شاهزاده رضا پهلوی در اطلاعیه جدید خود گفته معترضان علاوه بر «حفظ و تسخیر» خیابانهای مرکزی، باید «نهادهای مسئول تبلیغات دروغین رژیم و قطع ارتباطات» را اهدافی مشروع بدانند. آقای پهلوی همچنین خواسته پرچمهای ملی بر سفارتخانههای ایران در جهان بالا برود. همزمان مقامهای ارشد سیاسی و انتظامی ایران با تندتر کردن لحن خود ضمن «تروریستی و دسیسه خارجی» خواندن اعتراضات نسبت به سرکوب شدیدتر و آمادگی برای رویارویی نظامی با هرگونه عملیات نظامی احتمالی از سوی آمریکا هشدار دادهاند. اینها همه در حالی روی داد که روز یکشنبه نگرانی نسبت به «آمار هولناک» اجساد و مجروحان اعتراضات بالا گرفت.
با فرا رسیدن صبح دوشنبه در ایران، پوشش زنده ما از آخرین تحولات روز مرتبط با اعتراضات سراسری در این کشور در روز یکشنبه به پایان میرسد.
به زودی با دریافت اخبار جدید از آخرینهای وضعیت در ایران - که برای پنجمین روز در خاموشی اینترنت و ارتباطات - به سر میبرد، با شما خواهیم بود.
برای مرور جزییات تحولات روز یکشنبه - به ویژه افزایش نگرانیها از «کشتار» و امار هولناک اجساد معترضان، به پایین همین صفحه بروید و آن را ورق بزنید.
انتشار تصاویر و آمار نگرانکننده از کشتار وسیع متعرضان در ایران بازتاب گستردهای در رسانه های آمریکایی داشته است.
روزنامه واشنگتنپست در گزارش روز یکشنبه خود از اعتراضات ایران نوشت:
«گزارشهایی از داخل ایران حاکی از تشدید قابلتوجه استفاده از نیروی مرگبار توسط نیروهای امنیتی در جریان ناآرامیهای اخیر است. بر اساس گزارشهای معتبر، از زمان قطع دسترسی به اینترنت توسط دولت، صدها معترض جان خود را از دست دادهاند.»
این روزنامه همچنین به سخنان عصر یکشنبه دونالد ترامپ اشاره کرده که طی آن رئیسجمهور آمریکا گفت ارتش آمریکا در حال بررسی گزینههای نظامی علیه حکومت ایران است.
منبع تصویر، X / Washington Post
تام توگنهات، نماینده محافظهکار پارلمان بریتانیا. در واکنش به تهدید غلامحسین محسنی اژهای، رئیس قوه قضاییه ایران در شبکه ایکس نوشت: «مکن داوری خلق، ای خردمند... که فردا داور دیگر نشیند.»
واکنش این نماینده پارلمان بریتانیا که روز یکشنبه به زبان فارسی در شبکه ایکس منتشر کرد، در پاسخ به پستی از رئیس قوه قضاییه ایران است که در اظهاراتی تهدیدآمیز گفته بود: «با فراخواندهندگان و تحریککنندگان افراد به اغتشاشات و کسانی که با حرفهای دو پهلو افراد را تحریک کردند، برخورد غیرقابل اغماض خواهد شد.»
تهدید مقامات ارشد ایران علیه معترضان در روزهای اخیر در حالی شدت گرفته که قطعی کامل اینترنت در ایران نگرانیها از کشتار گسترده تظاهراتکنندگان در نقاط مختلف این کشور را به شدت افزایش داده است.
منبع تصویر، X / TomTugendhat
منبع تصویر، MOHAMMADALI NAJIB/Middle East Images/AFP via Getty Images
کیهان کلهر، موسیقیدان و نوازنده برجسته کمانچه ایران، از همه اهالی موسیقی در جهان دعوت کرده تا صدای مردم باشند.
آقای کلهر در شبکه اجتماعی اینستاگرام نوشته است: «نزدیک به چهار دهه است که کمانچهام بر تابوت عزیزترین کسانم گریسته است. امروز از همه موسیقیدانان میخواهم که به من بپیوندند و صدای مردم ایران باشند.»
او نوشته است: «مردمی که عمری تحقیر و تبعیض را از رژیمی تحمل کردهاند که هرگز انتخابش نکردهاند و هنوز هم آن را نمیپذیرند.»
استاد برجسته کمانچه گفته است: «جوانان بیدفاع ایرانی اکنون با خشونتی بیامان روبهرو هستند. این قساوت از سوی رژیم شهرهای سراسر کشور را درنوردیده است. تا امروز، ۲ هزار نفر جان خود را از دست دادهاند.»
