احمد زيدآبادی کارشناس مسائل ايران و خاورميانه

آريل شارون که در برابر کميته امور خارجی و دفاعی مجلس اسرائيل (کنست) سخن می‌گفت، تاکيد کرد: اگر حماس در انتخابات ۲۵ ژانويه فلسطينی‌ها شرکت کند، اسرائيل محدوديت‌های نظامی در سرزمين‌ها را برای شرکت رای دهندگان در پای صندوق‌های رای برنخواهد چيد و از ديدار با فلسطينی‌ها خودداری خواهد کرد.

شارون ادامه داد: سياست ما در برابر حماس تغيير نکرده و اعضای حماس که آزادانه در خيابان‌ها قدم می‌زنند، اخراج خواهند شد.

اسرائيل، کميته چهارجانبه و آمريکا

تاکيد شارون بر عدم تغيير سياست اسرائيل در برابر حماس به اين علت است که پس از ديدار اخير محمود عباس (ابومازن) رهبر دولت خودگردان فلسطين با جرج بوش رئيس جمهور آمريکا، رسانه‌های اسرائيلی از موافقت دولت بوش با شرکت حماس در انتخابات پارلمانی فلسطين و به تبع آن نرمش دولت شارون در برابر اين مساله خبر دادند.

اما مخالفت علنی شارون با شرکت حماس در انتخابات نشان می‌دهد که دولت اسرائيل به رغم ارسال نشانه‌های مبهم و دوپهلو در اين باره طی روزهای گذشته، اينک مصمم به جلوگيری از حضور حماس در انتخابات ۲۵ ژانويه شده است.

با اينهمه، صرف مخالفت شارون با شرکت حماس در انتخابات فلسطين تعيين کننده نيست، آنچه در اين ميان مهم است نظر کميته چهار جانبه بين‌المللی مرکب از سازمان ملل، روسيه، اتحاديه اروپا و آمريکا در اين مورد است و بويژه نظر آمريکا در اين بين از اهميت بسياری برخوردار است.

مقام‌های آمريکا پيش از اين در ديدار با مقام‌های فلسطينی و اسرائيلی مخالفتی با شرکت حماس در انتخابات از خود بروز نداده‌اند، اما اينکه آيا همچنان بر موضع خود پايدار خواهند ماند، جای درنگ دارد.

مواضع اخير حماس عامل مخالفت اسرائيل

احتمالا آنچه دستمايه مخالفت صريح و علنی شارون با شرکت حماس در انتخابات فلسطين قرار گرفته است، مواضع اخير حماس در باره شرايط تمديد آتش‌بس با اسرائيل و اظهارات محمود زهار يکی از رهبران اين گروه در مصاحبه با روزنامه اسرائيلی هاآرتص است.

حماس در روزهای اخير تمديد آتش بس با اسرائيل را به آزادی تمام زندانيان فلسطينی، توقف حملات ارتش اسرائيل عليه فلسطينی‌ها و نيز برگزاری انتخابات پارلمانی فلسطين در موعد مقرر مشروط کرده است و محمود زهار رهبر حماس در نوار غزه نيز در مصاحبه با روزنامه چپگرای هاآرتص ضمن دفاع از ربودن غيرنظاميان اسرائيلی به منظور مبادله آنها با زندانيان فلسطينی، آزادی نوار غزه و کرانه باختری رود اردن را فقط يک مرحله از مبارزات حماس دانسته و از شعار نابودی اسرائيل کوتاه نيامده است.

در پی اين مصاحبه، سيلوان شالوم وزير خارجه اسرائيل که از مخالفان سرسخت شرکت حماس در انتخابات فلسطين است، با استناد به سخنان زهار، حضور اين سازمان اسلامگرا در انتخابات را منتفی دانست.

شالوم حتی به طور تلويحی از سخنان شائول موفاز در واشنگتن که از عدم دخالت اسرائيل در انتخابات فلسطين خبر داده بود، انتقاد کرد و خواستار موضع يکسان اعضای دولت اسرائيل در برابر حماس شد.

آينده حماس در روند سياسی

حمايت شارون از موضع شالوم در واقع تعيين سياست دولت اسرائيل در باره شرکت حماس در انتخابات است و قاعدتا اين موضع از سوی همه اعضای دولت عبری تکرار خواهد شد.

دولت اسرائيل بر اين باور است که شرکت حماس در انتخابات فلسطين در حالی که اين گروه همچنان مسلح و خواهان نابودی اسرائيل است، تلاش برای انزوا و مهار آن را در آينده با مشکلات جدی‌تری روبرو خواهد کرد.

اين در حالی است که دولت ابومازن بهترين راه مهار حماس را حضور آن در روند سياسی مناقشه فلسطين می‌داند و با نظر اسرائيل مخالف است.

اما اگر اسرائيل بر موضع کنونی خود در مورد شرکت حماس در انتخابات آينده پافشاری کند و آمريکا نيز به همين سمت گرايش پيدا کند، دولت خودگردان از برگزاری انتخابات در موعد مقرر باز خواهد ماند. در اين صورت، سرزمين‌های فلسطين يا بار ديگر صحنه درگيری خونين ارتش اسرائيل با مبارزان حماس خواهد شد و يا اينکه حماس تحت فشارهای فزاينده سياسی از شعار نابودی اسرائيل دست خواهد کشيد و برای شرکت در انتخابات با خلع سلاح نيروهای خود موافقت خواهد کرد.