لادن پارسی

جهانگيرهدايت که از سوی خود و ديگر وراث صادق هدايت پيگير حقوق معنوی آثار اوست، در گفتگويی کوتاه گفت: "ما با استناد به حقوق معنوی آثار تاکنون با چند ناشر به دليل حذف و تحريف آثار هدايت مشکل پيدا کرده ايم. متاسفانه همه اين ناشران از ناشران به اصطلاح بازاری و کتاب ساز نيستند و يکی دو ناشر معروف نيز برخی از آثار هدايت را با جرح، حذف و تعديل منتشر کرده اند."

جهانگير هدايت درباره نحوه تحريف آثار گفت: "مثلا اهميت کتاب ترانه های خيام علاوه بر مقدمه نخست، به دو مقدمه ای است که هدايت درباره خيام شاعر و خيام فيلسوف نوشته و در آغاز کتاب آمده است. ناشری اين کتاب را با حذف تمام مقدمه ها و با همان عنوان قبلی منتشر کرده است."

"يک ناشر ديگر کتاب زنده بگور را نبش قبر کرده و کتاب را با هفتاد، هشتاد مورد تغيير و تحريف چاپ کرده، به طور مثال جمله 'خانواده اش را ديد' به 'خواست خانواده اش را ببيند' تغيير يافته است. در سگ ولگرد ۲۰۱ مورد دستکاری انجام شده و در مجموعه برگزيده تعدادی از داستان ها که در دو جلد جيبی منتشر شده نزديک به هشتاد مورد اختلاف با اصل داستان ها وجود دارد."

حقوق معنوی آثار فرهنگی

هر اثر فرهنگی علاوه بر حقوق مادی، دارای حقوق معنوی هم هست. شيرين عبادی در کتاب حقوق ادبی و هنری نوشته که قانونگذار حقوق معنوی را تعريف نکرده است و فقط در ماده ۴ قانون حمايت از مولفان و مصنفان و هنرمندان آمده است: "حقوق معنوی پديد آورنده محدود به زمان و مکان نيست و غير قابل انتقال است."

صادق هدايت

از جهانگير هدايت پرسيدم با توجه به قانون فوق آيا وزارت ارشاد تاکنون برای حفظ حقوق معنوی آثار هدايت اقدام کرده است، او گفت: "متاسفانه نه تنها چنين کاری نکرده، بلکه با درخواست ما و پس از دو ماه بررسی، فهرست تغييرات و حذف های کتاب های ترانه های خيام و زنده بگور طرف ناشر را گرفته است. مسئولان ارشاد به ما گفتند اگر شکايتی داريد به دادگستری مراجعه کنيد."

آقای هدايت افزود: "در مورد اين دو کتاب به دادگستری شکايت کرده ايم و در مورد کتاب های ديگر تحريف شده مشغول فهرست بندی موارد حذف و جرح هستيم."

جهانگير هدايت از طريق دفتر هدايت و با همراهی و همکاری تعدادی از جوانان علاقه مند به آثار هدايت پيگير نحوه ارائه آثار اوست.

او چندسال پيش چندين جزوه چاپ نشده از هدايت در مورد فولکلور ايران را به کتاب نيرنگستان افزود و کتابی با عنوان فرهنگ عاميانه مردم ايران منتشر کرد که با استقبال ادب دوستان روبرو شد.

برخی از آثار هدايت مانند: البعثة الاسلاميه الی البلاد افرنجيه و افسانه آفرينش حتی پيش از انقلاب هم اجازه چاپ نداشتند. پس از انقلاب نسخه های تايپ شده اين آثار به شکل غيرقانونی و البته به سختی قابل دسترسی بوده است.

به گفته جهانگيرهدايت علاوه بر کتاب های فوق، وزارت ارشاد کتاب های علويه خانم، ولنگاری، سايه روشن، پروين دختر ساسان و مازيار را غير قابل چاپ اعلام کرده است.