خیرت ویلدرس، رهبر حزب راستگرای آزادی (پیویوی)، از دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، خواست که به جای تمرکز بر روی موضوع گرینلند، ایران را در اولویت قرار دهد.
آقای ویلدرس در حسابش در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «خدا خیلی وقته در ایران مرده، متاسفانه خامنهای هنوز زنده است. نیروهای او، جوانان شجاع ایرانی را که برای آزادی میجنگند به طرز وحشتناکی قتلعام میکنند.»
او در ادامه نوشته که «این غیرقابل قبول است. آقای ترامپ ایران را به گرینلند ترجیح بدهید.»
گروهی از ایرانیان مقیم لندن امروز، ۲۱ دیماه (۱۱ ژانویه)، مقابل دفتر نخستوزیر بریتانیا تجمع اعتراضی برگزار کردند. شرکتکنندگان در این تجمع خواستار حمایت دولت بریتانیا و جامعه جهانی از معترضان در ایران بودند.
در این گردهمایی، پرچمهای شیر و خورشید، تصاویری از شاهزاده رضا پهلوی و همچنین پرچم اسرائیل در دست معترضان دیده میشد. حاضران شعارهایی از جمله «جاوید شاه» و «این آخرین نبرده، پهلوی برمیگرده» سر میدادند.
در این تجمع، سوگند، خواننده ایرانی، در میان شرکتکنندگان حضور داشت و برای حاضران سخنرانی کرد. او با بیان جمله «صبح میشه این شب»، از شرکتکنندگان دعوت کرد شعار «کینگ رضا پهلوی» سر دهند.
منبع تصویر، Reuters
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در گفتوگو با خبرنگاران در هواپیمای ریاست جمهوری گفت که «ایران برای مذاکره تماس گرفته است.»
آقای ترامپ بدون اشاره به جزییات، در پاسخ به خبرنگاری گفت: «بله، بله. دیروز تماس گرفتند.»
او گفت: «رهبران ایران میخواهند مذاکره کنند. فکر میکنم از اینکه توسط ایالات متحده ضربه خوردهاند، خسته شدهاند.»
رئیسجمهور آمریکا در ادامه گفت: «ممکن است با آنها ملاقات کنیم، منظورم این است که این جلسه در حال برنامهریزی است، اما ممکن است مجبور شویم به دلیل اتفاقاتی که افتاده است، اقداماتی انجام دهیم.»
آقای ترامپ همچنین به خبرنگاری که با توجه به گزارشها از کشتن گسترده معترضان و این که آیا ایران «خط قرمز» مورد اشاره او را رد کرده یا خیر گفت: «به نظر میآید که چنین کرده باشند (عبور از خط قرمز)... این طور که معلوم است مردم را کشتهاند، مردمی که قرار نبود کشته شوند. این خشونت است. نمیدانم اگر بشه اسم شان را رهبر گذاشت اما به نظر اینها فقط با خشونت حکمرانی میکنند. ما در حال بررسی گزینهها هستیم... ارتش در حال بررسی است. گزینههای بسیار محکمی را در دست بررسی داریم تا درباره آنها تصمیم بگیریم.»
ویدیوهایی در کانال تلگرامی وحید آنلاین منتشر شده است که تعداد پرشماری جسد در پزشکی قانونی کهریزک را نشان میدهند که خانوادههای سوگوار در حال عزاداری یا شناسایی اجساد هستند.
در یک ویدیو، عکس جسد و نام کشتهشدگان بر نمایشگری دیده میشود که ظاهرا کامپیوتر پزشکی قانونی کهریزک است. بر اساس آنچه بر این صفحه دیده میشود تعداد اجساد شاید تا ۲۵۰ نفر باشد. در این ویدیوها جسدهای زیادی در کاور سیاه در محوطه پزشکی قانونی کهریزک دیده میشوند که فقط بعضی از آنها شناسایی شدهاند. در یک ویدیو داخل یک سوله دیده میشود که در آن چندین جسد قرار دارد. در ویدیوی دیگری کامیونی نشان داده میشود و افرادی که در حال تخلیه اجساد از آن هستند.
خبرنگار صداوسیما امروز در گزارشی از پزشکی قانونی کهریزک در حالیکه اجساد را در محوطه نشان میداد کشته شدن این افراد را به «آدمهایی» نسبت داد که «میخواهند افرادی را که به این تجمعات کاری ندارند درگیر کنند.»
