BBCPersian.com
  • راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
به روز شده: 12:28 گرينويچ - چهارشنبه 23 اوت 2006 - 01 شهریور 1385
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيدصفحه بدون عکس
گزارشی از ترسيم طولانی ترين نقاشی جهان

پنج هزار متر نقاشی
اجرای اين برنامه در تهران، علاقمندان زيادی را به خود جلب کرده بود
در آخرين روز مرداد ماه امسال، طی يک برنامه از پيش طراحی شده، پنج هزار نوجوان ايرانی در يکی از محله های غرب تهران دست به کار کشيدن نقاشی بر بومی پنج هزار متری، درباره پيامبر اسلام شدند.

نقاشان نوجوان می بايد از ميان ۵۱ موضوع پيشنهادی، يکی را انتخاب می کردند و در ترسيم اين نقاشی که بزرگترين نقاشی دنيا خوانده شده، سهيم می شدند.

از قرار معلوم اين برنامه در پاسخ به انتشار کاريکاتورهايی در يک نشريه دانمارکی در مورد پيامبر اسلام، توسط مرکز فرهنگی ـ هنری نوجوانان تهران، وابسته به سازمان فرهنگی، هنری شهرداری، پايه ريزی شد و به همين دليل موضوع اصلی اين نقاشی ها "پيامبر اسلام" در نظر گرفته شد.

مسعود شريفی، مدير اين مرکز فرهنگی می گويد: "قصد داريم پيام بچه های ايرانی که دنيا را به صلح، برادری و برابری دعوت می کنند، به گوش جهانيان برسانيم."

برای ترسيم اين تابلوی بزرگ ۳۶۴۲ کيلوگرم رنگ به صورت بسته های ۷۰۰ گرمی حاوی رنگ های سياه، سفيد، قرمز، آبی، سبز و زرد در اختيار نقاشان قرار گرفت.

پيش از برنامه، از علاقمندان ثبت نام شده بود، اگر چه به مراجعه کنندگانی که ثبت نام نکرده بودند نيز اجازه هنرنمايی داده شد.


فهرست رکوردهای گينس

دختری در حال نقاشی کشيدن
سه هزار نوجوان برای مشارکت در اجرای اين نقاشی طولانی ثبت نام کرده اند

از سوی ديگر مسئولان برگزار کننده، پيش از برگزاری مراسم مقدمات ثبت اين اثر در فهرست رکوردهای گينس را نيز فراهم کرده بودند.

سيد مهدی حسينی، يکی از مسئولين برنامه می گويد: "قرار بود نمايندگان موسسه گينس به تهران بيايند که به دليل همزمانی روز اجرا با تعطيلات تابستانی ميسر نشد. قرار است طرح را پس از اجرا به تاييد دو تن از مقامات ايرانی برسانيم و تاييديه را برای کارشناسان گينس ارسال کنيم".

تا پيش از روز ۳۱ مرداد، سه هزار نفر ثبت نام کرده بودند. علاوه بر اين، دو هزار جايگاه برای کودکان و نوجوانان علاقه مندی در نظر گرفته شده بود که همزمان با آغاز مراسم به محل آمده بودند.

به گفته آقای حسينی ۲۵۰ کارشناس ناظر، عمدتا دانشجويان هنر، نيز بر اين برنامه نظارت می کردند. ناظران همچنين وظيفه توزيع اقلام رايگان شامل رنگ، قلم، آب، تغذيه نيمروز و نهار را ميان بچه ها بر عهده داشتند.

سلام، مهرورزی، اخلاق نيک، دوستی، عدالت، عشق به خدا، حق الناس، هجرت، بعثت، غدير، قرآن، مسيح در اسلام، موسی و محمد، صلح فراگير جهانی، سرنوشت جهان، جنگ نه، دفاع، محمد امين، صبر، ايثار و ۳۱ عنوان ديگر، موضوعاتی است که نقاشان کودک و نوجوان می توانستند با الهام از آنها نقاشی کنند.

