احمد زيدآبادی کارشناس مسايل خاورميانه

	انتظار می رود هيچ حزبی اکثريت مطلق آرای رای دهندگان فلسطينی را به دست نياورد

آرايش سياسی تازه تا اندازه زيادی به ميزان موفقيت احزاب گوناگون در انتخابات پارلمانی وابسته است، نکته ‌ای که دموکراسی نوپای فلسطينی را به صورت امری شورانگيز در می‌آورد.

نظرسنجی‌ های انجام گرفته در مورد ميزان آرای هر يک از احزاب و گروه های فلسطينی در انتخابات تا کنون نتيجه واحدی نداشته است، اما برايند آنها نشان می ‌دهد که جنبش فتح کمی بيش از ۴۰ در صد آراء و گروه اسلام‌ گرای حماس بيش از ۳۰ درصد آراء مردم فلسطين را در انتخابات روز چهارشنبه به خود اختصاص خواهند داد و حدود ۲۰ درصد آراء نيز نصيب ساير گروه ها خواهد شد.

اگر نتيجه نظرسنجی‌ ها دقيق از کار درآيد، فتح و حماس هيچکدام قادر به کسب اکثريت مطلق کرسی‌ های پارلمان نخواهند شد و هر کدام به تنهايی از تشکيل دولت باز خواهند ماند.

احزاب کوچک، احزاب دولت ساز

رای احتمالی گروه های مختلف فلسطينی جنبش فتح: 40 درصد گروه حماس: 30 درصد فهرست فلسطين مستقل: 5 درصد راه سوم: 3 درصد جبهه خلق برای آزادی فلسطين: 3 درصد فهرست بديل: 2 درصد

از آنجا که ائتلاف فتح و حماس در آينده نزديک ممکن به نظر نمی‌رسد، هر کدام از اين دو گروه قدرتمند برای تشکيل اکثريت پارلمانی به ائتلاف با احزاب کوچک نياز خواهند داشت.

با اين حساب، احزاب کوچک فلسطينی در پارلمان آينده نقش 'دولت ساز' را خواهند داشت و اين مساله وزن سياسی آنها را به شدت افزايش می دهد.

طبق نظرسنجی ‌ها، در ميان احزاب کوچک فلسطينی، 'فهرست فلسطين مستقل' به رهبری مصطفی برغوتی از فعالان حقوق بشر، بيش از ۵ درصد آراء فلسطينی‌ها را به دست خواهد آورد.

پس از آن گروه 'راه سوم' به رهبری سالم فايز، وزير دارايی دولت خودگردان، و 'جبهه خلق برای آزادی فلسطين' به رهبری احمد سعدات با کسب ۳ درصد آراء در جايگاه بعدی قرار خواهند گرفت. 'فهرست بديل' که ائتلافی از جبهه دموکراتيک برای آزادی فلسطين و يک حزب کوچک ديگر است، با به دست آوردن ۲ درصد آراء در صف آخر جا خواهد داشت.

در بين احزاب کوچک فوق، فقط حزب 'راه سوم'، گرايش ليبرال دارد و سالم فايز رهبر آن که در حال کناره ‌گيری از مقام وزارت دارايی دولت خودگردان است از اعتماد بانک جهانی و کشورهای کمک کننده به فلسطين برخوردار است.

اين احزاب کوچک، هيچکدام به تنهايی نمی ‌توانند در شکل ‌گيری اکثريت پارلمانی تاثيرگذار باشند، اما مجموعه آنها از چنين امکانی برخوردار هستند

در مقابل، 'فهرست فلسطين مستقل'، جبهه خلق و جبهه دموکراتيک عموما گرايش چپ دارند و موضع آنها در برابر روند صلح با اسراييل، راديکال تلقی می‌شود.

ائتلاف: فتح يا حماس؟

اين احزاب کوچک، هيچکدام به تنهايی نمی‌توانند در شکل ‌گيری اکثريت پارلمانی تاثيرگذار باشند، اما مجموعه آنها از چنين امکانی برخوردار هستند.

به جز گروه راه سوم که به نظر می‌رسد از بين فتح و حماس، اولی را برای ائتلاف برگزيند، ساير احزاب کوچک چپگرا معلوم نيست که به چه انتخابی در اين زمينه دست بزنند.

چپگرايان فلسطين از گرايش مذهبی حماس خشنود نيستند، اما پاره‌ای از سياست‌های آن را در مورد مبارزه با فساد و برخورد با اسراييل به سياست‌های فتح ترجيح می‌دهند.

چندی پيش در شورای شهر رام‌ الله، نمايندگان حماس با جبهه خلق برای آزادی فلسطين در مقابل کانديدای فتح برای تصدی شهرداری اين شهر با يکديگر ائتلاف کردند و خانم ژانت خوری از مسيحيان فلسطين را به عنوان شهردار رام ‌الله برگزيدند.

با توجه به اين سابقه، ائتلاف گروههای چپگرای فلسطينی با حماس امری غيرعادی نيست، اما چنين ائتلافی برای تشکيل دولت، فوق‌العاده دشوار و پيچيده به نظر می‌رسد.

دموکراسی فلسطينی، نگاه جهانی

فلسطينی‌ها پس از انتخابات تکثر واقعی قدرت و دردسرهای شورانگيز ائتلاف‌ ها و افتراق‌های پی در پی را در جامعه خود تجربه خواهند کرد و اين خود نشانه روشنی است از اين حقيقت که خاورميانه وارد مرحله تازه ‌ای از تاريخ خود شده

از سوی ديگر آمريکا و اتحاديه اروپا نيز به اسراييل اطمينان داده ‌اند که در صورت شرکت حماس در دولت آينده فلسطين، آن را به رسميت نخواهند شناخت و تمام کمک‌ های خود را به دولت فلسطينی قطع خواهند کرد.

با توجه به مشی عمل‌گرايانه گروههای چپ فلسطينی و حساسيت آنها نسبت به حمايت بين‌ المللی از مساله فلسطين، کاملا دور از ذهن است که آنان به بهای از دست دادن حمايت اتحاديه اروپا و آمريکا به ائتلاف با حماس مبادرت کنند.

بدين ترتيب گزينه احزاب چپ برای ائتلاف، فتح خواهد بود، اما آنها برای چنين ائتلافی شرايط سختی را بويژه در زمينه مبارزه با فساد در ساختار دولت خودگردان به فتح تحميل خواهند کرد. به نظر می‌رسد فتح مجبور است بهای ائتلاف با گروههای چپ فلسطينی را برای تشکيل دولت بپردازد، زيرا بقای دولتش به حمايت آنان بستگی خواهد داشت.

فلسطينی‌ها پس از انتخابات روز چهارشنبه تکثر واقعی قدرت و دردسرهای شورانگيز ائتلاف‌ها و افتراق‌های پی در پی را در جامعه خود تجربه خواهند کرد و اين خود نشانه روشنی از اين حقيقت است که خاورميانه وارد مرحله تازه‌ای از تاريخ خود شده است.