندی خود به پيشبرد صلح با اسرائيل را مورد تاکيد قرار داده و گفته است که دولت آينده با وظيفه دشوار عمل به تعهدات بين المللی فلسطينيان مواجه است که به منزله اشاره وی به توافقنامه اسلو، شناسايی موجوديت اسرائيل و ادامه مذاکرات در چارچوب طرح مورد حمايت آمريکا موسوم به نقشه راه صلح خاورميانه است

در رام الله، مقر دفتر رهبر تشکيلات خودگردان، اعضای فتح در اعتراض به نتايج انتخابات دست به تظاهرات زدند.

برخی از ناظران گفته اند که با توجه به نفوذ گسترده و ريشه دار فتح در بسياری از نهادهای تشکيلات خودگردان، درگيری بين طرفداران اين گروه و حماس در آينده می تواند تحولی نگران کننده باشد.

واکنش بين المللی

پيروزی انتخاباتی حماس و تشکيل کابينه آينده فلسطينی توسط اين گروه واکنش های مختلفی را در سطح بين المللی در پی داشته است.

در اسرائيل، برخی از مقامات دولتی با يادآوری اينکه حماس مسئول بمب گذاری های انتحاری متعددی در اين کشور بوده است از نتيجه انتخابات فلسطينيان ابراز نگرانی کرده اند.

اهود اولمرت، کفيل نخست وزيری اسرائيل، در سخنانی گفته است که هرگز با دولتی که اعضای حماس در آن حضور داشته باشند همکاری نخواهد کرد.

بنيامين نتانياهو، رهبر حزب راستگرای ليکود، گفته است که در دروازه بيت المقدس، يک دولت وابسته به ايران و کاملا شبيه به حکومت طالبان در افغانستان شکل می گيرد.

	اعلام نتيجه انتخابات به درگيری بين طرفداران فتح و حماس منجر شد

به گفته ناظران، در حاليکه قرار است انتخابات پارلمانی اسرائيل در ماه مارس برگزار شود، ترديدی نيست که نتيجه انتخابات فلسطين بر مبارزات انتخاباتی اين کشور تاثير خواهد گذاشت.

مقامات دولت ايالات متحده، در عين حال که کوشيده اند از انتقاد از نتيجه انتخابات خودداری ورزند، گفته اند در صورتی که حماس رسما اقدامات خشونت آميز را نفی و تعهد خود به حل صلح آميز بحران خاورميانه را اعلام کند حاضر به تماس و همکاری با آن خواهند بود.

کاندوليزا رايس، وزير خارجه ايالات متحده، گفته است که شرط جامعه بين المللی برای برقراری تماس با حماس اين است که اين گروه موجوديت اسرائيل را به رسميت بشناسد و رسما اقدامات کاربرد خشونت آميز را محکوم کند.

خانم رايس گفته است که گروه چهارگانه فعال در اجرای نقشه راه صلح - آمريکا، روسيه، اروپا و سازمان ملل - پس از مشورت با يکديگر به اين نتيجه رسيده اند که حماس نمی تواند در يک زمان واحد هم يک گروه سياسی و هم يک سازمان تروريستی باشد و بايد يکی از اين دو را برگزيند و تصريح کرد که ايالات متحده حاضر نخواهد بود به يک حزب بنيادگرای اسلامی و دولت تحت تسلط آن کمک مالی بدهد.

کشورهای اروپايی نيز گفته اند با هر دولت فلسطينی که به راه حل های مسالمت آميز پايبند باشد همکاری خواهند کرد.

در ايران، سخنگوی وزارت خارجه با استقبال از پيروزی انتخاباتی حماس، اين تحول را نشانه تعهد فلسطينيان به مبارزه عليه اسرائيل توصيف کرده است.

قدرت گرفتن حماس

حرکت مقاومت اسلامی - حماس - از جمله گروه های اسلامگرای فلسطينی است و برای نخستين بار در انتخابات شوراهای محلی فلسطينی در دسامبر سال 2004 در مبارزات انتخاباتی شرکت کرد و توانست در تعدادی از مناطق، به خصوص در باريکه غزه، به پيروزی هايی دست يابد.

اين گروه انتخابات رياست تشکيلات خودگردان را که در سال 2005 برگزار شد تحريم کرد و از شرکت در آن خودداری ورزيد.

	آيا ديدگاه و روش حماس تغيير می يابد و آيا چنين تغييری برای طرفداران آن پذيرفتنی است؟

در سال های 1976 تا 1981، حماس نفوذ خود را در گروه ها و تشکيلات حرفه ای در سرزمين های اشغالی گسترش داد و گفته شده است که اسرائيل به منظور تضعيف حمايت از جنبش فتح و ياسر عرفات، عملا از اقدامات حماس حمايت می کرد.

در سال 1980، حماس به عنوان يک سازمان سياسی و خيريه در اسرائيل ثبت شد اما با به دست گرفتن رهبری حماس توسط شيخ احمد ياسين در اواسط اين دهه، اين گروه به تدريج به تلاش عملی از جمله از طريق اقدامات مسلحانه عليه اسرائيل گرايش يافت و فعالانه از انتفاضه فلسطينيان حمايت کرد.

حماس موجوديت اسرائيل را به رسميت نمی شناسد و خواستار نابودی دولت يهود و تشکيل حکومت اسلامی فلسطين در سرزمين های اين کشور، کرانه باختری رود اردن و باريکه غزه است در حاليکه سازمان آزاديبخش فلسطين، که جنبش فتح بزرگترين گروه عضو آن است، در سال 1988 حق موجوديت اسرائيل را مورد قبول قرار داد.

در سال های اخير، حماس به خاطر فعاليت های خيريه از محبوبيت خاصی به خصوص در ميان فلسطينيان ساکن باريکه غزه برخوردار شده است.

حماس در زمينه عمليات مسلحانه در خاک اسرائيل و عليه هدف های اسرائيلی در سرزمين های فلسطينی نيز بسيار فعال بوده و بارها مسئوليت سازماندهی و حمايت از حملات انتحاری را بر عهده گرفته است.

اعضای اين گروه در مواردی هدف حملات نيروهای اسرائيلی قرار گرفته اند و در مارس سال 2004، شيخ احمد ياسين، رهبر اين جنبش، و در ماه آوريل همان سال، عبدالعزيز الرنتيسی، جانشين وی، به دست نيروهای اسرائيلی ترور شدند.

برخی از ناظران گفته اند که رهبران حماس نيز از پيروزی اين گروه غافلگير شده اند و در واقع ترجيح می دادند در مقام مخالف و منتقد دولتی به رهبری جنبش فتح فعاليت کنند و در ادامه روش های سنتی خود دست بازتری داشته باشند.

سئوالی که مطرح است اين است که در صورتی که حماس کابينه فلسطينی را تشکيل دهد، آيا ديدگاه و روش خود را تغيير خواهد داد و اگر چنين کند، واکنش طرفداران اين گروه چه خواهد بود؟