هدايت، پايه گذار داستان نويسی امروز ايران

بسياری از شنوندگان از طريق ايميل در باره اين رشته برنامه ها نظرهائی برای ما فرستاده اند. بعضی نيز نظرات خود را به طور پراکنده در رسانه های ديگر ابراز داشته اند.

نام صادق هدايت در دفتر بزرگان جاويد ثبت است، اما با وجود مقاله ها و کتابهای بسياری که صاحبنظران و منتقدان ايرانی و خارجی درباره زندگی و آثار او نوشته اند، هنوز بسياری از واقعيتهايی که بايد برای شناخت کامل او بدانيم، در پرده ابهام مانده است. ابهامی که ناشی از ستايشها و نيز نکوهشهای نا آگاهانه است. به همين جهت اين رشته برنامه ها بيش از هر چيز تلاش داشته است که با کمک صاحبنظران و کسانی که به خصوص در آثار هدايت کار کرده اند و آنهائی که خلق و خوی او را خوب می شناخته اند، تا آنجا که درتوان يک برنامه راديوئی ست اين ابهامات را روشن کند و با تکيه بر واقعيات زندگی و محيط اطراف هدايت از او و آثارش شناخت دقيق تری بدست بدهد. تا چه حد در اين کار موفق بوده ايم؟ اين را شما به ما بگوئيد.

ديدگاه خوانندگان

در بخشی هايی از سلسله برنامه هايتان درباره گرايشات جنسی صادق هدايت صحبت کرديد و احتمال همجنسگرا بودن او را مورد بررسی قرار داديد که در آن برنامه نتيجه گرفتيد که صادق هدايت خوشتيپتر و باشخصيت تر و فرهيخته تر از ان بود که همجنسگرا باشد! البته اين رو که ميگم از زبان يکی از صاحبنظران در برنامه خودتان نقل ميکنم..ايشون جوری صحبت ميکردند که انگار هر کی همجنسگرا هست نميتونه هنرمند يا نويسنده باشه و بايد لزوما بی شخصيت و بی هنر و زشت و بدترکيب و بدتيپ باشه.حالا بماند که خود صادق هدايت چقدر واقعا انجور که مهمان برنامه ادعا ميکرد خوشتيپ و جذاب است. در پايان برنامه هم هيچ سند و مدرک محکمی دال بر اينکه صداق هدايت همجنسگرا نيست ارائه نشد و از نظر من دلايل صاحب نظران شما بر رد همجنسگرا بودن صادق، بسيار سست و سطحی و احساسی بود تا اينکه واقعا مستند بوده باشد. در تاريخ هنر چه در زمان معاصر و چه در گذشته هنرمندان بسياری رو داشتيم که همجنسگرا بودند و اين مساله نقطه ضعف محسوب نميشه. سينا منصوری - تهران

يکی از نقاط قوت اين برنامه اين بود که از بت بازی اجتناب شد. صفات خوب و بدش گفته شد. من فقط کتابهای حاجی آقا و توپ مرواری او را خواندم و بوف کور را نيمه کاره از سطح خودم بالاتر يافته رها نمودم. به نظر من توهين های او به اعراب منصفانه نبود، ولی مبارزه او با خرافات و دين درباری تحسين برانگيز. بهزاد - ونکوور

با سلام و عرضِ خسته نباشيد. کار بسيار زيبايی است که از اين انسان به قول خودش قليل کميت و کثير کيفيت هر چند کم يادی شود .من اميدوارم روزی در بحث های راجع به ايشون شرکت کنم.من و خيلی از جوان ها شيفتته يه ايشون هستيم. آيا تا بحال در مورد به قتل رسيدن و يا خودکشی ايشان نتيجه قطعی کسب شده است يا خير؟ محمد رضا - تهران

من نمی دانم منظورِ شما از ستايش و نکوهش ناآگاهانه از هدايت چيست ولی پرداختن بيمارگونه به مسائلِ جنسی او کمکی به شناخت وی آنطور که شما ادعا داريد نمی کند. شهرزاد - اسلو

برای من بسيار جالب و جذاب بود. من حيث المجموع کار تحقيقی قشنگی بود وبسيار روشن گر از زحمات شما سپاس گذارم وبه عنوان پيشنهاد : يک چنين کاری رو هم در باره احمد شاملو، فروغ فرخزاد، مهدی اخوان ثالث و سهراب سپهری انجام بديد. مطمئنا برای ما جوونا جذاب خواهد بود. شاهرخ - کرج