بچه های مشتاق

يک نقاشی
بسياری از شرکت کنندگان چند ساعت پيش از شروع برنامه به محل آمده و شروع به کار کردند

قرار بود برنامه به طور رسمی از ساعت ۹ آغاز شود، اما بچه ها مشتاق تر از آن هستند که بتوانند صبر کنند. ساعت هشت، بعضی ها کارشان را آغاز کرده اند و با مداد سياه بر سهمشان از پنج کيلومتر مربع بوم سفيد، طرح می زنند.

بعضی ها دنبال شماره شان می گردند، پدرها و مادرها مشتاق تر از بچه ها، پاک کن به دست، اشتباه فرزندان را رفع و رجوع می کنند. هرکس تلاش می کند بر ديگران پيشی بگيرد و پيش از آنکه آفتاب تند شود، بخش عمده ای از کارش را تمام کند.

ياسمن و دوستانش که بر قطعه ای يک متر مربعی کار می کنند، با جديت مشغولند: "از کرج آمده ايم، ساعت هفت و نيم رسيديم و همان زمان کار را شروع کرديم. دستمان خيلی تند نيست در ضمن بايد قبل از تاريک شدن هوا خانه باشيم. به همين خاطر زودتر شروع کرديم. طرحمان تمام شده و منتظر رنگ هستيم."

خطوط نازک مداد سياه کره زمين را با کبوترانی در حال پرواز نشان می دهد. آنها فضايی خيالی را ترسيم کرده اند که نشان دهنده رنج فزاينده زمينيان است، طوری که پرندگان از آن رخت بسته اند.

ياسمن و دوستانش، جزو معدود نقاشان جوانی هستند که فضای خياليشان را تصوير کرده اند.

نقاشی از روی مدل، رونق بيشتری دارد. مهدی، سجاده ای از مخمل سياه را که تصويری از مسجد النبی بر آن نقش بسته در دست دارد و با دست ديگر مشغول کپی برداری از روی آن است.

"چرا از روی نمونه نقاشی می کنی؟" "اينطوری تميزتر در می آيد." "هرقدر هم تميز باشد ديگر نقاشی تو نيست، اينهمه موضوع يکی را انتخاب کن."

پنج هزار نقاش با ۵۱ موضوع

يک نقاشی
نقاشان نوجوان بايد از ميان ۵۱ موضوع، يکی را انتخاب و در موردش نقاشی می کشيدند

کارشناس ناظری که مسئوليت هدايت و راهنمايی مهدی و ۱۹ نقاش ديگر را بر عهده دارد، نمی تواند او را متقاعد کند که هدف از نقاشی، ترسيم خيال آدم ها از موضوع مورد علاقه شان است.

اين کارشناس که تمايلی به ذکر نامش ندارد، دانشجوی نقاشی در دانشگاه هنر است و به مبحث آموزش هنر به کودکان علاقه مند است: "متاسفانه نقص آموزش هنر در مدارس کشور اينجا مشخص می شود. در دوران دبستان و راهنمايی به جای پرورش خلاقيت بچه ها، نقاشی از روی مدل به آنها آموزش داده می شود. ذهن اغلب بچه های ما ذهنی پيرو است و ايده ندارد زيرا ايده پردازی را فرانگرفته. از بچه ها درباره انسانی نورانی که کشيده اند، می پرسم. جوابی ندارند که بدهند. اصلا نمی دانند او کيست و نماد چيست. اين آدم های نورانی حاصل دخالت والدين هستند".

ياسمين سينايی، مربی هنر کودکان که بيش از ۱۰ سال فعاليت هنری با کودکان را در کارنامه دارد، معتقد است برگزاری چنين برنامه هايی نمايانگر رشد تفکر مديريت هنری در کشور است.

با اين حال وی شيوه اجرای چنين برنامه هايی را صحيح نمی داند: "همه ما می دانيم با بچه هايی طرف هستيم که به دليل روش های نادرست آموزش هنر در مدارس، از نقاشی چيزی نمی دانند. به همين دليل با در نظر گرفتن جزيی ترين ريزه کاری های آموزشی بايد با آنها برخورد کنيم. در کارگاه های آموزشی، مهم ترين اقدام ما تعيين موضوعی شفاف، روشن و دقيق است. تا آنجا که می توانيم بايد ذهن بچه ها را روی يک موضوع متمرکز کنيم و با بيان داستان ها و نمايش تصويرهای مختلف، شکل سوژه را در ذهن آنها شکل دهيم، در غير اينصورت بچه ها به ترسيم مضامين کليشه ای روی می آورند".

