رودخانه پاریس پاک می‌شود؛ پس از ۱۰۰ سال می‌توان در سن شنا کرد

یک سال مانده به المپیک، پاریس در مرحله نهایی عملیات تاریخی پاکسازی است که به زودی شاهد بازگشت شناگران و غواصان به رودخانه سن خواهد شد.

شنا در رودخانه معروف پاریس که به دلیل آب کثیف برای یک قرن ممنوع شده بود، حالا به لطف پروژه بازسازی ۱/۶ میلیارد دلاری، که در سراسر جهان به عنوان برنامه‌ای موفقیت‌آمیز شناخته شد، قرار است یکی از میراث برجسته بازی‌ها باشد.

نه تنها سه رقابت المپیک و پارالمپیک - سه گانه المپیک و پارالمپیک و شنای استقامت المپیک - قرار است که در روخانه سن در مرکز پاریس برگزار شود، بلکه تا سال ۲۰۲۵ سه منطقه شنا در فضای باز از کنار اسکله برای مردم قابل استفاده خواهد بود.

پی‌یر رابادان، معاون شهردار پاریس و مسئول برگزاری المپیک گفت: «وقتی مردم ببینند که ورزشکاران بدون هیچ مشکل بهداشتی در سن شنا می‌کنند، خودشان هم اعتماد به نفس کافی برای شنا در این رودخانه را پیدا می‌کنند.»

پاریس هم مانند بسیاری از شهرهای غربی دیگر، به دلیل وجود فاضلاب صنعتی در بالادست رودخانه و نیازهای بهداشتی جمعیت رو به رشدش، کیفیت آب سن را به میزان قابل توجهی کاهش داده است.

به دنبال آلودگی سن، زندگی آبزیان این رودخانه به شدت لطمه دید و از دهه ۱۹۶۰ فقط وجود سه گونه ماهی در این رود ثبت شده بود. شنا کردن از سال ۱۹۲۳ در سن ممنوع شده است، هرچند که مسابقات شنای سالانه کریسمس در این رودخانه پس از جنگ جهانی دوم از سر گرفته شده است.

یکی از مشکلات اصلی زیرساخت انتقال آب «تک سیستمی» متعلق به قرن نوزدهم پاریس است که در آن آب مصرفی آشپزخانه و حمام با فاضلاب توالت‌ها مخلوط می‌شود.

در مواقع عادی این جریان از طریق مجموعه‌ای از تونل‌های زیر خیابان به مراکز تصفیه در حومه منتقل می‌شود، ولی هنگام بارش شدید، سیستم اشباع می‌شود و مازاد آن باید در رود سن تخلیه شود.

اقدامات ۲۰ سال اخیر منجر به کاهش شدید باکتری‌های مدفوع وارد شده به رودخانه سن شده است ولی ساموئل کالین-کانیو، مهندس ارشد بهداشت پاریس می‌گوید: «حالا مشکل از بین بردن چند درصد آخر آلودگی است که پس از آن با اطمینان بتوان آب سن را به‌طور رسمی به عنوان آب تمیز طبقه‌بندی کرد.»

راه حل مشکل آلودگی سن، ساخت یک مخزن زیرزمینی بزرگ بود که بتوان در هنگام بارندگی شدید، آب سرریز را در آن ذخیره کرد. محل این سازه را می توان در ایستگاه اوسترلیتز پاریس و در مقابل بیمارستان پیتیه-سالپترییر که در آن شاهدخت دایانا به دلیل تصادف اتومبیل در سال ۱۹۹۷ درگذشت، مشاهده کرد.

از بیرون به نظر می‌رسد کار ساختمانی معمولی را مشاهده می‌کنیم، اما در زیر، فضای استوانه‌ای بزرگی به عمق ۳۴ متر و عرض ۵۰ متر وجود دارد که برای نگه داشتن آب ۲۰ استخر شنای المپیک کافی است.

این محل ذخیره بزرگ تا المپیک پاریس که از اواخر ماه ژوئیه سال آینده برگزار می‌شود، افتتاح خواهد شد. به این ترتیب رودخانه سن در کنار میزبانی رقابت‌های ورزشی، محل برگزاری مراسم افتتاحیه خواهد بود که در آن ۱۶۰ قایق ۱۰ هزار ورزشکار را در مسیری ۶ کیلومتری به طرف برج ایفل حمل می‌کنند.

یکی از رقابت‌هایی که در رودخانه (و در واقع اصلا) برگزار نمی‌شود، مسابقات ماهیگیری است؛ مسابقاتی که در کنار رقابت‌های عجیب‌‌وغریب دیگر، مثل شلیک توپ و پرواز با بالن با استفاده از هوای گرم، در المپیک ۱۹۰۰ پاریس برگزار شد.

بیل فرانسوا از فدراسیون ماهیگیری پاریس می‌گوید: «سال ۱۹۰۰ آن‌ها ماهی‌هایی که از سن گرفته بودند را اندازه گرفتند و هیچ کدام‌شان بزرگ‌تر از اندازه یک کف دست نبودند. امروزه ما بین ۳۰ تا ۳۵ گونه ماهی در مناطق مرکزی شهر داریم و اندازه یک گربه ماهی که گرفته شد، ۲ متر بود. این تغییری بزرگ است.»

به گفته آقای فرانسوا، فقط ماهی‌ها نیستند که به رود سن بازگشته‌اند و حالا بار دیگر نرم‌تنان، حشرات آبزی، اسفنج و خرچنگ هم در این رودخانه دیده می‌شوند.

او می‌گوید: «در کف رودخانه پوششی از نوع مناسب گیاهان آبزی ایجاد می‌شود. هرچه آب شفاف‌تر باشد، این پوشش گیاهی بیشتر رشد می‌کند و سپس این گیاهان آب را تصفیه می‌کنند تا شفاف‌تر شود؛ این چرخه‌ای مفید است.»