منبع تصویر، Reuters
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در تازهترین واکنش خود به اعتراضات ایران عصر یکشنبه به خبرنگاری که با توجه به گزارشها از کشتن گسترده معترضان و این که آیا ایران «خط قرمز» مورد اشاره او را رد کرده یا خیر گفت: «به نظر میآید که چنین کرده باشند (عبور از خط قرمز)... این طور که معلوم است مردم را کشتهاند، مردمی که قرار نبود کشته شوند. این خشونت است. نمیدانم اگر بشه اسم شان را رهبر گذاشت اما به نظر اینها فقط با خشونت حکمرانی میکنند. ما در حال بررسی گزینهها هستیم... ارتش در حال بررسی است. گزینههای بسیار محکمی را در دست بررسی داریم تا درباره آنها تصمیم بگیریم.»
آقای ترامپ طی دو هفته گذشته بارها درباره واکنش و «ضربه محکم» ایالات متحده به حکومت ایران در صورت سرکوب و کشتن مغترضان هشدار داده بود.
در جنوب کالیفرنیا و در حالی که روز یکشنبه ایرانیان مقیم لسآنجلس در حمایت از اعتراضات داخل ایران جمع شده بودند، خودرویی که به نظر میرسد از وانتهای کوچک اجارهای شرکت یو-هال است با سرعت از میان تجمعکنندگان عبور کرده است.
در ویدیوهایی که از این رویداد در شبکههای اجتماعی منتشر شده، روی این وانت کابیندار ویژه اسبابکشی نوشته شده «نه شاه، نه رژیم، آمریکا ماجرای ۱۹۵۳ (کودتای ۲۸ مرداد) را تکرار نکن، نه ملاها».
در شبکههای اجتماعی از «مصدوم شدن چند نفر» در جریان این سانحه گزارش شده است اما هنوز گزارش رسمی در این باره منتشر نشده است.
بنابر این گزارشها پلیس این خودرو را متوقف و راننده آن را بازداشت کرده است.
منبع تصویر، Shangoolans / ٓٓX
منبع تصویر، VahidOnline
جعفر پناهی دقایقی پیش از ورود به مراسم گلدن گلوب در لس آنجلس، در واکنش به کشتار معترضان در ایران به بیبیسی فارسی گفت: «رژیم جمهوری اسلامی تا آخرین لحظه بنای ادامه نابودی ایران را دارد.»
فیلم آقای پناهی در چهار بخش نامزد گلدن گلوب است.
او شب پیش هم جایزه «بهترین کارگردانی» انجمن منتقدان فیلم نیویورک را به معترضان ایران تقدیم کرد.
انجمن منتقدان فیلم نیویورک که نود و یکمین دوره جوایز آن برگزار شد این جایزه را برای فیلم «یک تصادف ساده» به جعفر پناهی داد.
آقای پناهی هنگام دریافت جایزه خود گفت: «میخواهم این جایزه را با کمال عشق و علاقه تقدیم کنم به مردم کشورم که الان در خیابانها در حال تظاهرات هستند.»
آقای پناهی گفته به زودی به ایران باز می گردد.
یونیسف، صندوق جهانی کودکان سازمان ملل متحد، اعلام کرد گزارشها درباره کشته و زخمی شدن کودکان و نوجوانان در جریان ناآرامیهای سراسری جاری در ایران «عمیقاً نگرانکننده» است.
در بیانیه این نهاد سازمان ملل آمده است: «یونیسف خواستار حفاظت از همه کودکان در برابر هرگونه خشونت و آسیب است. کودکان باید از هر اقدامی که جان، آزادی یا سلامت روانی و جسمی آنان را به خطر میاندازد، مصون بمانند.»
یونیسف تاکید کرده است که مقامهای ایرانی، افراد درگیر در اعتراضات، جوامع محلی و خانوادهها باید تمامی اقدامات لازم را برای محافظت از کودکان انجام دهند.
در این بیانیه آمده است: «نیروهای امنیتی باید از بهکارگیری زور غیرضروری یا نامتناسب خودداری کنند و کودکان نباید در شرایطی قرار گیرند که جانشان به خطر بیفتد یا آزادیشان سلب شود.»
این نهاد افزود: «مطابق با کنوانسیون حقوق کودک، حق حیات هر کودک باید مورد احترام قرار گیرد و تضمین شود.»
یونیسف همچون دیگر نهادهای بینالمللی افراد زیر ۱۸ سال را کودک تعریف میکند.
منبع تصویر، UNICEF / Instgram
منبع تصویر، PahlaviReza / X
شاهزاده رضا پهلوی، در جدیدترین اطلاعیه خود که عصر یکشنبه منتشر شد، گفته است از نظر او حکومت در ایران «با کمبود جدی نیروی سرکوب روبرو است و افزایش تیراندازی به سوی مردم، نه از سرِ اقتدار، بلکه ناشی از کمبود مزدور، و ترس از فروپاشی و سقوط سریعتر است.»
