'اسامه' در آپارات

توضیح ویدئو، 'اسامه' در آپارات

این هفته در آپارات فیلم 'اسامه' ساخته صدیق برمک به نمایش درمی‌آید.

درباره فیلم

وقتی صحبت از دوره طالبان و تفکر طالبانی می‌شود منظور چیست؟ وقتی حکومت طالبان در افغانستان سرنگون شد، تازه امکانی برای نفس کشیدن سینما در این کشور به وجود آمد. صدیق برمک، فیلم‌ساز شناخته شده افغان به همراهی دوستان و همکاران ایرانی‌اش ، پس از شش سال رکود در سینمای افغانستان، اولین فیلم بلند سینمایی در افغانستان پس از طالبان را ساخت و سعی کرد گوشه‌هایی از سال‌های سیاه حکومت طالبان بر افغانستان را بر پرده سینما باز‌سازی کند. این فیلم داستان زندگی یک دختر بچه را در دوران طالبان روایت می‌کند که برای بیرون آمدن از خانه و شکم کردن شکم خود و مادرش، مجبور است مانند پسرها لباس بپوشد.

ویژگی فیلم

'اسامه' یک تراژدی تلخ از سرنوشت یک دختربچه است در جایی که قدرت و سنت و مذهب به هم پیوند می‌خورند و حق تصمیم‌گیری حتی در شخصی‌ترین امور را از انسان ها می‌گیرند . فیلم قصه تکان‌دهنده‌ای دارد و در آن فضاهای دوران طالبان و دلهره‌هایش خوب باز‌سازی شده است. ظرافت‌های شاعرانه، نمادین و بسیار زیبایی هم در فیلم دیده می‌شود، مثل صحنه‌ای که دختر موهایش را در گلدان می‌کارد یا صحنه‌ای که ملا تنها حق انتخابی که به زن می‌دهد ، حق انتخاب نوع قفل‌اش است .

نمایی از فیلم 'اسامه'

منبع تصویر، Sidiq Barmak

توضیح تصویر، نمایی از فیلم 'اسامه'

خلاصه فیلم

زن افغان شوهر از دست داده به همراه دخترش آخرین روز را در محل کارش بیمارستانی در حومه کابل می‌گذراند بدون آن که موفق شود حقوق معوقه‌اش را از مدیر بیمارستان دریافت کند. طالبان به بیمارستان حمله می‌کنند و زنان تنها و پرستاران خارجی را دستگیر می‌کنند و با خود می‌برند ولی زن به همراه دختر موفق به فرار می‌شوند. در خانه موهای دختر را کوتاه می‌کنند تا او بتواند همچون یک پسر از خانه بیرون بیاید و در مغازه یکی از دوستان پدرش کار کند. طالبان دوباره یورش می‌آورند و او را به همراه پسرهای دیگر به مدرسه مذهبی می‌برند تا قرآن و احکام اسلامی و فنون نظامی بیاموزد. در آنجا بعضی یه این که او پسر باشد شک می‌کنند.

درباره کارگردان

صدیق برمک نویسنده ، کارگردان و تهیه‌کننده افغان متولد ۱۶ شهریور ماه ۱۳۴۱ ( ۷ سپتامبر ۱۹۶۲ ) در استان پنجشیر افغانستان است. نخستین گام‌های سینمایی‌اش را در آریانا فیلم زمانی گذاشت که هنوز دانش آموز لیسه نادریه بود. آکادمی سینمایی مسکو را در سال ۱۹۸۷ به پایان برد. چند فیلم کوتاه داستانی و سه مستند کار‌هایی است که در مراحل مختلف زندگی سیاسی و اجتماعی افغانستان، به انجام رسانیده است. 'اسامه ' نخستین فیلم بلند سینمایی‌اش است که پس از سقوط طالبان روی پرده رفت و جوایز سینمایی زیادی را برای سینمای افغانستان به ارمغان آورد . 'جنگ تریاک ' را در سال ۲۰۰۸ به پایان رساند. او با تهیه کنندگی شش فیلم بلند و کوتاه، ایجاد اتحادیه سینماگران افغانستان، نشر نخستین مجله سینمایی در کشور، ،فعالیت‌های در جهت فراهم‌آوری زمینه‌های آموزش و ساخت فیلم برای سینماگران جوان، داوری در جشنواره متعدد بین‌المللی و آموزش سینما در دانشگاه کابل کارهایی است که در طی این سالها با همکاری دوستان سینماگرش انجام داده است. از فیلم‌های او می‌توان به دایره(۱۹۸۵) ، بیگانه ( ۱۹۸۶)، اسامه (۲۰۰۳) و جنگ تریاک (۲۰۰۸) اشاره کرد. فیلم‌های صدیق برمک در جشنواره های بسیاری به نمایش در‌آمده و برنده جوایز معتبری از سراسر جهان شده است. فیلم 'اسامه ' برنده جایزه گلدن گلاب ۲۰۰۴ و نیز دوربین طلایی جشنواره کن در سال ۲۰۰۳ شده است.

