محمد قوام

	تکميل نيروگاه بوشهر تا به حال بارها به تأخير افتاده و انتقادهايی در داخل ايران برانگيخته است

پیمانکار روسی نیروگاه اتمی بوشهر اوایل ماه مارس همزمان با پایان مهلت شورای امنیت برای توقف غنی سازی اورانیوم در ایران، اعلام کرد که به دلیل تاخیر ۲۱ روزه ایران در پرداخت مبلغ ماهیانه به شرکت اتم استروی اکسپرت، تحویل به موقع سوخت نیروگاه در ماه مارس به تاخیر خواهد افتاد.

پیشتر مقام های روسیه اعلام کرده بودند که شش ماه پیش از آغاز به راکتور نیروگاه بوشهر، سوخت مورد نیاز آن را در بندر بوشهر به ایران تحویل خواهند داد. به گفته مقام های ایرانی نیروگاه بوشهر با پیشرفت ۹۷ درصدی در ساخت آن، آماده افتتاح در ماه سپتامبر است و طبق توافق انجام شده با روس ها باید سوخت آن در ماه جاری به ایران تحویل داده شود.

در شرایطی که روسیه با رای مثبت خود به قطعنامه ۱۷۳۷ مخالفت عملی خود را با غنی سازی اورانیوم در ایران آشکار کرده و کارشناسان علت اصلی خودداری این کشور از تحویل سوخت نیروگاه بوشهر را نه تاخیر ۲۱ روزه در پرداخت اقساط از سوی ایران بلکه وقت کشی مسکو برای تعیین تکلیف نهایی پرونده اتمی ایران می دانند، آقای سعیدی به شبکه دوم تلویزیون روسیه گفته که اتم استروی اکسپرت پول کافی برای اجرای پروژه نیروگاه اتمی بوشهر در اختیار ندارد.

تلاش گران قیمت برای افتتاح زودتر نیروگاه

به گفته مقام های ایرانی هزینه فعلی این نیروگاه تا کنون بیش از یک میلیارد دلار شده است که در صورت پذیرش پیشنهاد ایران برای افزایش پرداخت ها به روسیه خارج از مبلغ قرار داد، این هزینه ها باز هم افزایش خواهد یافت

ظاهرا ایران تصمیم دارد تا از طریق پرداخت بیشتر از آنچه که در قرارداد ساخت نیروگاه ذکر شده و تا کنون چندین بار هم افزایش یافته، هرچه زودتر نیروگاه تکمیل شده بوشهر را در شرایطی که روز به روز فشارهای بین المللی به جمهوری اسلامی افزایش می یابد، از روس ها تحویل گیرد.

سپتامبر سال گذشته میلادی غلامرضا آقازاده، رییس سازمان انرژی اتمی ایران، به روسیه سفر کرد تا در جریان مذاکره با همتای روسی خود، بدون مذاکره برسر مسایل دیگر اتمی میان دو کشور "فقط" بر سر زمان راه اندازی نیروگاه مذاکره کند.

سرگئی کرینکو، رئیس روس اتم – آژانس اتمی فدرال روسیه – در جریان آن مذاکرات زمان آغاز به کار آزمایشی راکتور نیروگاه بوشهر را سپتامبر ۲۰۰۷ وزمان افتتاح رسمی آن را نوامبر امسال اعلام کرده بود.

مقام های ایرانی می گویند که در صورت تاخیر در ارسال سوخت، افتتاح نیرو گاه بوشهر باز هم به تاخیر خواهد افتاد.

بیش از یک دهه قرارداد با روسیه

موافقتنامه همکاری هسته ای میان تهران و مسکو کمتر از یک سال پس از پایان جنگ ایران عراق، در زمان ریاست جمهوری اکبر هاشمی رفسنجانی شکل گرفت و در نوامبر ۱۹۹۴ تهران و مسکو قرار داد تکمیل واحد اول نیروگاه بوشهر را به امضا رساندند.

در شرایطی که پرونده اتمی ایران با آینده مبهمی مواجه است، پرداخت مبلغ بیشتر به روسیه، باز هم نمی تواند تضمینی برای تحویل به موقع نیروگاه بوشهر و سوخت مورد نیاز آن به ایران باشد

این قرارداد با تصویب مجلس ایران و دومای روسیه در ژانویه ۱۹۹۶ میان سازمان انرژی اتمی ایران و شرکت اتم استروی اکسپورت روسیه شکل قانونی و اجرای پیدا کرد.

مذاکرات ایران با روسیه که هنوز در گرما گرم فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی بود و به اقتصاد آن ضربه بزرگی وارد شده بود، در ابتدا درباره ساخت دو نیروگاه ۴۴۰ مگاواتی بود اما در گذر زمان مقرر شد نیروگاه نیم ساخته آلمانی به نیروگاه روسی تبدیل شود.

روسیه براى احداث این نیروگاه در جنوب ایران قراردادى ۸۰۰ میلیون دلارى با جمهورى اسلامى امضا کرده است. در زمان امضای توافق نامه تکمیل نیروگاه بوشهر مبلغ آن ۷۸۰ میلیون دلاری برای تکمیل یک رآکتور بود اما یک سال پس از آن در جریان امضای قرارداد، ارزش معامله به ۸۵۰ میلیون دلار افزایش یافت.

به گفته مقام های ایرانی هزینه فعلی این نیروگاه تا کنون بیش از یک میلیارد دلار شده است که در صورت پذیرش پیشنهاد ایران برای افزایش پرداخت ها به روسیه خارج از مبلغ قرار داد، این هزینه ها باز هم افزایش خواهد یافت.

اما در شرایطی که پرونده اتمی ایران با آینده مبهمی مواجه است، پرداخت مبلغ بیشتر به روسیه، باز هم نمی تواند تضمینی برای تحویل به موقع نیروگاه بوشهر و سوخت مورد نیاز آن به ایران باشد.