آقای پهلوی گفته است به اعتقاد او معترضان در مرحله بعدی باید علاوه بر «حفظ خیابانهای مرکزی» تمامی «نهادها و دستگاهایی که مسئول تبلیغات دروغین رژیم و قطع ارتباطات هستند اهدافی مشروع» به حساب آورند.
او همچنین به کارمندان دولتی و نیروهای امنیتی و نظامی هشدار داده است که: «فرصت دارند به مردم بپیوندند و یاور ملت باشند، یا اینکه همدستی با قاتلان ملت را انتخاب کنند و ننگ و نفرین ابدی ملت را برای خود بخرند.»
آقای پهلوی در ویدیویی که عصر یکشنبه در شبکه ایکس منتشر کرد گفته او و معترضانی که نام پهلوی را طی اعتراضات داخل ایران فریاد میزنند قصد «عقبنشینی» ندارند و تاکید کرده که معترضان در ایران «تنها نیستند» و «کمکهای جهانی نیز بهزودی میرسد.» اگر چه جزییاتی از چگونگی این نوع کمک کشور یا کشورهای مرتبط با آن نداد.
«ما تنها نیستیم. کمکهای جهانی نیز بهزودی میرسد. منتظر پیامهای بعدی من باشید. ما بهزودی ایران عزیز را از جمهوری اسلامی پس خواهیم گرفت و در همه جای ایران، جشن آزادی و پیروزی را برپا خواهیم کرد.»
ولیعهد سابق ایران همچنین در این اطلاعیه به اعتراضات ایرانیان خارج از این کشور هم اشاره کرده و گفته است: «تمامی سفارتخانهها و کنسولگریهای ایران، متعلق به ملت ایران است، و زمان آن رسیده که به جای پرچم ننگین جمهوری اسلامی، با پرچم ملی ایران مزین شود».
در ویدیویی که از اعتراضات ۱۸ و ۱۹ دی در کرج برای بیبیسی فرستاده شده است، لحظات سوختن ورودی ساختمان کلانتری ۴۳ کیانمهر کرج و خودروی پلیس دیده میشود.
معترضان در مقابل ساختمان کلانتری از نیروهای امنیتی میخواهند که «تسلیم شوند».
فردی که ویدیو را ضبط میکند میگوید: «کلانتری در دست مردم است. فرمان بده شاهزاده.»
به دلیل قطعی اینترنت در ایران در چند روز گذشته و درز تعداد کمی از ویدیوها با روشهای نوآورانه معترضان، تعیین تاریخ دقیق ویدیو مقدور نیست.
به گفته فرستنده یکی از این ویدیوها، امروز ۲۱ دی قرار بود تجمعی در استانبول ترکیه در حمایت از اعتراضات سراسری ایران، جلوی سفارت این کشور برگزار شود اما به گفته این مخاطب، پلیس ترکیه برای برگزاری تجمع و شعار دادن مجوز نداد و افرادی را که برای تجمع آمده بودند، متفرق کرد.
منبع تصویر، EPA/Shutterstock
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، میگوید از خبرها و گزارشهای مربوط به میزان خشونت به کار رفته علیه معترضان در ایران «شوکه» شده است.
آقای گوترش روز یکشنبه در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «از گزارشهای مربوط به میزان خشونت و استفاده بیش از حد از زور توسط مقامات ایرانی علیه معترضان که منجر به کشته و زخمی شدن آنها در روزهای اخیر شده، شوکه شدهام.»
دبیرکل سازمان ملل تاکید کرده که «حق آزادی بیان، تشکل و تجمع مسالمتآمیز باید کاملا محترم شمرده شده و محافظت شود.»
او نوشته که «من از مقامات ایرانی میخواهم که حداکثر خویشتنداری را به خرج داده و از استفاده غیرضروری یا نامتناسب از زور خودداری کنند.»
دبیرکل سازمان ملل با اشاره به قطعی ارتباطات و اینترنت در ایران هم گفته که «خواستار اقداماتی از جمله بازگرداندن ارتباطات هستم که دسترسی به اطلاعات در کشور را امکانپذیر کند.»
کانال تلگرامی و صفحه ایکس وحید آنلاین ویدیوهایی از بهشت زهرا در تهران منتشر کرده است که مربوط به روز یکشنبه ۲۱ دیماه است.