خانم سينايی از تعداد فراوان موضوع در اين برنامه انتقاد می کند: "وقتی با اين خيل عظيم مواجهيم بايد شرايطی را فراهم آوريم که هدايت آنها را آسان کند. ايجاد فضای خيالی پيرامون ۵۱ موضوع برای پنج هزار کودک تقريبا غير ممکن است. مگر کيفيت کار برايمان اهميتی نداشته باشد".

رنگ تمام می شود

هرکدام از بچه ها، يکی از ۵۱ موضوع را انتخاب کرده اند و منتظر رنگ هستند. عقربه های ساعت که از ۱۱ می گذرند، توزيع بسته هايی حاوی رنگ، قلم مو و پارچه آغاز می شود اما عقربه ها از ۱۲ نگذشته اند که شايع می شود، رنگ تمام شد.

هنوز تعداد زيادی از بچه ها رنگ ندارند. عده ای می گويند بسته های رنگ در ميدان سرو به فروش می رسد. مديران، تکذيب می کنند و پليس برای رسيدگی به تکاپو می افتد.

تعدادی از نقاشان جوان به جست و جوی دبير طرح برآمده اند. يکی از آنها می گويد: "رنگ می خرم، نقاشی ام را تکميل می کنم بعد هم بوم را قيچی می کنم و به خانه می برم."

من عصبانی هستم چون رنگ ندارم
تمام شدن رنگ و انتظار برای تکميل نقاشی سبب می شود عده ای کارشان را ناقص بگذارند و بروند

ديگران هم از کمبود رنگ و ناقص ماندن نقاشی هاشان، شکايت دارند. حسينی قول می دهد هرچه زودتر جعبه های رنگ را به آنها برساند.

ساعت يک بعد از ظهر است و هوا گرم. اما خبری از رنگ نيست. ثبت نام کسانی که تازه آمده اند دچار اختلال شده است. مسئول ثبت نام به مراجعان می گويد: "کارت و شماره می خواهيد چه کار؟ اگر جا پيدا کرديد و رنگ داشتيد، نقاشی کنيد."

کمبود رنگ و نابسامانی در نحوه ثبت نام، بچه ها و خانواده هايشان را کلافه کرده است. سهرابی، مادر يکی از کودکانی است که در انتظار رنگ مانده اند: "برنامه ريزی بسيار بدی دارند. دو روز پيش از شهرک غرب رفتيم فرهنگسرای بهمن برای ثبت نام. کارت را همان روز دريافت کرديم و مطمئن شديم برنامه شان با حساب و کتاب است. دختر من از ساعت نه صبح کارش را شروع کرده اما هنوز رنگ نداده اند. بعضی ها چند بسته گرفتند ولی ما به اميد اينکه تقسيم بسته ها بر عهده کارشناس هاست، اقدامی نکرديم. حالا هم بدون رنگ مانده ايم".

گرمای شديد آخرين روز مرداد در کنار تمام شدن رنگ و انتظار برای تکميل نقاشی سبب می شود عده ای کارشان را ناقص بگذارند و بروند. کارشناس ناظری که در حال ترک محل است، می گويد: "به بچه هايی که مسئوليتشان به عهده من بود تنها يک سطل سه کيلويی رنگ سفيد رسيد، آنها هم رفتند. دارم به بخش مديريت می روم شايد بتوانم جای ديگری کمک کنم".

در اين ميان، نازنين فضل عليپور که از انديمشک به تهران سفر کرده، رنگ آميزی نقاشی را انجام داده و همراه با مادر و برادرش عازم خانه است. مادر نازنين می گويد: "برای گردش به تهران سفر کرديم و از اين ماجرا هم اطلاع يافتيم. بعد از ثبت نام بچه ها، دو بسته پاستل روغنی خريدم. از ابتدا می دانستم رنگ و وسايل ديگر کم می آيد. برای اينکه بچه ها بدون دردسر نقاشی کنند، خودمان وسيله آورديم".