صدیق برمک، کارگردان

منبع تصویر، Unknown

توضیح تصویر، صدیق برمک، کارگردان

نگاه کارگردان

آنچه مرا و دوستانم را وا می‌داشت راوی درد بزرگ ملت‌مان شویم، نگرانی ما از تکرار و برگشت تاریخ بود. وقتی فیلم 'اسامه ' را می‌ساختیم پژواک این سخن 'ملتی که تاریخ نمی‌خواند و فراموش می‌کند محکوم به تکرارش است' در گوشهایم طنین‌انداز بود. نگران بودیم و هستیم چون با تاسف حافظه تاریخی ملت‌هایمان سخت می‌لنگد و ضعف دارد. فیلم 'اسامه ' را ساختیم تا هشداری باشد برای آینده. تا ناقوسی باشد برای وجدان‌های خفته. قصه فیلم 'اسامه '، قصه تلخ زندگی و تاریخ ماست غم‌نامه زمان ماست. درد بزرگ آدمهای است که حتی نفس کشیدن دست خودشان نبود. فیلم 'اسامه ' داستان آدمهایست که هویت شان را زیر چکمه های فاشیزم مذهبی از دست داده بودند و نام 'اسامه ' شده بود هویت‌شان. 'اسامه ' داستان ترس است. ترس آدمهای خُرد شده و سرخورده که از صدای سایه‌های‌شان هراس داشتند. فیلم 'اسامه ' قصه پایان‌ناپذیر زندان زنان است، در چهاردیواری فاشیزم مذهبی و سنت‌های دیرینه و وحشتناک. 'اسامه ' داستان دخترک بی‌گناهی است که بار سنگین بی‌عدالتی، نابرابری و تعابیر نادرست و تندروانه مذهبی را بر دوش می‌کشد. فیلمنامه فیلم بر اساس مجموعه‌ای از رویدادها و حوادث دردناک و واقعی نوشته شده که همه مردم افغانستان شاهدش بودند و آن‌را با تمام تار و پودشان حس می‌کردند. ما به سراغ نا‌بازیگرانی رفتیم که قصه زندگی‌شان شده بود قصه فیلم 'اسامه '. آنها رنج و ترس آمیخته با نفرت‌شان از طالبان را به درون فیلم منتقل کردند و آن‌را واقعی‌تر ساختند. این فیلم در شرایطی ساخته شد که طالبان با دشمنی با سینما و تصویر، با موسیقی و تآتر، همه امکانات را نابود ساخته بودند. سینمای ما برای یک آغاز دیگر مدیون همکاری‌های بی دریغ آقای محسن مخملباف است که در دشوارترین شرایط دست سینمای افغانستان را گرفت. فیلم 'اسامه ' با نگاه متفاوت و واقعگرایانه‌اش کمک کرد تا مردم دنیا تراژدی عمیق ملت افغانستان را بیشتر درک و لمس کنند.

درباره کارشناسان برنامه

رحمان عالمی

رحمان عالمی فیلم‌ساز افغانستانی مقیم انگلستان و دانش‌آموخته علوم ومعارف دینی از ایران و دانشجوی کارشناسی‌ارشد رشته دیجتال فیلم در دانشگاه ساوت بنک لندن است.او سال‌ها قبل فیلم‌سازی را از ایران آغاز و در کشور فنلاند تکمیل کرده است . آقای عالمی تاکنون بیش از ۱۵ فیلم مستند کوتاه و بلند تهیه وکارگردانی نموده که تعدادی از ساخته‌های او در تلویزیونهای ملی ایران، افغانستان و فنلاند و چنین فستیوال فیلم به‌نمایش درآمده‌اند و کارگردانش را صاحب جوایزی کرده‌اند. از مهمترین فیلمهای او می‌توان به‌فیلم‌های 'مادر وطن 'ازمجموعه روایت هجر ( ۲۰۰۲)، بچه‌ها ساکت (۲۰۰۳)، مستند بودا (۲۰۰۴)، باید فروخت (۲۰۰۷)، بازگشت به افغانستان(۲۰۰۸) و وقتی بهار می آید (۲۰۱۳) اشاره کرد.

