آمريکا خواستار خروج کامل و فوری نيروهای سوريه از لبنان است

رهبران سوريه و لبنان که در دمشق، پايتخت سوريه ديدار کردند، توافق خود را بر سر انتقال قوای سوريه به دره بقاع در شرق لبنان اعلام داشتند اما گفتند که تا ماه آينده در مورد جزييات عقب نشينی کامل از آن کشور در راستای قطعنامه های سازمان ملل تصميم گيری نخواهد شد.

آمريکا عقب نشينی به دره بقاع را يک قدم ناقص توصيف کرده و گروه های ناراضی در لبنان نيز آن را کافی نداستند.

همزمان در بيروت، پايتخت لبنان، هزاران نفر از تظاهرکنندگان بار ديگر به مناسبت گذشت سه هفته از قتل رفيق حريری، نخست وزير سابق آن کشور، ميدان مرکزی شهر را پر کرده اند. تظاهرکنندگان، سوريه را عامل قتل آقای حريری می دانند.

از سوی ديگردولت ايالات متحده در روز دوشنبه از سوريه خواست برای خروج نيروهايش از لبنان به اقدامات عملی دست بزند.

اسکات مک کللان، سخنگوی کاخ سفيد خواستار "خروج کامل و بی درنگ همه نيروهای نظامی و امنيتی از لبنان" شد.

اسکات مک کللان چند ساعت پس از ديدار روسای جمهور لبنان و سوريه در دمشق و تصميم گيری درباره عقب نشينی نيروهای سوريه به دره بقاع اظهار نظر می کرد.

اين تصميم پس از هفته ها فشار بين المللی و تظاهرات مخالفان در لبنان انجام شد، اما سخنگوی جورج بوش آن را اقدامی ناتمام توصيف کرد و کافی ندانست.

وی گفت واشنگتن می خواهد شاهد اقدامات عملی باشد نه آنکه صرفا حرف و وعده بشنود. او بار ديگر بر خواسته آمريکا برای خروج کامل و فوری نيروهای سوريه تا پيش از ماه مه، زمان برگزاری انتخابات لبنان تاکيد کرد.

آقای مک کللان گفت: "قطعنامه 1559 شورای امنيت سازمان ملل بسيار روشن است: همه نيروهای خارجی بايد بلافاصله از لبنان خارج شوند."

پيشتر گرهارد شرودر، صدراعظم آلمان و ژاک شيراک، رئيس جمهور فرانسه در اعلاميه مشترکی خواستار عقب نشينی کامل ارتش سوريه شده بودند. در اين اعلاميه که پس از ديدار اين دو رهبر اروپايی در آلمان صادر شد، آمده است که خروج نيروهای سوريه برای برگزاری انتخاباتی آزاد و شفاف در لبنان ضرورت دارد.

مذاکرات دمشق، تظاهرات بيروت

موضع رسمی سوريه همواره اين بوده که قوای خود را به خواست دولت لبنان در آن کشور مستقر کرده است و مذاکرات دمشق عملا اقدامی برای جلوگيری از خدشه دار شدن اعتبار بشار اسد، رييس جمهوری سوريه، تلقی شده است به نحوی که به نظر نرسد وی تحت فشار خارجی تصميمی مغاير سياست قبلی خود اتخاذ کرده است.

نيروهای ارتش سوريه از سال 1976 در لبنان مستقر هستند

در بيانيه ای که پس از خاتمه مذاکرات رهبران دو کشور در روز دوشنبه، 7 مارس، در دمشق انتشار يافت آمده است که انتقال نفرات ارتش سوريه از نقاط مختلف لبنان به دره بقاع تا آخر ماه مارس تکميل می شود.

اين بيانيه می گويد که تصميم گيری در مورد خروج نهايی واحدهای نظامی سوريه از خاک لبنان در مذاکرات بعدی مقامات دو کشور مورد بحث قرار خواهد گرفت.

