سقوط دولت آقايف غارت گسترده در سطح بيشکک را به دنبال داشت

روز جمعه، 25 مارس، رهبران مخالف از آقای آقايف، که محل اختفای وی معلوم نيست، دعوت کردند با آنان تماس بگيرد و قدرت را به دولت جديد منتقل کند و فليکس قولف، از اعضای شورای وحدت مردمی، که به طور موقت قدرت را در دست دارد، با ظاهر شدن در تلويزيون قرقيزستان از ماموران پليس خواست به محل خدمت خود بازگردند.

روز پنجشنبه، 24 مارس، تظاهرکنندگان مخالف عسگر آقايف دفتر رياست جمهوری و ساختمان های ادارات و مراکز اصلی دولتی را در بيشکک، پايتخت، اشغال کردند و در پی آن، سقوط دولت آقای آقايف اعلام شد.

از سرنوشت آقای آقايف خبر موثقی در دست نيست اما گفته می شود وی همراه خانواده اش از کشور گريخته است و احتمالا در جمهوری قزاقستان، در همسايگی قرقيزستان، به سر می برد.

پس از اعلام سقوط دولت سابق، گروهی از رهبران مخالف وی با تشکيل "شورای وحدت مردمی" زمام امور را در دست گرفتند.

گزارش شده است که در خلال ساعات شب، گروه هايی از غارتگران به فروشگاه های بيشکک حمله کردند تعدادی از آنها و يک بازار بزرگ شهر را که محل کسب صدها تن از اهالی است به آتش کشيدند.

يکی از اعضای شورای حکومتی جديد گفته است که غارتگران و اخلالگران در خيابان ها حضور دارند و نيروهای امنيتی از روحيه لازم برای مقابله با آنان برخوردار نيستند.

استيو روزنبرگ، خبرنگار بی بی سی که در ساعات بامداد روز جمعه، 25 مارس، از خيابان های بيشکک ديدن کرده است، می گويد اوضاع شهر عادی است، اما شيشه های شکسته و ساختمان های سوخته تعدادی از فروشگاه ها از غارت آنها در خلال ساعات شب حکايت دارد.

به گفته وی، برخی از ساکنان پايتخت نسبت به بازگشت سريع نظم به شهر ترديد دارند و اثری از ماموران پليس در خيابان ها ديده نمی شود.

مشروعيت حکومت

گفته می شود در جريان نا آرامی های شبانه، دست کم سه نفر کشته شده اند، اما اين خبر توسط منابع رسمی تاييد نشده است.

تظاهرات مخالفان عسگر آقايف در اعتراض به نتايج دور دوم انتخابات پارلمانی در 13 مارس در جنوب اين کشور آغاز شد و تظاهرکنندگان در دو شهر اوش و جلال آباد ساختمان های دولتی و فرودگاه را به تصرف خود در آوردند.

تظاهرکنندگان خواستار استعفای آقای آقايف بودند که دوره رياست جمهوری وی در پاييز سال جاری به پايان می رسد و گفته بود قصد ندارد مجددا نامزد تصدی اين مقام شود.

قولف از ماموران پليس دعوت کرده است به خدمت بازگردند

در جريان اين تظاهرات، نيروهای امنيتی از دست زدن به خشونت خودداری ورزيدند اما طرفداران دولت معتقد بودند که اهالی شمال اين کشور، از جمله ساکنان بيشکک، از آقای آقايف حمايت می کنند.

روز چهارشنبه، اجتماع اعتراض آميز کوچکی در بيشکک برگزار و به دست ماموران انتظامی متوقف شد، اما روز پنجشنبه، جمعيت بزرگتری دست به راهپيمايی زد و با وجود تلاش طرفداران دولت برای مقابله با آن، توانست به محوطه اصلی ساختمان های حکومتی وارد شود و آن را تصرف کند.

در پی تصرف اين محوطه و فقدان واکنش رسمی از سوی عسگر آقايف، دادگاه عالی قرقيزستان نتايج انتخابات اخير را بی اعتبار و پارلمان کنونی را تنها منبع قانونگذاری اعلام داشت.

سپس اعضای پارلمان ایشنبای قادربکف را به عنوان رييس جمهوری موقت و دو تن ديگر از رهبران مخالفان را به سمت های نخست وزيری و وزارت امنيت ملی انتخاب کردند.

با اينهمه، قورمانبيک باقی یف، رهبر نهضت خلق قرقيزستان و از مخالفان عسگر آقايف، در روز جمعه اعلام داشت که پارلمان، وی را به سمت های رياست جمهوری و نخست وزير موقت منصوب کرده است.

رهبران جديد وعده داده اند که به سرعت نظم و امنيت را در سرتاسر کشور برقرار خواهند کرد.

نگرانی خارجی

سير سريع تحولات منجر به سقوط دولت قرقيزستان باعث ابراز نگرانی توسط برخی از ناظران در باره روند حوادث در اين کشور شده است.

آنان در مورد امکان اختلاف نظر در ميان گروه ها و شخصيت های مخالف و بروز هرج و مرج هشدار داده اند.

به خصوص اينکه با وجود اعلام تشکيل نهادی برای اداره امور کشور، برخی از شخصيت های قرقيز گفته اند که مشخص نيست که آيا اين تشکيلات از مشروعيت قانونی برای حکومت برخوردار باشد.

در ايالات متحده، کاندوليزا رايس، وزير خارجه، گفته است که هنوز نمی توان به درستی تشخيص داد که تحولات قرقيزستان به کدام سمت حرکت می کند.

وزير خارجه آمريکا گفته است که هنوز نمی توان در مورد سير تحولات در قرقيزستان ابراز نظر نهايی کرد و وزير دفاع روسيه با لحنی گزنده از رهبران مخالف خواسته است به گفتگوی سياسی بپردازند و به هرج و مرج خاتمه دهند

وی در عين حال گفت که "ما می دانيم که روند مطلوب تحولات چه بايد باشد."

ايالات متحده و روسيه دارای پايگاه های نظامی در قرقيزستان هستند و روسيه به خصوص اين کشور را، که عضو جامعه کشورهای مستقل مشترک المنافع است، بخشی از حوزه نفوذ خود می داند.

سرگئی ايوانف، وزير دفاع روسيه، در مورد توانايی رهبران جديد برای بازگرداندن آرامش به کشور ابراز نگرانی کرده است.

وی گفته است "به نظر من، اين به اصطلاح مخالفان که برای مدتی طولانی هيچ چيزی را اداره نکرده اند، بايد عقل کافی داشته باشند که قدرت لازم را به کار گيرند و باعث استقرار آرامش و بازگرداندن وضعيت به شرايط گفتگوی سياسی به جای فرياد کشی، شکستن شيشه ها و آزاد کردن مجرمان از زندان شوند."

برخی از ناظران منطقه ای حوادث قرقيزستان را بخشی از فرآيند سقوط زمامداران اقتدارگرا در جمهوری های اتحاد شوروی سابق و حتی روند مورد نظر ايالات متحده در استقرار نظام های دموکراتيک در منطقه دانسته اند.

تغييراتی که در حدود يک سال اخير در گرجستان، اوکراين و اينک قرقيزستان روی داده می تواند باعث نگرانی رهبران ساير کشورهای منطقه شود که برخی از آنان به سرکوب آزادی و فساد متهم بوده اند.