کمبود رنگ تا ساعت های پايانی مراسم ادامه داشت. دبير طرح، همزمان با مراسم پايانی می گويد: "طبق بررسی هايی که انجام شد، به اين نتيجه رسيديم که رنگ آميزی بوم پنج هزار متر مربعی، هزار کيلو رنگ می خواهد. با وجود اين بيش از سه هزار و ۵۰۰ کيلو رنگ برای بچه ها در نظر گرفتيم. صبح امروز سه هزار و ۶۴۲ کيلو رنگ در قالب پنج هزار و ۲۰۴ بسته ميان بچه ها پخش شد. ۴۰۰ کيلو هم به صورت قوطی های يک کيلويی داديم. دو ساعت بعد هزار کيلو رنگ سطلی ديگر هم رسيد، اما بازهم با کمبود رنگ مواجه شديم".

نقاشی های نيمه کاره

رنگ و لوازم نقاشی در مقابل بوم طولانی
برخی ها با پيش بينی احتمال کم آمدن رنگ، مقاديری رنگ همراه آورده بودند

عقربه ها به هفت نزديک می شوند. يعنی ديگر فرصت چندانی باقی نمانده است. کار پخش رنگ همچنان ادامه دارد، اما تعداد بوم های نيمه کاره بيش از حضور نقاشان نوجوان است.

تعدادی از آنها با جمله ها و کلمه هايی به زبان فارسی و انگليسی پر شده اند و خالی از طرح و نقشند. خط سبز صلح جهانی هم به دليل کمبود رنگ سبز، ترسيم نشده است.

حسينی در برابر اين پرسش که آيا سفيد ماندن بوم و رسم نوشته به جای نقش برآنها مانع ثبت اثر در فهرست رکوردها نمی شود، می گويد: "به هرحال هر نوشته ای يک طرح است. بچه ها اعتراض خود را در قالب نوشته ها بيان کرده اند. فکر می کنيد نقاشی ای که پيش از اين کودکان اماراتی کشيدند و در فهرست گينس ثبت شد، وضعيتی بهتر از اين داشت. در ضمن فراموش نکنيد که اينجا ايران است و هماهنگ کردن حضور پنج هزار کودک همراه با خانواده ها دشواری های خاص خود را دارد".

او می افزايد: "هماهنگی ميان نهادهايی چون آتش نشانی تهران، پليس ۱۱۰، راهنمايی و رانندگی، هلال احمر و شهرداری ايران گرفتاری دارد. هرچند به يکی از اهدافمان که بازی بچه ها با رنگ بود، نرسيديم اما از کل ماجرا راضی هستم، از جوششی که برای خلق اين اثر ايجاد شد، دفاع می کنم هرچند نواقصی هم وجود داشت. اين فعاليت ها با تمام کاستی هاشان، بيراهه هايی هستند که ما را به مسير اصلی نزديک می کنند".

طبق برنامه پايان طرح طولانی ترين نقاشی جهان با اجرای آتش بازی و نورافشانی همراه است. مردم در چهارراه پونک باختری تجمع کرده اند. صدا می آيد و آسمان گرگ و ميش تهران، رنگارنگ می شود.

عقربه ها پايان آخرين روز مرداد را نشان می دهند. طولانی ترين نقاشی جهان، از روی داربست های فلزی پايين می آيد.

يک دختر نوجوان در حال کشيدن نقاشیپنج کيلومتر نقاشی
نگاهی به طولانی ترين نقاشی جهان
يک دختر بچه در مقابل نقاشی اشپيام صلح
نوجوانان ايرانی چه کشيده اند؟
مطالب مرتبط
مجسمه سازی امروز ايران
19 ژوئيه، 2006 | فرهنگ و هنر
سايت های مرتبط
بی بی سی مسئول محتوای سايت های ديگر نيست
اخبار روز
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيدصفحه بدون عکس
BBC Copyright Logo بالا ^^
صفحه نخست|جهان|ايران|افغانستان|تاجيکستان|ورزش|دانش و فن|اقتصاد و بازرگانی|فرهنگ و هنر|ویدیو
روز هفتم|نگاه ژرف|صدای شما|آموزش انگليسی
BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران