طرح صلح اوکراین؛ واشنگتن و کی‌یف می‌گویند در مذاکرات ژنو «پیشرفت‌هایی» به ‌دست‌ آمده است

مذاکره‌کنندگان آمریکایی و اوکراینی روز یکشنبه اعلام کردند که بر سر «چارچوب طرح صلح اصلاح‌شده واشنگتن» توافق کرده‌اند و قصد دارند در روزهای آینده به کار «فشرده» بر روی آن ادامه بدهند.

در بیانیه‌ مشترک کی‌یف و واشنگتن آمده است که مذاکرات در شهر ژنو در سوئیس «بسیار سازنده» بوده است.

مارکو روبيو، وزير خارجه آمريکا، گفت که گفت‌وگو برای نهايی کردن طرح پايان جنگ روسيه و اوکراين، «پیشرفتی فوق‌العاده‌‌» حاصل شده است.

با اين حال آقای روبيو پس از ديدار با مذاکره‌کنندگان اوکراينی و اروپايی در ژنو گفت که «هنوز کارهايی باقی مانده است.»

اوکراين و متحدان اروپايی‌اش پيش‌تر در مورد به مفاد طرح درزکرده ابراز نگرانی کردند و آن را به سود روسيه خواندند؛ در حالی که ولاديمير پوتين روز جمعه آن را «مبنای توافق» توصیف کرد.

ولوديمير زلنسکی، رئيس‌جمهور اوکراين، هم پس از مذاکرات ژنو گفت: «نشانه‌هايی هست که تيم رئيس‌جمهور ترامپ صدای ما را می‌شنود.»

آقای زلنسکی پیش‌تر گفته بود که اوکراين ممکن است «با انتخابی بسيار دشوار روبه‌رو شود: يا از دست دادن کرامت، يا خطر از دست دادن شريکی کلیدی .»

عصر يکشنبه، ۲۳ نوامبر / ۲ آذر، مارکو روبیو به خبرنگاران گفت که مذاکره‌کننده‌ها در ژنو «روزی بسيار خوب» داشته‌اند.

او گفت که هدف اصلی اين بوده است تا «موارد قابل بحث» از طرح ۲۸ بندی آمريکا را انتخاب و روی آن کار کنند و طرف‌های درگير اين کار را به شکلی «تحسین‌برانگیز» انجام داده‌اند.

با اين حال، بلندپایه‌ترین ديپلمات آمريکا افزود که هر توافق نهايی پیش از آنکه به روسیه داده شود، بايد به تایید رؤسای جمهور اوکراين و آمريکا برسد و اينکه هنوز مواردی هست که باید روی آن کار کنند.

ساعاتی پيش از آن، دونالد ترامپ رهبران اوکراين را متهم کرده بود که برای تلاش‌های آمريکا جهت پايان دادن به جنگ روسيه و اوکراين «هيچ قدردانی» نشان نداده‌اند و «قدرنشناس هستند».

رئيس‌جمهور آمريکا همچنين اشاره کرد که کشورهای اروپایی که حامی جدی اوکراین هستند، همچنان از روسيه نفت می‌خرند .

مسکو برای ادامه تامين مالی جنگ در اوکراين به‌شدت به صادرات نفت و گازش وابسته است.

چند رسانه از ارائه طرحی جايگزين از طرف متحدان اروپايی کی‌يف، به رهبری بريتانيا، فرانسه و آلمان گزارش دادند.

بی‌بی‌سی اين طرح را نديده است و آقای روبيو هم عصر یکشنبه گفت از وجود چنین طرحی اطلاع ندارد.

گفتگوهای ژنو «اصلا معمولی يا مطابق برنامه نبودند»

شان دیلی، خبرنگار آمريکای شمالی، واشنگتن

مارکو روبیو تلاش می‌کند گفت‌وگوهای یکشنبه را بخشی از برنامه از پيش‌تعيين‌شده آمريکا جلوه دهد و اصرار دارد که مذاکره با اوکراين حدود ۹۶ ساعت است که در جريان است.

اما در واقع، گفت‌وگوها در ژنو نه معمولی است، نه بخشی از یک برنامه قبلی.

رهبران اروپايی، همچنين مقامات ژاپن و کانادا، به‌روشنی اعلام کرده بودند که از درخواست‌هایی که در این طرح از اوکراین شده، ناراضی‌اند.

با اين حال، اين مذاکرات نوعی تحرک تازه ايجاد کرده است و اوکراين حالا در هر توافقی يک طرف بسيار مشهود و فعال است.

تا دیشب، زمانی که دونالد ترامپ به خبرنگاران گفت که طرح آمريکا «پيشنهاد نهايی» نيست، بسياری اين طرح را يک اتمام حجت «يا بپذير يا رها کن» برای اوکراين تلقی می‌کردند.

دونالد ترامپ صبح یکشنبه به‌وضوح خشمگين بود و اوکراين را به «قدرنشناسی» متهم کرد.

اما مارکو روبیو حالا می‌گويد رئيسش از پيشرفت‌ها «کاملا راضی» است؛ پيشرفتی که آقای روبیو آن را بهترين نتيجه مذاکرات فعلی توصيف کرده است.

