لادن پارسی

امين حيائی (راست) و پارسا پيروزفر در نمائی از فيلم

هفته پيش اتحاديه تهيه کنندگان سينما طی بيانيه ای اعلام کرد فروش سينماها در دو ماه گذشته از فروش ماه های محرم و رمضان هم کمتر بوده، اما استقبال مردم در چند روز گذشته از فيلم مهمان مامان فعلا به طور مقطعی به اين بحران پايان داده است.

داريوش مهرجوئی سالها پس از اجاره نشين ها، در فيلم ديگری با گشودن سفره بزرگ ديگری جمعی را همدلانه گرد اين سفره نشانده است.

مهمان مامان بر اساس داستانی از هوشنگ مرادی کرمانی ساخته شده، مرادی کرمانی گفته است اين داستان را پس از ديدن فيلم اجاره نشين ها نوشته و به مهرجوئی پيشنهاد ساخت فيلمی برمبنای آن را داده است.

فيلمنامه مهمان مامان سال گذشته توسط مهرجوئی، مردای کرمانی و وحيده محمدی فر نوشته شده و گلاب آدينه، حسن پورشيرازی، پارسا پيروزفر، امين حيايی و...درآن بازی کرده اند.

فيلم داستان بسيار ساده ای دارد: قراراست برای زنی ميانسال و خانواده اش مهمان بيايد. شوهر زن که آپاراتچی سينماست، همان روز بيکارشده و زن آرزو دارد که برای مهمانانش سفره ای پر و پيمان بيندازد.

مهرجوئی با دستمايه قراردادن موضوعی چنين ساده، ۱۰۳ دقيقه تمام هوش و حواس تماشاگران را به فيلم جلب می کند.

مهمانان برای ديداری کوتاه به خانه خاله عفت می آيند. خاله عفت چيزی برای پذيرايی ندارد. به شوهرش يدالله خبر می دهد که ميوه و شيرينی بخرد.

يدالله مرد خانواده يک عشق فيلم تمام عياراست. او آپاراتچی سينماست، سينمايی که به علت نداشتن فروش تعطيل شده و او و جمعی ديگر بيکارشده اند.

اوکه دو ماه و چهار روز است حقوق نگرفته، با خريد يک هندوانه، جعبه ای شيرينی و کرايه کردن فيلمی برای نشان دادن به مهمانان که پول آنها را از همسايه قرض کرده، به خانه می آيد و پس از پذيرايی از مهمانان به اصرار آنها را برای شام نگه می دارد، در حالی که نه تنها پول ندارند، بلکه مواد غذايی کافی نيز در خانه موجود نيست.

آنها در خانه ای قديمی ساز با چندين خانواده همسايه اند. با همدلی و تلاش همه آنهاست که سفره ای پربرکت گسترده می شود.

فيلم در خانه ای فقرزده می گذرد، اما به قول تورج منصوری فيلمبردار مهمان مامان، فقری که آدم ها در آن کامل می شوند و به غنا می رسند.

تمام فيلم با دوربين روی دست فيلمربداری شده و ريتم تندی دارد. به گفته منصوری تمام پلان-سکانس ها سه تا چهار بار فيلمبرداری شده و در هربار دوربين بر روی يکی از بازيگران متمرکز بوده است.

مهرجوئی در "مهمان مامان" خانه ای می آفريند که مهر جاری در آن حسرت برانگيز است

در قسمتی از فيلم همکاران آقا يدالله که مانند او بيکارشده اند و عشق فيلم اند برای مشورت به خانه او می آيند و در اتاق يکی ار همسايه ها جلسه می کنند. صحبت های آنها با کد دادن از فيلم های مشهور سينما ادامه می يابد و با خواندن دسته جمعی ترانه معروف فيلم گنج قارون تمام می شود.

مهرجوئی در مهمان مامان و در اين سکانس به خصوص به نفس سينما و دوستداران آن فروتنانه ادای احترام می کند.

مهرجوئی در مهمان مامان خانه ای می آفريند که مهر جاری درآن حسرت برانگيز است. فيلمی جمع و جور و بی نقص. استقبال مردم از اين فيلم نشان می دهد که مردم خواستار فيلم خوبند و يکی از دلايل خالی بودن سينماها بی توجهی به اين موضوع می تواند باشد.

"در واقع عنصر دراماتيک و کنش های متقابل شخصيت ها را دو سفره به وجود آورده اند: سفره دل آقا يدالله که گشاده دستانه باز شده و محتوياتش اصلا مناسب پذيرايی از مهمان "رودربايستی" دار نيست . به همين دليل مامان(گلاب آدينه) و بهاره (مليکا شريفی نيا) اصرار در برچيدنش دارند، و سفره شام که خالی و بی رونق است و زنان همسايه برای رنگين کردن و گشودنش دست و پا می زنند."

به رغم سانسوری که بر تار و پود هنرها به ويژه سينما در ايران ريشه دوانده در مهمان مامان دو صحنه از زيباترين صحنه های عاشقانه وجود دارد: زمانی که يوسف ( مرد معتاد ) گردنبند زنش را می بندد و وقتی که عفت خانم با گوشه چادرنمازش اشک های آقا يدالله را خشک می کند.

گلاب آدينه در نقش مامان بازی بدون نقض و کاملی ارائه می دهد. حسن پورشيرازی که با بازی در فيلم سگ کشی بهرام بيضايی درخشيد، در نقش آقا يدالله مردی ساده و عاشق سينما کم نظيراست و پارسا پيروزفر در نقش معتادی عاشق و بی خيال به حدی خوب است که اکثر منتقدان فيلم بازی او را در اين فيلم ستوده اند. عنوانبندی جذاب فيلم ساخته محمدرضا شريفی نياست.

پس ازشکست دو فيلم ميکس و بمانی، مهرجوئی با مهمان مامان ضيافتی به ياد ماندنی برای دوستداران سينمايش برپا کرده است.