محمد قوام

	ايران در آستانه مذاکرات سولانا و لاريجانی گفت حاضر به تعليق نيست

روزنامه آمریکایی واشنگتن تایمز پیش از این از قول منابع خود خبر داده بود که ایران حاضر به تعلیق سه ماهه غنی سازی اورانیوم برای آغاز مذاکره با پنج عضو دایم شورای امنیت و آلمان است، به شرط آنکه موضوع محرمانه باقی بماند.

ژاک شیراک رییس جمهور فرانسه روز 19 سپتامبر هنگام سفر به نیویورک برای شرکت در مجمع عمومی سازمان ملل طرحی را پیشنهاد داده بود که با تعلیق غنی سازی اورانیوم، به طور همزمان پرونده اتمی ایران نیز از دستور کار شورای امنیت خارج و مذاکرات با ایران آغاز شود.

تهران استقبال محتاطانه ای از طرح آقای شیراک به عمل آورد اما موضع گیری صریحی درباره آن نشد.

اینک همزمان با آغاز دور تازه ای از مذاکرات علی لاریجانی و خاویر سولانا، ایران موضوع پذیرش تعلیق غنی سازی اورانیوم را رد کرده است.

محمد سعيدی، معاون امور بين الملل سازمان انرژی اتمی ايران، در گفتگو با خبرگزاری فرانسه خبر روزنامه واشنگتن تایمز را رد کرده و آن را کاملا بی اساس خوانده است.

همزمان محمود احمدی نژاد رییس جمهور ایران طی یک سخنرانی از خواسته غرب برای تعلیق غنی سازی اورانیوم انتقاد کرده است.

آقای احمدی نژاد گفت: "آنها [غرب] می ‌خواهند ما تعليق را حتی برای يک روز بپذيريم و آن‌ها از فردا در بلندگوهايشان اعلام كنند كه ايران هم بالاخره كوتاه آمد و تعليق را پذيرفت. غافل از اينكه ملت ما امروز منسجم است و آن‌ها صحنه را باخته‌اند و مجبورند به حق ملت ما احترام بگذارند. هيچ‌كس حق ندارد از حقوق ملت گذشت كند و از قانون پايين‌تر بيايد."

رییس جمهور ایران در عین حال اشاره مستقیمی به احتمال رد قطعی تعلیق غنی سازی نکرده است. ایران پیش از این اعلام کرده بود که تعلیق غنی سازی اورانیوم را به عنوان پیش شرط مذاکرات نمی پذیرد اما حاضر است درباره آن مذاکره کند.

در همین حال منوچهر متکی، وزیر خارجه ایران، درباره نتیجه احتمالی مذاکره سرپرست پرونده اتمی ایران و مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا گفته است تفاهم و درک متقابل كه در گفتگوهای پيشين ميان آقايان لاريجانی و سولانا وجود داشته، موجب شده تا ما نسبت به نتيجه‌ اين گفتگوها خوشبين باشيم.

ایران به چه چیز خوشبین است؟

چنانچه از گفته های مسئولان ایرانی طی هفته های اخیر استنباط می شود، این کشور امیدوار است که طرف های مذاکره بخشی از آنچه را که طی بسته پیشنهادیشان به ایران ارایه کردند، عملی کنند.

مهمترین این خواسته ها خروج پرونده از شورای امنیت و تضمین های امنیتی ایالات متحده آمریکا به ایران است. اما واشنگتن تاکنون از دادن هر گونه تضمینی به ایران خودداری کرده و بر تعلیق غنی سازی پافشاری می کند. کاندولیزا رایس وزیر خارجه آمریکا صراحتا از دادن چنین تضمینی به ایران خودداری کرده است.

این موضع ایالات متحده به بدبینی ایران نسبت به طرح های پیشنهادی غرب منجر شده و مقاومت در برابر خواسته تعلیق غنی سازی را در پی داشته است.

شان مک کورمک، سخنگوی وزارت خارجه ایالات متحده، ساعاتی پیش از گفتگوهای ایران و غرب در برلین، گفته که آمریکا بدون تعلیق غنی سازی اورانیوم هیچ گونه مذاکراتی را در دستور کار خود قرار نخواهد داد. به گفته وی این تعلیق باید قابل "راست آزمایی" باشد.

آقای مک کورمک گفته که اگر دیپلماسی در این دور از مذاکرات ایران و اروپا با شکست روبرو شود، تحریمها همچنان در دستورکار خواهد بود.

درخواست اعضای دایم شورای امنیت از تهران برای تعلیق غنی سازی و برطرف نشدن نگرانی های ایران از سیاست های بازدارنده ایالات متحده که با ندادن تضمین های امنیتی افزایش هم یافته است، به همراه مخالفت روسیه با طرح تحریم ایران، باعث شده که تاکنون نتیجه مشخصی از مذاکرات ایران و اروپا به دست نیاید.

مذاکرات سخت در برلین

پیش از این امیدواری هایی مبنی بر احتمال پذیرش خواسته ایران از سوی غرب و آغاز گفتگوی بدون پیش شرط و سرانجام تعلیق کوتاه مدت غنی سازی از سوی ایران وجود داشت.

اما اینک با رد گزارش روزنامه واشنگتن تایمز از سوی ایران يعنی آمادگی برای تعليق سه ماهه غنی سازی اورانيوم درجريان مذاکرات، پیچیدگی هایی در مذاکرات علی لاریجانی و خاویر سولانا پیش می آید.

ثمر بخش بودن مذاکرات برلین از دید غرب پذیرش تعلیق غنی سازی در ایران و از نگاه تهران خروج پرونده از شورای امنیت سازمان ملل متحد است که نرمش هر دو طرف را طلب می کند.

امری که حصول توافق درباره آن با توجه به موضع گیری های اخیر ایران و اروپا، کمی دور از دسترس به نظر می رسد.