قبلا نيز گفته می شد که خروج حدود 14 هزار نظامی سوريه و تخليه خاک لبنان در دو مرحله صورت خواهد گرفت که تا حدودی ناشی از الزامات تدارکاتی و همچنين ناشی از ملاحظات سياسی بوده است.

وزير دفاع لبنان گفته بود که در مرحله اول، قوای سوريه از نقاط مختلف خاک لبنان به دره بقاع در شرق انتقال می يابند و در مرحله دوم، خروج کامل از لبنان با انتقال به مرز دو کشور آغاز می شود.

به گفته خبرنگار بی بی سی در بيروت، گفته می شود که در مرحله اول حدود پنج هزار سرباز نيز به نزديکی مرز سوريه انتقال می يابند و خروج کامل در مرحله دوم صورت می گيرد.

مخالفان سوريه در لبنان قول داده بودند که همزمان با مذاکرات روسای جمهوری دو کشور در دمشق، تظاهرات گسترده تری را برگزار می کنند تا سوريه تحت فشار بيشتری قرار گيرد.

مخالفان حضور نظامی سوريه، که با سياست اميل لحود و دولت قبلی در اين زمينه مخالف بوده و باعث سقوط کابينه طرفدار سوريه شده اند، ارتش سوريه را به بی ثبات کردن لبنان و سلب آزادی مردم اين کشور متهم کرده اند.

آنان گفته اند که حضور نظامی سوريه در لبنان به منزله آن بوده است که دولت اين کشور عملا از حق حاکميت بر اين کشور برخوردار نبوده است.

فشار بر سوريه

مخالفان سوريه همچنين ماموران اطلاعاتی سوريه در لبنان را به ترور شخصيت های سياسی اين کشور در خلال سال های گذشته نيز متهم می کنند.

اقدام سوريه در خارج کردن نظاميان خود از لبنان، که از سال 1976 تاکنون در آن کشور حضور داشته اند، در واکنش نسبت به تحولات اخير در لبنان صورت می گيرد.

رهبران لبنانی از جمله اميل لحود برای بقای خود به حمايت سوريه متکی بوده اند

شورای امنيت سازمان ملل متحد در ماه سپتامبر سال گذشته قطعنامه پيشنهادی آمريکا و فرانسه برای خروج نيروهای سوری از لبنان را تصويب کرد، اما دولت سوريه خاتمه حضور نظامی خود را به خواست دولت لبنان موکول کرد. اين در حالی است که رييس جمهوری و نخست وزير، مانند ساير شخصيت های سياسی لبنان، برای بقای خود به حمايت سوريه متکی بوده اند.

حدود سه هفته پيش، رفيق حريری، نخست وزير سابق لبنان و از مخالفان حضور نظامی سوريه، در انفجار عظيمی در بيروت ترور شد و طرفداران وی ماموران اطلاعاتی سوريه را به قتل وی متهم کردند.

قتل آقای حريری يک رشته تظاهرات ضد سوری در لبنان و سقوط دولت آن کشور را در پی داشت که با افزايش فشار بين المللی بر دولت سوريه برای خروج از لبنان همراه بود.

اين تحول باعث طرح مساله حضور سوريه در لبنان در مباحثات بين المللی شد و به تدريج، کشورهای مختلف، از جمله روسيه که متحد سنتی سوريه تلقی می شود، از اين کشور خواستند در سياست خود در لبنان تجديد نظر کند.

رهبر گروه حزب الله، که از حمايت سوريه برخوردار بوده، در واکنش نسبت به تصميم سوريه به خروج از لبنان، گفته است که اين اقدام باعث نمی شود حزب الله اسلحه خود را زمين بگذارد و از دفاع از لبنان عليه اسرائيل صرفنظر کند.

وی از مردم لبنان خواست با برگزاری يک گردهمايی گسترده در روز سه شنبه، 8 مارس، قطعنامه سازمان ملل و فشار بر سوريه را محکوم و از وفاداری دولت آن کشور به لبنان قدردانی کنند.