برنامه های اتمی در خاورمیانه: در سایه ایران

موسسه بین المللی مطالعات استراتژیک، مستقر در بریتانیا که یکی از نهادهای تحقیقاتی معتبر در زمینه تحقیقات نظامی و سیاسی است، در گزارشی با عنوان "برنامه های هسته ای در خاورمیانه: در سایه ایران" در مورد تلاش احتمالی کشورهای خاورمیانه برای آغاز فعالیت های اتمی هشدار داده است.

در این گزارش، که روز 20 مه (31 اردیبهشت) منتشر شد، آمده است که بین فوریه سال 2006 و ژانویه سال 2007، دست کم سیزده کشور در منطقه خاورمیانه اعلام داشتند که در صدد دنبال کردن طرح های جدیدی برای بهره برداری غیرنظامی از انرژی هسته ای هستند یا می خواهند طرح های قدیمی خود در این زمینه را احیا کنند.

این کشورها انگیزه از چنین اقدامی را پاسخ به رشد روز افزون مصرف برق و تنوع بخشیدن به منابع تامین انرژی عنوان کرده اند.

به گفته مقامات این کشورها، تولید برق با استفاده از انرژی هسته ای مقرون به صرفه و از لحاظ حفظ محیط زیست، مناسب تر از کاربرد سوخت فسیلی است.

گزارش موسسه مطالعات استراتژیک می افزاید که تصمیم این کشورها را باید بخشی از گرایش رو به افزایش به بهره برداری از انرژی هسته ای در سطح جهان دانست که می توان از آن با عنوان "رنسانس هسته ای" نام برد.

به نظر نویسندگان این گزارش، چنین تحولی تا حدود زیادی ناشی از عوامل سیاسی از جمله رقابت با ایران و نگرانی در مورد عزم این کشور برای کسب فن آوری هسته ای از آن نوعی است که به نظر می رسد برای کاربردهای نظامی نیز طراحی شده است.

این گزارش به بیان تاریخچه برنامه های هسته ای در خاورمیانه می پردازد و واکنش احتمالی کشورهای منطقه، و همچنین ترکیه، به برنامه های هسته ای ایران را ارزیابی می کند.

به اعتقاد نویسندگان این گزارش، تمایل کشورهای منطقه به دستیابی به فن آوری چرخه سوخت هسته ای، شامل تولید اورانیوم غنی شده، می تواند خطر به جریان انداختن یک مسابقه تسلیحات اتمی در خاورمیانه را به دنبال داشته باشد.

در این گزارش آمده است که با دستیابی ایران به فن آوری هسته ای، به زودی عربستان سعودی، الجزایر و مصر نیز در صدد رقابت با این کشور برخواهند آمد.

این گزارش می افزاید که در عین حال، این امکان نیز وجود دارد که با تمهیداتی مانند امضای یک معاهده منطقه ای برای کنترل تسلیحات اتمی، بتوان این خطر را کاهش داد.