به نظرم سعی کرده بوديد از تمام زوايا به هدايت و کارهايش بپردازيد، به رغم تلاش تان به دليل نبود توجه کافی به نظرات روشنفکران و منتقدان و تحليگران داخل ايران چندان موفق نبوديد. درسال ۸۰ کتابی در ايران منتشرشد به نام " هدايت و هراس مرگ " و...از دکتر محمد صنعتی . او به عنوان روانکاوی پژوهشگربا تحليل بوف کور نه تنها از منظر يک تحليل روانکاوانه، بلکه از ديد ساخت شکنی يک شاهکار ادبی با ديدی روان تحليلگرانه به بوف کور پرداخته است. دکتر صنعتی از تحليل اثر به تحليل نويسنده می رسد و گوشه هايی از پس و پشت ذهن هدايت رااز طريق آثارش می شکافد و عيان می کند. مثل هراس از مرگ هدايت، مثل اسطوره شکنی و اسطوره شدن او و.... فکر می کنم اين کتاب عميق ترين، تازه ترين و موشکافانه ترين نگاه را به هدايت و بوف کور به طور اخص داشته است. اگر پيش از برنامه اين اثر را مطالعه می فرموديد، احتمالا به نکات نوتر و اساسی تری می رسيديد. بيشتر نظرات منتقدان برنامه شما نو نبود. هدايت و آثارش بسيار وسيع تر از اين سخن هاست.هنوز هم پرداختن به آثار او جای کار دارد. ناهيد موسوی - تهران

برنامه درست جايی تمام ميشود که سراغاز نقد ادبی نوين است. ۱۲ قسمت در باره هدايت صحبت ميشود و ۲ قسمت در باره نوشته های او. ميتوان در ادامه همين مجموعه برنامه های ديگری فقط روی داستانها از زاوايای نوين نقد پی ريزی کرد. ضمنا همه در برنامه فارسی صحبت کردند بجز پرفسور بيرد هرچند ايشان فارسی ميدانند و شما از ايشان فارسی نيز ضبط کرده بوديد! فکر نميکنم که اين کار در جهت گسترش زبان و ادبيات فارسی باشد. روح الله زارعی - کولچستر

با سپاس از شما برای ساخت و پخش برنامه های فرهنگی... رشته برنامه های صادق هدايت غباری سنگين را از چهره اين نويسنده اعجوبه سده اخير ايران زدود. برنامه با هدف ارايه تصويری بدون اجحاف و اغراق از هدايت آغاز شد و تا پايان به اين هدف وفادار بود. داوری اينکه آيا شما به اين هدف رسيديد سخت است. اما ميتوان گفت که آقای طوسی در تحقيق خود پيرامون پديده هدايت موفق بوده. من خود هرگز اين تعداد آشنايان، دوستان و پژوهشکران صادق هدايت را در يک مجموعه نديده بودم. بی ترديد ميتوانم بگويم که مجموعه اين چهارده برنامه آشنايی مرا - که با هدايت از دوران نوجوانی سرو کله زده ام - افزايش داد و تصوير عمومی را از اين نويسنده معاصر دستخوش دگرگونی های فراوان کرد. امير - استکهلم

من دانشجو هستم. اين ترم به ما تحقيق دادند و من با استفاده بسيار از اين برنامه تحقيقی در مورد صادق هدايت نوشتم. بسيار ممنون. محمد - تهران

فهم خيلی از چيزها در آثار هدايت برای من که يک غير ايرانی فارسی زبانم مشکل بود و اين برنامه ها به من در شناختن بيشتر "هدايت" و آثارش کمک کرد. حال می توانم خيلی بهتر "بوف کور" را درک کنم و فکر می کنم که بايد "سگ ولگرد" را از نو بخوانم. علاوه بر اين، من خيلی چيزهای ديگر نيز فهميدم، از جمله اينکه داستان نويسی امروز ايران دارای چه پيشينه ای است و تا چه اندازه جدی گرفته شده است. از سوی ديگر، نگرش هايی از نوع هدايت در ايران تا چه حدعميق است. داوود ناجی - کابل

لازم است از تمام آنهايی که تلاش ميکنند تا نسل امروز را با ادبيات دهه های اول و دوم اين قرن آشنا کنند قدردانی کنم. از برنامه شما لذت بردم ولی سؤال هايی ذهنم را مشغول کرد: آيا اين برنامه ها در زمينه هايی مانند سورئاليست که شناخت هدايت بدون آن کاری محال است ادامه خواهد يافت؟ چرا به جای شناخت بوف کور بيشتر به تأويل آثار هدايت پرداخته شد؟ محمد امين - اصفهان

به عقيده ی من صادق هدايت را اين گونه نمی توان شناخت. بهترين راه خواندن آثار اوست. تا به امروز از هدايت نقدها و تفسيرهای بسياری به رشته ی تحرير در آمده است وليکن شايد هيچکدام آن چيزی نبوده که هدايت گفته... به هرحال هدايت رادر آثارش بايد جست. اين گونه برداشت های شخصی بی فايده است، چرا که اگر شخصی به افکار هدايت (کتابهايش) پی ببرد ناخود آگاه او را نيز شناخته است. پيام آگرين - تهران