'رای مخفی' در آپارات

۲۱ اردیبهشت ۱۳۹۶ - ۱۱ مه ۲۰۱۷

این هفته در آپارات فیلم 'رای مخفی' ساخته بابک پیامی به‌نمایش در‌می‌آید.

درباره فیلم

رای‌گیری و انتخابات در یک جامعه سنتی موضوعی خیلی مدرن است که قواره‌اش خیلی وقت‌ها اندازه تن قواعد و سنت‌های این جوامع نمی‌شود، یعنی آن مفهومی که از رای دادن و رای‌گیری در ذهن همه ما ممکن است وجود داشته باشد، خیلی وقت‌ها به هم می‌خورد. موضوع فیلم سینمایی این هفته آپارات 'رای مخفی' همین است. در خلاصه این فیلم آمده است: در هنگام سحر در یک جزیره، هواپیمایی یک صندوق رای بر آن فرو می‌ریزد. سربازی آن را به هم‌قطارش می‌سپرد تا در سفری یک روزه در جزیره، به همراه دختر جوان مسئول صندوق، به دنبال جمع‌آوری رای از مردم باشند.

ویژگی فیلم

فیلم 'رای مخفی' به شرایط یک جامعه ایرانی در مساله انتخابات از منظری سوررئالیستی نگاه می‌کند و سوالاتی را درباره آن چیزهایی که به قطعی و قاعده‌مند بودن‌شان باور داریم، در ذهن به وجود می‌آورد. فیلم‌ساز در این فیلم، نماهای طولانی را در بستری از جغرافیای محیط به کار می‌گیرد و با نگاهی مینی‌مالیستی، تصویری از شرایط سیاسی و اجتماعی یک جامعه ارائه می‌دهد. حاصل اما تصویری خشن و تلخ درباره امکان پیش‌برد دموکراسی در جوامع بسته است.

درباره کارگردان

بابک پیامی نویسنده، کارگردان و تهیه‌کننده ایرانی-کانادایی مقیم کانادا، متولد ۱۳۴۴در تهران است. وی در ایران و افغانستان بزرگ شده و سپس به اروپا و نهایتاً کانادا مهاجرت نموده است. او در رشته مطالعات سینمایی دانشگاه تورنتو تحصیل کرده است. او در سال ۱۳۷۷پس از بازگشت به ایران اولین فیلم بلند خود به نام 'یک روز بیشتر' را ساخت که در فستیوال توکیو جایزه بهترین اثر هنری را دریافت کرد و در بخش رسمی فستیوال برلین به نمایش درآمد. او سپس فیلم 'رای مخفی' را بر اساس طرحی از محسن مخملباف را کارگردانی کرد که در سال ۲۰۰۱ برای او جایزه بهترین کارگردان جشنواره بین‌المللی فیلم ونیز را به‌همراه آورد. در سال ۱۳۸۲ او فیلم 'سکوت بین دو فکر' را فیلم‌برداری می‌سازد که در مرحله مونتاژ فیلم توقیف و پیامی برای مدتی بازداشت می‌شود. بعد از آن، او برای ادامه فعالیتهای‌اش مجبور به خروج از ایران و بازگشت به کانادا می‌شود. از جمله این فعالیتها می‌توان به مدیریت هنری بخش سمعی بصری فابریکا، مرکز ارتباطات گروه بنتون در ونیز، تدریس سینما در دانشگاه لودویگزبورگ آلمان و همچنین تهیه ۴ آلبوم با محسن نامجو اشاره کرد. پیامی در سال‌های اخیر دو فیلم بلند را به اتمام رسانیده است: فیلم سینمایی 'اقبال' که کارتونی با موضوع بیگاری کودکان است و 'منهتن نامُرده' با بازیگری لوک گرایمز و سارا رومر از امریکا و محصول کانادا. او مشغول تدارک برای تولید فیلم جدیدش با یک مضمون تاریخی است.

Skip پربیننده‌ترین‌ها and continue reading

پربیننده‌ترین‌ها

End of پربیننده‌ترین‌ها

درباره کارشناس برنامه

عسل باقری متولد ایران و دارای مدرک دکترای زبانشناسی و نشانهشناسی از دانشگاه سوربن فرانسه و مدرس دانشگاه رن این کشور است. عنوان تز دکترای وی 'روابط زن و مرد در سینمای بعد‌از انقلاب ایران از دیدگاه نشانهشناسی' است. او هم‌چنین مطالعات تخصصی ویژه‌ای از منظر نشانه‌شناسی درباره چند تن از فیلم‌سازان زن ایران هم‌چون رخشان بنی‌اعتماد دارد. وی نویسنده مقالات متعددی درباره سینمای ایران در مجلات معتبر و نیز سخنران مدعو در این زمینه در دانشگاهها و مراکز فرهنگی بوده است. پاره‌ای از عناوین این مقالات و سخنرانیها به شرح زیر است: 'نمایش هویت در سینمای ایران در دوره ریاست جمهوری محمود احمدی‌نژاد' ، 'سینما در ایران: گردش کار، سانسور و تولید فرهنگی'، 'نمایش زن در سینمای ایران پس از انقلاب' ، 'شهر، سومین ضلع یک مثلث عشقی در سینمای پس از انقلاب ایران'.

نظر کارشناس برنامه

- این فیلم قبل از هر چیز به‌نفس رای دادن میپردازد. به‌نظر من این فیلم به طرز فکر دو جامعهشناس مشهور فرانسوی امیل دورکهایم و پیر بوردیو نزدیک است. دورکهایم میگوید: رای دادن را نمیتوان از شرایط اجتماعی که این اتفاق در آن میافتد جدا دانست. او مرحله شکلگیری این رای را مهم‌تر میپندارد. پیر بوردیو در ادامه این بحث میگوید: هر رای وقتی میتواند یکسان باشد که شرایط رایدهندگان در آن یکسان باشد و تاکید میکند بر شرایط فرهنگی آن جامعهای که در آن رایگیری صورت می‌گیرد.

- فردیت در رای دادن به چه معنی است؟ فیلم می‌خواهد بگوید در این جا رای دادن چه معنایی دارد؟

- استفاده از نماهای طولانی به جز کاربرد زیبایی‌شناسانه، نشان‌دهنده سکون این مکان جغرافیایی و بستر فرهنگی ناکجا‌آبادی آن است .

- آن سنگ که رای‌ها در زیرش جمع است مرا به یاد قطعه‌ای از شعر اخوان ثالث به نام 'کتیبه' می‌اندازد که عده ای زندانی به سنگی بر می‌خورند که برای کشف راز موجود در آن، باید آن را بچرخانند و در آخر این کار را می‌کنند ولی می‌بینند که رازی در میان نیست. 'کسی راز مرا داند که از این سو به آن سویم بچرخاند'

- رای دادن که از پایه‌های اول دموکراسی است و نیاز به ایجاد بستر فرهنگی برای تحقق اهداف آن دارد، بر اساس اعتماد به دیگری انجام می‌شود . زنجیره این اعتماد‌ها از اول فیلم به چشم می‌خورد. آدمهای فیلم به کسانی رای می‌دهند که به آنها اعتماد دارند: یکی به خدا ، یکی به فامیلش و سرباز فیلم به دختری که از او شناخت و به او علاقه و اعتماد دارد.

گفتگوی آپارات

گفتگوی آپارات با عسل باقری، پژوهش‌گر نشانه‌شناسی سینما درباره فیلم 'رای مخفی' ساخته بابک پیامی را اینجا تماشا کنید.