کار همچنان ادامه دارد و آقای زلنسکی بار ديگر از آمريکا تشکر کرده است و بر نياز به رسيدن به توافق صلحی که حافظ «کرامت اوکراين» باشد، تاکيد کرده است.

بازتاب اصلاحات پیشنهادی اروپا به طرح صلح آمریکا در رسانه‌های روسيه

رسانه‌های روسيه با لحنی تيز و انتقادی به تغييرات اعمال‌شده در طرح صلح ۲۸ ماده‌ای که متحدان اروپايی اوکراين مطرح کرده‌اند، واکنش نشان داده‌اند.

الکساندر کوتس، خبرنگار جنگی کمسومولسکايا پراودا، در شبکه ایکس نوشت: «اتحاديه اروپا در برابر آمريکا. اتحاديه اروپا با طرح صلح خودش دارد مذاکرات را خراب می‌کند. در برابر ۲۸ ماده ترامپ، اروپايی‌ها ۲۴ مورد از خودشان آوردند. نيازی نيست همه را فهرست کنم؛ کافی است چند مورد را ببينيد تا متوجه شويد که طرح از همان ابتدا مرده است... آنها شرط‌هایی می‌گذارند که از همان ابتدا پذیرفتنی نیست و طبيعتا ما ردش خواهيم کرد. بعد ما را متهم می‌کنند که صلح نمی‌خواهيم.»

کامرسانت، روزنامه اقتصادی، در تيتر اصلی خود نوشت که متحدان اروپايی اوکراين «در تلاشند طرح ترامپ برای اوکراين را طوری تغيير دهند که برای مسکو پذيرفتنی نباشد.»

روزنامه مسکوفسکی کامسامولتس هم نوشته است طرح ترامپ در اروپا با «خصومت کامل» مواجه شده است.

در مطلب اين روزنامه آمده است: «طرح ترامپ تهديدی برای نظم جهانی آنها بود. معلوم شد که روسيه هم می‌تواند از منافع خود دفاع کند.»

رئیس کمیسیون اروپا: مرزهای اوکراین را نمی‌توان به زور تغییر داد

اورزولا فون درلاین، رئیس کمیسیون اروپا، می‌گوید که هر طرح صلح معتبری باید «کشتار را متوقف کند» اما همزمان نباید طوری باشد که «بذر درگیری‌های آینده را بکارد».

او در بیانیه‌ای، سه نکته مهم مورد نظر کمیسیون اروپا را مطرح کرد:

مرزهای اوکراین را نمی‌توان به زور تغییر داد.

نباید هیچ محدودیتی بر نیروهای مسلح اوکراین اعمال شود که این کشور را در برابر حملات آینده آسیب‌پذیر کند.

نقش «محوری» اتحادیه اروپا برای تضمین صلح در اوکراین «باید به طور کامل منعکس شود» و اوکراین در نهایت باید به اتحادیه اروپا بپیوندد.

او همچنین خواستار آن شد که «تک‌تک کودکان اوکراینی که روسیه ربوده است، بازگردانده شوند» و گفت: «ده‌ها هزار پسر و دختر همچنان (در روسیه) گرفتار هستند.»

در مورد طرح صلح ترامپ چه می‌دانیم؟

طرح پیشنهادی دونالد ترامپ برای پایان دادن به جنگ در اوکراین هنوز رسما منتشر نشده است اما جزئیات آن را رسانه‌ها منتشر کرده‌اند.

در این طرح، آمریکا پیشنهاد می‌کند که نیروهای اوکراین باقی‌مانده منطقه شرقی دونتسک را که هنوز در اختیار دارند واگذار کنند. تسلط روسیه بر چهار منطقه، که از فوریه ۲۰۲۲ اشغال کرده است، دائمی می‌شود: دونتسک، لوهانسک، زاپوریژیا، خرسون. الحاق کریمه در سال ۲۰۱۴ هم دائمی خواهد شد. این دائمی شدن دوفاکتو خواهد بود، امری که شاید مسکو آن را نپذیرد.

این طرح همچنین شامل مسدود شدن مرزها در مناطق جنوب خرسون و زاپوریژیا در اوکراین در امتداد خطوط نبرد فعلی است. روسیه هر دو منطقه را تا حدولی اشغال کرده است.

پیشنویس ایالات متحده همچنین شمار نفرات ارتش اوکراین را از حدود ۸۸۰ هزار نفر فعلی به ۶۰۰ هزار نفر کم می‌کند و جت‌های جنگنده اروپایی در لهستان، همسایه اوکراین، مستقر می‌شوند.

در این طرح آمده است که کی‌یف «تضمین‌های امنیتی قابل اعتمادی» دریافت خواهد کرد اگرچه جزئیاتی در مورد این تضمین‌ها ارائه نشده است.

در این سند همچنین آمده است که «انتظار می‌رود» روسیه به همسایگان خود حمله نکند و ناتو به طرف شرق گسترش نیابد.

براساس طرح آقای ترامپ، با لغو تحریم‌های روسیه، از مسکو برای پیوستن دوباره به گروه ۷ متشکل از قدرتمندترین کشورهای جهان دعوت می‌شود که فرصتی است برای روسیه تا «دوباره در اقتصاد جهانی ادغام شود».