رحمان عالمی، مستندساز
توضیح تصویر، رحمان عالمی، مستندساز

کیوان میرمحمدی

کیوان میرمحمدی متولد ۱۳۶۲ در تهران است. میرمحمدی فوق‌لیسانس خود را در رشته کارگردانی تئاتر از دانشگاه تهران در سال ۸۸ دریافت کرد. او اکنون دانشجوی دکترای رشته شرق‌شناسی دانشگاه کلن آلمان است و تز دکتری خود را درباره سینمای ایران می‌نویسد. از او دو کتاب تاکنون در زمینه تئاتر توسط انتشارات علمی و فرهنگی به چاپ رسیده است. همچنین او مقالات زیادی درباره تئاتر و سینمای ایران در مجلات داخلی و خارجی منتشر کرده است.

کیوان میرمحمدی، دانشجوای شرق‌شناسی

منبع تصویر، Keyvan Mirmohamadi

توضیح تصویر، کیوان میرمحمدی، دانشجوای شرق‌شناسی

فرید اسماعیل‌پور

فرید اسماعیل‌پور فیلم‌ساز، پژوهش‌گر و دانشجوی مقطع دکترای سینما در دانشگاه سوربن فرانسه است. فعالیت سینمایی خود را در نوجوانی با تحصیل در دوره‌های آموزش فیلم‌سازی انجمن سینمای جوانان ایران و ساخت فیلم‌های کوتاه تجربی آغاز کرد. پس از آن او کوشید تا با ساخت سه فیلم مستند درباره موسیقی فولکلور خراسان و یک فیلم درباره شیخ احمد جامی، صوفی و شاعر قرن ششم (مجموعه فرهنگ فولکلوریک خراسان)، سهم خود را در حفظ و انتقال این فرهنگ ایفا کند. وی تاکنون هشت فیلم مستند و چهار فیلم کوتاه داستانی و تجربی در کارنامه خود دارد. بعضی از فیلمهای او عبارتند از: 'نوایی '، 'ژنده پیل '، 'نیمکت سنگی '، 'آوریل بی‌رحم‌ترین ماه‌هاست ' و 'نامه ایرانی '. اسماعیل‌پور در کنار فیلم‌سازی به عنوان نویسنده و مترجم با نشریه‌های سینمایی همکاری می‌کند و به تازگی کتاب 'پیدایش سینمای مولف ایران، ابراهیم گلستان ' از وی به زبان فرانسه در پاریس منتشر شده است.

فرید اسماعیل‌پور، پژوهش‌گر فیلم
توضیح تصویر، فرید اسماعیل‌پور، پژوهش‌گر فیلم

گفتگوی آپارات

گفتگوی آپارات با فرید اسماعیل‌پور پژوهش‌گر فیلم، کیوان میرمحمدی دانشجوی دکترای شرق‌شناسی دانشگاه کلن و رحمان عالمی مستندساز درباره فیلم " اسامه" ساخته صدیق برمک را اینجا ببینید.

توضیح ویدئو، گفتگوی آپارات

زمان پخش برنامه آپارات به وقت ایران و افغانستان :

جمعه ساعت ۲۱:۰۰ ایران

شنبه ساعت ۱۱:۰۰ ایران

یکشنبه ساعت ۲۴:۰۰ ایران

سه‌شنبه ساعت ۱۵:۰۰ ایران

چهارشنبه ساعت ۲۴:۰۰ ایران

پنج‌شنبه ساعت ۲۳:۰۰ اروپای مرکزی

آرشیو برنامه های آپارات

برای دسترسی به صفحات برنامه‌های گذشته آپارات روی اینجاکلیک کنید.

مشاهده برنامه از طریق وب‌سایت بی‌بی‌سی فارسی

این فیلم در ساعات اعلام شده در جدول فوق از طریق کلیک بر روی اینجا، لینک پخش زنده تلویزیون وب‌سایت بی‌بی‌سی فارسی

و یا اینجا، لینک پخش زنده تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی در کانال بی‌بی‌سی فارسی در یو‌تیوب نیز قابل مشاهده است.

آدرس پست الکترونیک برنامه آپارات: [email protected]

آدرس فیس بوک برنامه آپارات: https://www.facebook.com/aparatonbbc

می توانید از طریق پنجره زیر هم با ما تماس بگیرید: