احمد زیدآبادی کارشناس مسايل ايران

	صحبت های وزیر خارجه فرانسه در مورد احتمال درگرفتن جنگ علیه ایران واکنش تند مقام های ایران را درپی داشت

هر چند آقای کوشنر بر ادامه رویکرد دیپلماتیک در برابر برنامه هسته ‌ای ایران تا نهایت آن، تاکید کرده است، اما سخن او مبنی بر لزوم آمادگی برای "بدترین سناریو" نشان دهنده آن است که وزیر خارجه فرانسه احتمال بن بست دیپلماسی و بروز جنگ را منتفی نمی ‌داند.

در واقع از ابتدای بحران هسته‌ ای ایران تا کنون هیچ مقام غربی به صراحت آقای کوشنر از احتمال بروز جنگ بر سر برنامه هسته‌ ای ایران سخن نگفته است.

البته سران کاخ سفید همواره تاکید می‌ کنند که در رویارویی با ایران هر گزینه ‌ای را در نظر دارند و منظور آنها از این جمله توسل به زور در آخرین و بدترین حالت ممکن است. با این حال، تا کنون از مقام‌ های رسمی آمریکا شنیده نشده است که جامعه جهانی را به آمادگی برای وقوع جنگ احتمالی با ایران فرا بخوانند.

هشدار فرانسه در مورد ایران

سخنان برادعی و آقازاده

هشدار فرانسه درباره احتمال جنگ با ایران؛ نظرات شما

لحن مقام‌های اروپایی نسبت به برنامه هسته ‌ای ایران نیز معمولا ملایم ‌تر از لحن همتایان آمریکایی آنان بوده است. اروپایی‌ها همواره بر لزوم حل بحران هسته‌ ای ایران از راه دیپلماتیک تاکید کرده‌ اند و در جایی که لازم بوده است با آمریکا همبستگی بیشتری نشان دهند، تنها به تکرار نظر کاخ سفید مبنی بر حذف نشدن هیچ گزینه ‌ای از دستور کار غرب بسنده کرده‌ اند.

اینک اما آقای کوشنر به عنوان وزیر خارجه یک کشورمهم اروپایی که اغلب سیاست ملایمتری نسبت به شرکای غربی خود در برابر مسائل بین‌المللی داشته است، با صراحتی بیش از مقام‌ های آمریکایی از احتمال توسل به زور علیه ایران سخن به میان آورده است و این مساله می ‌تواند زنگ‌ های خطر را در خاور میانه یک بار دیگر به صدا در آورد.

خاور میانه و موضع فرانسه

در این میان دو موضوع قابل توجه است. نخست آنکه چرا در بین کشورهای غربی، فرانسه پیشگام اعمال فشار و مقابله با جمهوری اسلامی شده است و دیگر اینکه، سخنان آقای کوشنر مبنی بر احتمال وقوع جنگ را تا چه اندازه باید جدی گرفت.

مقام‌های فرانسه اما در هر نقطه ‌ای از خاور میانه که پا می ‌گذارند، علامتی از حضور و نفوذ جمهوری اسلامی را می ‌بینند که خلاف نظم مورد دلخواه آنان در حرکت است

در باره موضع نخست می‌ توان گفت که فرانسه بعد از به قدرت رسیدن نیکولا سارکوزی در این کشور، سیاست بین ‌المللی بسیار فعالی را به خصوص در منطقه خاور میانه و شمال آفریقا در پیش گرفته است و این میزان از درگیر شدن در بحران‌های منطقه، خواه ناخواه پاریس را به رو در رو شدن با جمهوری اسلامی می ‌کشاند.

سفر آقای سارکوزی به لیبی و فراهم کردن زمینه آزادی اتباع بلغاری در آن کشور، سفرهای پی در پی آقای کوشنر به لبنان، اسراییل، مناطق فلسطینی و سایر کشورهای عرب منطقه به منظور کمک به حل بحران لبنان و فلسطین و نیز اظهار تمایل مقام‌های کاخ الیزه برای ایفای نقش تازه‌ ای در عراق، همگی نشانه علاقه روز افزون پاریس به مشارکت در شکل‌ دادن نظم تازه ‌ای در خاور میانه و شمال آفریقاست.

مقام‌های فرانسه اما در هر نقطه ‌ای از خاور میانه که پا می ‌گذارند، علامتی از حضور و نفوذ جمهوری اسلامی را می ‌بینند که خلاف نظم مورد دلخواه آنان در حرکت است.

نظم مورد دلخواه فرانسوی‌ ها در خاور میانه، گر چه کاملا با نظم مورد نظر ایالات متحده آمریکا منطبق نیست، اما خطوط کلی علایق آنان یکسان است و از همین دید، به نظر می ‌رسد که هر چه درگیری فرانسوی‌ ها در بحران‌های خاور میانه عمیقتر می ‌شود، نگاه آنان به نقش جمهوری اسلامی در منطقه نیز منفی تر می‌شود.

هشدار کوشنر؛ واقعی یا تو خالی؟

افزون بر نقشی که فرانسوی‌ها برای ایران در بحران‌های خاور میانه قائلند، اصل برنامه هسته ‌ای ایران نیز بویژه به دلیل تاثیری که بر توازن قوا در خاور میانه به جا می‌ گذارد، با سیاست تازه فرانسه در این منطقه ناسازگار است و از همین رو، فرانسوی‌ ها موضع خود در برابر برنامه هسته ‌ای ایران را تشدید کرده ‌اند.

بسیاری از رسانه‌ های بین المللی و نیز کارشناسان امور جهانی نیز احتمال وقع جنگ علیه ایران را ناممکن و یا بسیار ضعیف می ‌دانند و آمریکا و متحدان غربی آنها را در موقعیت دست زدن به جنگی تازه در خاور میانه نمی ‌بینند

و اما در مورد اینکه سخنان آقای کوشنر در باره احتمال وقوع جنگ را تا چه حد باید جدی گرفت، قاعدتا دیدگاههای متفاوتی قابل طرح است.

مقام‌ های ایرانی هر گونه اظهار نظر رسانه ها و مقام‌های غربی را مبنی بر احتمال استفاده از زور، نوعی "جنگ روانی" برای دست کشیدن جمهوری اسلامی از برنامه هسته ‌ای آن می‌ دانند و نسبت به آن اظهار بی ‌اعتنایی می ‌کنند.

بسیاری از رسانه‌ های بین المللی و نیز کارشناسان امور جهانی نیز احتمال وقوع جنگ علیه ایران را ناممکن و یا بسیار ضعیف می ‌دانند و آمریکا و متحدان غربی آنها را در موقعیت دست زدن به جنگی تازه در خاور میانه نمی ‌بینند.

این در حالی است که گزارش رسانه‌ های آمریکایی نشان می ‌دهد که شکیبایی مقام‌های کاخ سفید در برابر موثر بودن دیپلماسی برای باز داشتن ایران از ادامه برنامه هسته ‌ای آن، در حال از دست رفتن است و آنها روز به روز به استفاده از ابزارهای دیگری علیه ایران ترغیب می ‌شوند.

نگرانی های برادعی

محمد برادعی، دبیر کل آژانس بین ‌المللی انرژی اتمی، نیز بر این باور است که محافلی در هیئت حاکمه "برخی از کشورها" – که اشاره او ظاهرا به آمریکاست – برای جنگ با ایران نقشه می‌ کشند.

آقای برادعی ظاهرا می ‌کوشد تا با شکار فرصت‌های تازه‌، ایران و جهان غرب را از درگیری مستقیم باز دارد

در حقیقت موضع ‌گیری‌ های اخیر آقای برادعی در برابر برنامه هسته ‌ای ایران که برخی از محافل رسانه ‌ای آن را نرمش در برابر ایران تلقی کرده ‌اند، بیش از آنکه مربوط به نرمش وی در برابر ایران باشد، از نگرانی فزاینده او نسبت به وقوع جنگ تازه‌ ای در خاور میانه حکایت دارد.

آقای برادعی ظاهرا می ‌کوشد تا با شکار فرصت‌های تازه‌، ایران و جهان غرب را از درگیری مستقیم باز دارد.

اظهارات آقای کوشنر اما نشانگر آن است که غربی ‌ها زمان نامحدودی را برای به کار گیری دیپلماسی در جهت حل بحران هسته ‌ای ایران قائل نیستند و از همین رو، تاخیر بیش از اندازه در حل این پرونده را به معنای بالا رفتن احتمال وقوع جنگ می ‌دانند.

با این همه، همانطور که وزیر خارجه فرانسه گفته است "حمله به ایران در حال حاضر با عملی شدن فاصله زیادی دارد". هر چند که به نظر می ‌رسد معنای دیگر این جمله این است که ساعت برنامه هسته‌ ای ایران از نظر غربی ‌ها به کار افتاده است و هر ثانیه که پیش می ‌رود، وضع خطرناکتر می ‌شود.