در این ویدیوها، مردم در حال حمل اجساد قربانیان اعتراضات سراسری دیده میشوند و با کلکشیدن، دست زدن و سر دادن شعارهایی از جمله «میکشم، میکشم، آنکه برادرم کشت»، «مرگ بر خامنهای» و «باغیرت، باغیرت»، اجساد را تشییع میکنند.
در حالی که حدود دو هفته از آغاز اعتراضات سراسری در ایران میگذرد، مقامهای حکومتی با لحنی تندتر از گذشته معترضان را تهدید کردهاند و میگویند «سطح برخورد ارتقا یافته است».
همزمان، اینترنت تقریبا کامل قطع شده و اختلال گسترده در ارتباطات و شبکههای مخابراتی وارد چهارمین روز خود شده و این به نگرانی فزاینده درباره تشدید سرکوبها دامنزده است.
روایتهایی که مخاطبان بیبیسی فارسی برای ما ارسال کردهاند، همگی از سرکوب شدید، آمار بالای کشتهشدگان، تحویل ندادن اجساد به خانوادهها و حاکم بودن فضایی بهشدت امنیتی حکایت دارد.
دولت ایران برای کشتهشدگان آنچه «نبرد مقاومت ملی ایرانیان در مقابل رژیم صهیونیستی و آمریکا» خوانده سه روز عزای عمومی اعلام کرده است.
آمار دقیقی از تعداد این نیروهای انتظامی و امنیتی که به نظر میرسد در جریان سرکوبهای اعتراضات کشته شدهاند در دست نیست. با این حال، در دو هفته گذشته تصاویر متعددی از شلیک ماموران به سوی معترضان و همچنین آتشزدن خودروها و پایگاههای پلیس در شهرهای مختلف ایران مخابره شده است.
اعلام سه روز عزای عمومی برای کشتهشدگانی که دولت ایران آنها را «شهدای مقاومت ملی» خوانده، در حالی صورت میگیرد که با وجود قطع کامل اینترنت و مخابرات طی سه روز گذشته، اخبار محدودی که شهروندان این کشور در اختیار رسانهها قرار دادهاند از نگرانی عمیق نسبت به «آمار هولناک» کشتهشدگان در جریان اعتراضات سراسری به ویژه در روزهای پنجشنبه و جمعه حکایت دارد.
در پیامهای کوتاهی که طی ۲۴ ساعت گذشته از نقاط مختلف ایران ارسال شده است، شهروندان از ابعاد «بیسابقه و آمار غیرقابل مقایسه» کشتهشدگان و مجروحان اعتراضات جاری نسبت به اعتراضاتی چون ۱۴۰۱ و آبان ۹۸ سخن گفتهاند و شدت و نحوه سرکوب اعتراضات را «هولناک» خواندهاند.
حکومت ایران اجازه ورود خبرنگاران مستقل و ناظران نهادهای بینالمللی به این کشور را نمیدهد.
گروهی از معترضان که امروز، یکشنبه ۲۱ دیماه /۱۱ ژانویه، مقابل سفارت ایران در لندن تجمع کرده بودند، پرچم جمهوری اسلامی را از سر در ساختمان سفارت پایین کشیدند.
در تصاویری که از این رویداد به دست بیبیسی رسیده است، یکی از معترضان به بالکن سفارت میرود، پرچم جمهوری اسلامی را پایین میکشد، آن را به آتش زده و روی زمین میاندازد و سپس پرچم شیر و خورشید را بالا میبرد.
همزمان، شماری از تجمعکنندگان شعار «این آخرین نبرده، پهلوی برمیگرده» سر میدهند.
این دومین روز پیاپی است که چنین رویدادی در مقابل این سفارت رخ میدهد و روز گذشته نیز تصاویری از اقدام مشابه منتشر شده بود.
خبرگزاری صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران میگوید که رئیس پلیس مبارزه با مواد مخدر در شهر مشهد کشته شده است. به گزارش این خبرگزاری سرتیپ دوم جواد کشاورز، «در حمله تروریستهای مسلح» در مشهد کشته شده است.«تروریستهای مسلح» اصطلاحی است که در دو روز اخیر رهبر و مقامهای جمهوری اسلامی در واکنش به اعتراضات و درگیری میان معترضان و نیروهای امنیتی به کار بردهاند.
جزئیات بیشتری همچون محل و نحوه کشته شدن آقای کشاورز منتشر نشده است.
مشهد، دومین شهر پرجمعیت ایران، از زمان آغاز اعتراضات یکی از اصلیترین کانونهای تظاهرات بوده و به گفته شاهدان عینی و تصاویر مخابره شده، این شهر شاهد برپایی تظاهراتهای بزرگ بوده است.
